केलि (keli)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 केलि mf.  (-लिः-लिः or -ली) Play,  sport,  pastime,  amusement.
	 f.
  (-लिः)
The earth.
 E.
  किल् to sport,  Unadi affix इ.

Capeller Eng

English

 केलि m.
  f.
 ,  °ली f.
  play,  sport,  esp.
    amorous sport. 

Yates

English

 केलि (लिः) 2.
m.
  f.
  Play,  pastime, 
amusement. (ली)
f.
  The earth.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

केलि 	-	 keli 	-	 m.
  f.
  	-	 pastime
केलि 	-	 keli 	-	 f.
  	-	  earth
केलि 	-	 keli 	-	 m.
 f.
  	-	  disguise
केलि 	-	 keli 	-	 m.
 f.
  	-	  play
केलि 	-	 keli 	-	 m.
 f.
  	-	  concealment
केलि 	-	 keli 	-	 m.
 f.
  	-	  sport
केलि 	-	 keli 	-	 m.
 f.
  	-	  amorous sport
केलि 	-	 keli 	-	 m.
 f.
  	-	  amusement

Wilson

English

 केलि
mf.  (-लिः लिः or -ली) Play,  sport,  pastime,  amusement.
f.
 
(-लिः) The earth.
E.
  किल to sport,  Uṇādi affix इ.

Apte

English

केलिः [kēliḥ],  m.
  f.
  [केल्-इन्]

Play,  sport.

Amorous sport,  pastime
 केलिचलन्मणिकुण्डल &c.
  Gīt.*
  1
 हरिरिह मुग्ध- वधूनिकरे विलासिनि विलसति केलिपरे ibid
 राधामाधवयोर्जयन्ति यमुनाकूले रहः केलयः ibid
 Amaru.*
  8
 Pt.*
  1.175
 Ms.*
  8.357
 Ṛs.*
  4.17
 केलिं कुरुष्व परिभुङ्क्ष्व सरोरुहाणि Udb.

Joke,  jest,  mirth. -लिः f.
  The earth. Comp.
   -कलहः a quarrel in jest or joke.

कला sportive skill,  wantonness,  amorous address
 रतिकेलिकलाभिरधीरम् Gīt.*
  11.

the lute of Sarasvatī. -किलः the confidential companion of the hero of a drama (a kind of विदूषक or buffoon). (-ली) N.
  of Rati. -किलावती Rati,  wife of the god of love. -कीर्णः a camel. -कुञ्चिका a wife's younger sister.-कुपित a.
  angry in sport
 Ve.*
  1.2. -कोषः an actor,  a dancer. -गृहम्,  -निकेतनम्,  -मन्दिरम्,  -सदनम् a pleasure-house,  a private apartment
 मञ्जुतरकुञ्जतलकेलि- सदने प्रविश राधे माधवसमीपम् Gīt.*
  11
 Amaru.*
  9 (v. l. )-नागरः a sensualist. -पर a.
  sportive,  wanton,  amorous.-पल्वलम् a pleasure-pond
 N.*
  1.117. -मुखः joke,  sport,  pastime. -रङ्गः a pleasure ground. -वनम् A pleasure-garden
 निरीक्षते केलिवनं प्रविश्य क्रमेलकः कण्टकजालमेव Vikr.1.29. -वृक्षः a species of Kadamba tree. -शयनम् a pleasure-couch,  sofa
 केलिशयनमनुयातम् Gīt.*
  11. -शुषिःf.  the earth. -सचिवः a boon companion,  confidential friend.

