| YouTube Channel

कृतान्तः (kRtAntaH)

 
Apte Hindi
Hindi
कृतान्तः
पुं*
कृत-अन्तः -
मृत्यु का देवता यम
कृतान्तः
पुं*
कृत-अन्तः -
"भाग्य, प्रारब्ध"
कृतान्तः
पुं*
कृत-अन्तः -
"प्रदर्शित उपसंहार, रुढ़ि, प्रमाणित सिद्धान्त"
कृतान्तः
पुं*
कृत-अन्तः -
"पापकर्म, अशुभ कर्म"
कृतान्तः
पुं*
कृत-अन्तः -
शनि ग्रह का विशेषण
कृतान्तः
पुं*
कृत-अन्तः -
शनिवार
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
सिद्धान्तः, राद्धान्तः, कृतान्तः, तन्त्रम्, दृष्टिः, दृष्टिगतम्, समुद्देश
noun
विदुषा प्रतिपादितम् अथवा स्थापितं विद्याकलादिना संबद्धं किमपि मूलं मतं यत् बहवः समीचीनं मन्यन्ते।
"डार्विन महाभागस्य सिद्धान्तः यत् मनुष्यः अपि सपुच्छः आसीत्।"
Synonyms:
यमः, यमराट्, कृतान्तः, कालः, अन्तकः, वैवस्वतः, महिषध्वजः, महिषवाहनः, धर्मः, धर्मराजः, पितृपति, दण्डधरः, श्राद्धदेवः, शमनः, औडम्बरः, यमुनाभ्राता, दक्षिणदिक्पालः, दध्नः, भीमशासनः, शीर्णपादः, प्राणहरः, हरिः
noun
मृत्योः देवता, दक्षिणदिक्पालः यः जीवानाम् फलाफलम् नियमयति।
"दत्ताभये त्वयियमादपि दण्डधारे। "
Synonyms:
शनिवारः, शनिवासरः, मन्दवारः, मन्दवासरः, कृतान्तः
noun
सप्ताहस्य षष्ठः दिनः।
"शनिवासरे विरामो अस्ति।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
कृतान्तः,
पुं,
(कृतः अन्तः नाशः, शास्त्रनिर्णयः, विप-र्य्ययो वा येन यथायथं व्युत्पत्तिर्दर्शनीया ।)यमः (यथा, गोः रामायणे ३५ ।“ऐश्वर्य्ये वा सुविस्तीर्णे व्यसने वा सुदारुणे ।रज्ज्वेव पुरुषो बद्ध्वा कृतान्तेनोपनीयते”
)सिद्धान्तः (यथा, भगवद्गीतायाम् १४ १३ ।“पञ्चेमानि महाबाहो कारणानि निबोध मे ।साङ्ख्ये कृतान्ते प्रोक्तानि सिद्धये सर्व्वकर्म्मणाम्”
)दैवम् पूर्व्वदेहकृतं फलोन्मुखीभूतं शुभाशुभ-कर्म्म अकुशलकर्म्म इत्यमरः ६४
शनिवारः इति शब्दचन्द्रिका
(यथा, तिथि-तत्त्वधृतज्योतिषवचने ।“कृतान्तकुजयोर्वारे यस्य जन्मदिनं भवेत्”
यमदैवत्यमरणीनक्षत्रम् तेन द्वित्वसङ्ख्या
अश्वि-यमदहनेति वचनात्
)