| YouTube Channel

कुलपर्व्वत (kulaparvvata)

 
शब्दसागरः
English
कुलपर्व्वत
m.
(-तः) A principal mountain of India, any one of seven so
considered: see कुलाचल.
E.
कुल, and पर्व्वत a mountain
also similar
compounds, as कुलगिरि, कुलशैल, &c.
Yates
English
कुल-पर्व्वत (तः) 1.
m.
Any one of
the seven Indian mountains.
Wilson
English
कुलपर्व्वत
m.
(-तः) A principal mountain of India, any one of
seven so considered: see कुलाचल.
E.
कुल, and पर्ब्वत a mountain
also similar compounds, as
कुलगिरि, कुलशैल, &c.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कुलपर्व्वत “पु० माहेन्द्रोमलयः सह्यः शक्तिमानृक्षपर्वतः ।विन्ध्यश्च पारियात्रश्च सप्तात्र कुलपर्व्वताः” विष्णुपु० उक्ते-षु जम्बुद्वीपस्थवर्षसीमाकारकेषु माहेन्द्रादिषु सप्तसु व-र्षाचलेषु पर्वतेषु एतेषां यथा वर्षमर्य्यादाकारित्वं तथाइलावृतशब्दे ९८४ पृ० शि० सि० वाक्येनोक्तम् प्लक्षादि-द्वीपेषु कुलाचलाश्च विष्णुपु० दर्शिता यथा तत्र प्लक्षद्वीपे“मर्य्यादाकारकास्तेषां तथान्ये वर्षपर्वताः सप्तैव तेषांनामानि शृणुष्व मुनिसत्तम! गोमेदश्चैव चन्द्रश्च नारदोदुन्दुमिस्तथा सोमकः सुमनाः शैलो वैभ्राजश्चैवसप्तमः” शाल्मले “वर्षाचलेषु रम्येषु सर्वेष्वेतेषु चान-घ! तत्रापि पर्वताःसप्त विज्ञेया रत्नयोनयः रसाभि-व्यञ्जकास्तेषु तथा सप्तैक निम्नगाः कुमुदश्चोन्नतश्चैवतृतीयश्च वलाहकः द्रोणोयत्र महौषध्यः चतुर्थोमहीधरः कङ्गश्च पञ्चमः षष्ठो महिषः सप्तमस्तथा ।कुसुद्वान् पर्वतवरः” कुशद्वीपे “विद्रुमाह्वयशैलश्च द्युतिमान्पुष्पवांस्तथा कुशेशयो हरिश्चैव सप्तमो मन्दराचलः ।वर्षाचलास्तु सप्तैव तत्र द्वीपे महामुने”! क्रौञ्चद्वीपे“तत्रापि देवगन्धर्वसेविताः सुमनोहराः वर्षाचला महाबुद्धे! तेषां नामानि मे शृणु क्रौञ्चश्च वामनश्चैव तृ-तीयश्चान्धकारकः चतुर्थो हरशैलश्च स्वभाभिर्भासवन्नभः देवावृत् पञ्चमश्चैव तथाश्वः पुण्डरीकभाज् ।६ शाकद्वीपे “तत्रापि पर्वताः सप्त वर्षविच्छेदकारकाः ।पूर्व्वस्तत्रोदयगिरिर्जलाधारस्तस्तथाऽपरः तथा रैवतकःश्यामस्तथैवास्तगिरिर्द्विजः! आम्बिकेयस्तथा रम्यः के-शरी पर्वतोत्तमः” तत्तद्द्वीपस्थेषु उक्तेष्वपि सप्तसु वर्षा-चलेषु पुष्करद्वीपे तु एकएव मानसोत्तरशैलस्तादृक्यथाक्तं भा० ५०, २०, २१, तद्द्वीपमध्ये एक एवार्वा-चीनवर्षयोर्मर्य्यादाकारकोऽ युतयोजनोच्छ्रायायामः” ।विष्णुपु० भागवतयोस्तेषां नामभेदः कल्पभेदादविरुद्धः ।कुलगिरिकुलाचलवर्षाचलादयोऽप्यत्र “माहेन्द्रशुक्तिम-लयर्क्षकपारियात्राः सह्यः सविन्ध्य इह सप्त कुलाच-लाख्याः शि० सि० इह जम्बुद्वीपे