Apte 1890

English

 केलिः m. f. [केल्-इन्] 1 Play,  sport. 
2 Amorous sport,  pastime
 केलिचलन्मणिकुंडल &c. Gīt. 1
 हरिरिह मुग्धवधूनिकरे विलासिनि विलसति केलिपरे ibid.
 राधामाधवयोर्जयंति यमुनाकुले रहःकेलयः ibid.
 Amaru. 7
 Pt. 1. 175
 Ms. 8. 357
 Rs. 4. 17. 
3 Joke,  jest,  mirth. 
लिः f. The earth. 
Comp. 
कला {1} sportive skill,  wantonness,  amorous address. {2} the lute of Sarasvatī. 
किलः the confidential companion of the hero of a drama (a kind of विदूषक or buffoon). (
ला) N. of Rati. 
किलावती Rati,  wife of the god of love. 
कीर्णः a camel. 
कुंचिका a wife's younger sister. 
कुपित a. angry in sport
 Ve. 1. 2. 
कोषः an actor,  a dancer. 
गृहं,  
निकेतनं,  
मंदिरं,  
सदनं a pleasure-house,  a private apartment
 Amaru. 8. 
नागरः a sensualist. 
पर a. sportive,  wanton,  amorous. 
मुखः joke,  sport,  pastime. 
रंगः a pleasure ground. 
वृक्षः a species of Kadamba tree. 
शयनं a pleasure-couch,  sofa
 केलिशयनमनुयातं Gīt. 11. 
शुषिः f. the earth. 
सचिवः a boon companion,  confidential friend. 

Monier Williams Cologne

English

 केलि mf.  play,  sport,  amorous sport,  pastime,  amusement,  Mn.
   viii,  357
 Mṛcch. &c.
  

 disguise,  concealment,  Gal.
 

 केलि f.
  the earth,  L.
 

Monier Williams 1872

English

 केलि,  इस् or ई,  m. f. play,  sport,  amorous sport, 
pastime,  amusement
 (इस्),  f. the earth.
—केलि-कला, 
f. amorous or sportive accents or address
 sportive
skill,  wantonness
 the Vīṇā or lute of Sarasvatī.
—केलि-किल,  अस्,  m. the confidential companion of
the hero of a drama,  in general a sort of buffoon
one of Śiva's attendant demi-gods
 (आ),  f. an epithet
of Rati the wife of Kāma-deva,  the god of love.
—केलि-कीर्ण,  अस्,  m. a camel.
—केलि-कुञ्चिका,  f.
a wife's younger sister.
—केलि-कोष,  अस्,  m. an
actor,  a dancer or tumbler.
—केलि-गृह or केलि-
निकेतन,  अम्,  n. a pleasure-house,  a private
apartment.
—केलि-नागर,  अस्,  m. a sensualist,  an
enjoyer of worldly pleasures.
—केलि-पर,  अस्,  आ, 
अम्,  wanton,  sportive.
—केलि-मण्डप,  अस्,  अम्, 
m. n. or केलि-मन्दिर,  अम्,  n. a pleasure-house,  a
play-room.
—केलि-मुख,  अस्,  m. pastime,  sport.
—केलि-रङ्ग,  अस्,  m. a pleasure-ground.
—केलि-
रैवतक,  अम्,  n. title of a treatise.
—केलि-वृक्ष, 
अस्,  m. a species of the Kadamba,  commonly called
Kelikadamba (Nauclea Cordifolia),  being abundant in
the scene of Kṛṣṇa's sports with the Gopīs.
—केलि-
शयन,  अम्,  n. a pleasure-couch,  a sofa.
—केलि-
शुषि,  इस्,  f. the earth.
—केलि-सचिव,  अस्,  m. minister
of the sports,  master of the revels.
—केलि-सदन, 
अम्,  n. a pleasure-house,  a play-room.
—केलि-स्थली, 
f. a place of pleasure.
—केली-पिक,  अस्,  m. a cuckoo
kept for pleasure.
—केली-वनी,  f. a pleasure-park,  a
pleasure-grove.

Macdonell

English

 केलि kel-i,  m.
  f.
  (also ī,  f.
 ) diversion,  sport,  🞄dalliance: -gṛha,  n.
  pleasure-house
 -ta,  n.
  🞄sport,  jest
 -vana,  n.
  pleasure-grove
 -śayana,  n.
  couch
 -sadana,  n.
  pleasure-house
 🞄-sthalī,  f.
  play-ground
 (ī) -śāla-bhañjikā,  🞄f.  statuette.

Benfey

English

 केलि केलि,  m.
  and f.
 
