| YouTube Channel

कुवलाश्व (kuvalAzva)

 
शब्दसागरः
English
कुवलाश्व
m.
 (-श्वः) A proper name of a king, also धुन्धुमार.
Yates
English
कुवलाश्व (श्वः) 1.
m.
 Name of a king.
Wilson
English
कुवलाश्व
m.
 (-श्वः) A proper name of a king
also घुन्धुमार.
Monier Williams Cologne
English
कुवलाश्व
m.
N.
 of the prince Dhundhumāra,
MBh.
 iii, 13486
Hariv.
 671
(vv.ll. कुबल्°, कुवलयाश्व and °श्वक, q.v.)
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कुवलाश्व
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಋತಧ್ವಜನೆಂಬ ಒಬ್ಬ ದೊರೆ
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
धुन्धुमारः कुवलाश्वो हरिश्चन्द्रस्त्रिशङ्कुजः ।
-wordlist-
धुन्धुमार (पुं), कुवलाश्व (पुं), हरिश्चन्द्र (पुं), त्रिशङ्कुज (पुं)
Mahabharata
English
Kuvalāśva (C. Kubº), a king of Ayodhyā, the slayer of Dhundhu. § 474 (Mārkaṇḍeyas.): III, 201, 13486 (Ikshvākuḥ…Dhundhumāratvam āgataḥ), 13487.--§ 474b (Dhundhumārop.): III, 201, 13490 (Ikshvākuḥ… Dhundhumāratvam agamat), 13513 (son of Bṛhadaśva).-§ 475 (do.): III, 202, 13519 (do., father of 21, 000 sons). --§ 476 (do.): III, 202, 13520
203, 13547.--§ 478 (do.): III, 204, 13592, 13593, 13599, 13601, 13604, 13610 (his sons are consumed by Dhundhu), 13613 (rājarshiḥ), 13614 (slew Dhundhu with the Brahmāstra and was therefore called Dhundhumāra), 13622, 13623 (had three sons left, Dṛḍhāśva, Kapilāśva, and Candrāśva). Cf. Dhundhumāra, Ikshvāku.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
कुवलाश्वः,
पुं,
 (कौ पृथिव्यां वलते विचरणसमर्थोभवति यद्वा कुं भूमिं पृथिवीं वा वलते व्याप्नोतीव ।वल् + अच् । कुवलः वेगगमनेन भूवलयभ्रमणक्षमःअश्वो यस्य ।) धुन्धुमारराजः । इति हेम-चन्द्रः ॥
(यथा, विष्णुपुराणे ४ । २ । १२ । “श्राव-स्तस्य वृहदश्वस्तस्यापि कुवलाश्वः योऽसावुतङ्कस्यमहर्षेरपकारिणं धुन्धुनामानमसुरं वैष्णवेन तेज-साऽऽप्यायितः पुत्त्रसहस्रैरेकविंशतिभिः परिवृतोजघान धुन्धुमारसंज्ञामवाप च” ॥
अयमेव कुवल-याश्व इति नाम्नापि विश्रुतः ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कुवलाश्व
पु०
 कौ पृथिव्यां वलते वल अच् तादृशोऽश्वोऽस्य ।कुवलयाश्वे धुन्धुमारे नृपभेदे ।