 1. Amorous
sport,  Man.  8,  357.
 2. Sport,  Gīt. 7, 
11.
 -- Comp.
 
वात-,  m.
  1. Whisper. 2.
the marks of finger nails on the lover's
person.  हेमक्°,  i. e.
हेमन्-,  m.
  fire.

Apte Hindi

Hindi

केलिः
पुं*
 /स्त्री*  - केल् - इन्
"खेल,  क्रीडा"

केलिः
पुं*
 /स्त्री*  - केल् - इन्
"आमोद-प्रमोद,  मनोविनोद"

केलिः
पुं*
 /स्त्री*  - केल् - इन्
"परिहास,  मखौल,  हँसीदिल्लगी"

केलिः
स्त्री*
  - केल् - इन्
पृथ्वी

केलिः
पुं*
 स्त्री*
  - केल्+इन्
"हँसीमजाक,  दिल्लगी,  रंगरेली"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

केलि
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः /स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ತ್ರೀಪುರುಷರ ಪರಿಹಾಸ /ರತಿಕ್ರೀಡೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಯಿಕಾ ನಾಯಕರ ವಿನೋದ
निष्पत्तिः - > केलृ (चलने) - "इन्" (उ० ४-११७)
प्रयोगाः - > "उपचारक्रिया केलिः स्पर्शो भूषणवाससाम् । सह खट्वासनं चैव सर्वं सङ्ग्रहणं स्मृतम् ॥"
उल्लेखाः - > मनु० ८-३५७
विस्तारः - > स्रग्गन्धानुलेपनप्रेषणाद्युपचारकरणं केलिः परिहासालिङ्गनादिः - इति कुल्लूतभट्टः ।
केलि
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः /स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕ್ರೀಡೆ /ಆಟ
प्रयोगाः - > "मिलन्निमीलं ससृजुर्विलोकिताः नभस्वतस्तं कुसुमेषु केलयः" । "राधामाधवयोर्जयन्ति यमुनाकूले रहःकेलयः"।
उल्लेखाः - > नैष० १-९७,  गीतगो० १
केलि
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः /स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಸ್ವಭಾವ ಸಿದ್ಧವಾದ ೧೮ ವಿಧ ಅಲಂಕಾರಗಳಲ್ಲೊಂದು
प्रयोगाः - > "हसितं चकितं केलिरित्यष्टादशसङ्ख्यकाः । स्वभाजाश्च भावाद्या दश पुंसां भवन्त्यमी ॥"
उल्लेखाः - > सा० द० ३-९२
केलि
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪೃಥ್ವಿ /ಭೂಮಿ
केलि
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮುಚ್ಚಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು /ಮರೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು /ಬೇರೆ ವೇಷದಿಂದ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಬಚ್ಚಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು

L R Vaidya

English

 keli {% (I) m.f. %} 1. Play,  sport
 2. joke,  jest
 3. amorous sport,  कांतः केलिरुचिः Am.S.7,  राधामाधवयोर्जयंति यमुनाकूले रहःकेलयः Git.G.i.,  M.viii.357.

 keli {% (II) f. %} The earth.

Bopp

Latin

 केलि m. f. (r. किल् s. इ) lusus,  praesertim amatorius. HIT.
50. 1. (Hib. cal «a joke»,  v. किल्.)

Aufrecht Catalogus Catalogorum

English

 केलि
		Madhuvarṇana kāvya. Kh. 85.

Indian Epigraphical Glossary

English

 keli (EI 9),  the earth.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

ku re
१) केलि २) क्रीडा ३) क्षेपक ४) खेला ५) धमली ६) लीला ७) हास्य

kyal ka
१) केलि २) क्रीडा ३) प्रलाप

ca co
१) कलकल २) कलकलध्वनि ३) किलिकिला ४) किलिकिलायित ५) केलि ६) कोलाहल ७) डिम्बकूजन

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
केलिर्द्रवः परीहासः क्रीडा लीला च नर्म च ॥ ५५५ ॥
देवनं कूर्दनं खेला ललनं वर्करोऽपि च ।
-wordlist-
 
केलि (पुंस्त्री),  द्रव (पुं),  परीहास (पुं),  क्रीडा (स्त्री),  लीला (स्त्री),  नर्मन् (क्ली),  देवन (क्ली),  कूर्दन (क्ली),  खेला (स्त्री),  ललन (क्ली),  वर्कर (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

परिहास
परिहास,  द्रव,  नर्मन्,  केलि,  क्रीडा,  खेलन
परिहासो द्रवो नर्म केलिः क्रीडा च खेलनम् ॥ ४३२ ॥
verse 2.1.1.432
page 0050

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 केलिः,  पुं स्त्री,
   (केल् + इन् ।) परीहासः । तत्पर्य्यायः ।द्रवः २ क्रीडा ३ लीला ४ नर्म्म ५ । इत्यमरः ।१ । ७ । ३२ ॥
 (नायिकालङ्कारविशेषः । यथा, एतल्लक्षणं साहित्यदर्पणे । ३ । १२२ ।“विहारे सह कान्तेन क्रीडितं केलिरुच्यते” ॥
यथा,  भ्रमराष्टके । ४ ।“मालत्याः कुसुमेषु येन सततं केलिः कृता हेलया” ॥
)

 केलिः,  स्त्री,
   (केलति सदा गच्छतीति । “सर्व्वधा-तुभ्य इन्” । इति इन् ।) पृथिवी । इति शब्द-माला ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 केलि पुंस्त्री० केल--इन् । १ परीहासे,  अमरः २ क्रीडा-यां ३ पृथिव्यां शब्दमाला । “विहारे सह कान्तेनक्रीडितं केलिरुच्यते” सा० द० उक्तलक्षणे स्त्रीणांकान्तेन सह ४ विहारक्रीडनरूपे यौवनजालङ्कारे ।एवं पुरुषस्य कान्तया सह ५ विहारक्रीडने च । “उप-चारः क्रिया केलिः स्पर्शो भूषणवाससाम् । सहखद्वास-नञ्चैव सर्व्वं संग्रहणं स्मृतम्” मनुः स्त्रीत्वे वा ङीप् ।तत्र पुंस्त्वे “गोपालानन्वशात् केलीन्” मुग्धबो०स्त्रीत्वे “मालत्याः कुसुमेषु येन सततं केली कृताहेलया” भ्रमरा० “माद्यन्तः कलयन्तु चूतशिखरे केली-पिकाः पञ्चमम्” सा० द० । उभयत्र “कुमुदिनीकुल-केलिकलालसः “भ्रमरा०

Capeller

German

 केलि m.
  f.
 , 
°ली f.
  Spiel,  Liebesspeil, 
Tändelei,  Scherz.

Burnouf

French

 केलि केलि f.
  terre.

 केलि केलि m.
  f.
  et केली f.
  (किल्) jeu, 
amusement
		 plaisirs de l'amour.
केलिकला f.
  la vīnā de Sarasvatī.
केलिकिल m.
  danseur
 acteur bouffon. 
		 Np. d'un des demi-dieux
au service de Śiva. -- S. f.
  surnom de Rati.
केलिकीर्ण m.
  (कॄ) chameau.
केलिकुञ्चिका f.
  jeune sœur d'une femme mariée.
केलिकोष m.
  danseur,  bateleur,  bouffon. 
केलिनागर m.
  homme du monde,  homme de plaisir.
केलिमुख m.
  amusement,  plaisir,  jeu.
केलिरङ्ग m.
  chambre à coucher,  gynécée.
केलिवृक्ष m.
  nauclea cordifolia,  bot.
केलिसचिव m.
  ministre des fêtes,  intendant des menus
plaisirs.

Stchoupak

French

 केलि-
 m.
  f.
  amusement,  jeu,  plaisir d'amour,  passe-temps.
°निकेतन- nt. maison d'agrément 
 °सदन- id.
°शयन- nt. lit de repos,  sofa.
केली-शाल-भञ्जिका- f.
  petite statue.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.