धातुः: कुप्
मूलधातुः: कुप
धात्वर्थः: भाषायाम्
गणः: चुरादिः
कर्मकत्वं: सकर्मकः
इट्त्वं: सेट्
उपग्रहः: उभयपदी
रूपम्: कोपयति-ते


धातुः: कुप्
मूलधातुः: कुप
धात्वर्थः: क्रोधे
गणः: दिवादिः
कर्मकत्वं: अकर्मकः
इट्त्वं: सेट्
उपग्रहः: परस्मैपदी
रूपम्: कुप्यति
अनुबन्धादिविशेषः: पुषादिः


ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Madhavlya Dhatu Vritti is about Dhatus

कुपँ कुप (अर्थः)  क्रोधे
( कुप्यति ) इत्यादि रुष्यतिवत् इट्. तु सर्वत्र नित्यः ( देवदत्ताय कुप्यति ) "क्रुधद्रुह'' इति कोपविषयस्य सम्प्रदानत्वम् ( कुप्रमरण्यम् ) "ऋज्रेन्द्र'' इत्यादौ निपातिः अयं भाषार्थश्चुरादौ 124

कुपँ कुप  क्रोधे 
- कुप्यति  अकुपत्  कुपितः  कोपः  126

ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Various kridanta words of Dhatus.

<ul><li><a href="#foot_krm01">1</a> {@“कुप भाषार्थः”@} <a href="#foot_krm02">2</a> आस्वदीयः। </li> <li>‘दिवादेः कुप्यति क्रोधे, भाषार्थे कोपयेत् कुपेः।।’ <a href="#foot_krm03">3</a> इति देवः। </li> <li>कोपकः-पिका, चुकोपयिषकः-षिका, कोपकः-पिका, चुकुपिषकः-षिका, चोकुपकः-पिका, इति रूपाणि सर्वत्र ज्ञेयानि। </li> <li>‘आ स्वदः सकर्मकात्’ <a href="#foot_krm04">4</a> इति वचनेन कर्मान्वयसम्भवे ण्यन्तात्-सनि परे विशेषः। </li> <li>अन्यत्र अकर्मकात् शुद्धाद्धातोः सन्नन्तात् यङन्ताच्च पूर्वलिखित <a href="#foot_krm05">5</a> दैवादिककुप्यतिवत् ज्ञेयानि। </li> <li>णिजभावपक्षे ‘शेषात् कर्तरि--’ <a href="#foot_krm06">6</a> इति परस्मैपदमेव। </li> <li>शतरि कोपन्-न्ती इति रूपम्। </li> <li>ण्यन्तात् सनि तु-- चुकोपयिषकः-षिका, चुकोपयिषिता-त्री, चुकोपयिषन्-न्ती, चुकोपयिषिष्यन् न्ती-ती, चुकोपयिषमाणः, चुकोपयिषिष्यमाणः, चुकोपयिषितः-तवान्, चुकोपयिषुः, चुकोपयिषितव्यम्, चुकोपयिषणीयम्, चुकोपयिष्यम्, ईषच्चुकोपयिषः-दुश्चुकोपयिषः-सुचुकोपयिषः, चुकोपयिष्यमाणः, चुकोप यिषः, चुकोपयिषितुम्, चुकोपयिषा, चुकोपयिषणम्, चुकोपयिषित्वा, प्रचुकोपयिष्य, चुकोपयिषम् २, चुकोपयिषित्वा २, इति रूपाणीति विशेषः।</li></ul>

प्रासङ्गिक्यः
 <ul><li id="foot_krm01">01 => (२२५)</li> <li id="foot_krm02">02 => (१०-चुरादिः-१७८०। सक। सेट्। उभ।)</li> <li id="foot_krm03">03 => (श्लो-१३६)</li> <li id="foot_krm04">04 => (गणसूत्रं चुरादौ)</li> <li id="foot_krm05">05 => (२२४)</li> <li id="foot_krm06">06 => (१-३-७८)</li></ul>

<ul><li><a href="#foot_krm01">1</a> {@“कुप क्रोधे”@} <a href="#foot_krm02">2</a> ‘दिवादेः कुप्यति क्रोधे, भाषायां कोपयेत् कुपेः।।’ <a href="#foot_krm03">3</a> इति देवः। </li> <li>कोपकः-पिका, कोपकः-पिका, <a href="#foot_krm04">4</a> चुकुपिषकः-चुकोपिषकः-षिका, चोकुपकः-पिका;</li> <li> कोपिता-त्री, कोपयिता-त्री, चुकुपिषिता-चुकोपिषिता-त्री, चोकुपिता-त्री;</li> <li> <a href="#foot_krm05">5</a> कुप्यन्-न्ती, कोपयन्-न्ती, चुकुपिषन्-चुकोपिषन्-न्ती;</li> <li> -- कोपिष्यन्-न्ती-ती, कोपयिष्यन्-न्ती-ती, चुकु<a href="#foot_krm06">6</a>पिषिष्यन्-न्ती-ती;</li> <li> -- <a href="#foot_krm07">7</a> व्यतिकुप्यमानः, कोपयमानः, चोकुप्यमानः;</li> <li> व्यतिकोपिष्यमाणः, कोपयिष्यमाणः, चोकुपिष्यमाणः;</li> <li> कुप्-कुपौ-कुपः;</li> <li> -- -- -- कुपितम्-तः कोपितः, चुकुपिषितः-चुकोपिषितः, चोकुपितः-तवान्;</li> <li> <a href="#foot_krm08">8</a> कुपः, <a href="#foot_krm09">9</a> कोपनः <a href="#foot_krm10">10</a>, प्रकोपी <a href="#foot_krm11">11</a>, चुकुपिषुः-चुकोपिषुः, चोकुपः, कोपितव्यम्, कोपयितव्यम्, चुकुपिषितव्यम्-चुकोपिषितव्यम्, चोकुपितव्यम्;</li> <li> <a href="#foot_krm12">12</a> प्रकोपणीयम् प्रकोपनीयम् कोपनीयम्, चुकुपिषणीयम्-चुकोपिषणीयम्, चोकुपनीयम्;</li> <li> कोप्यम्, कोप्यम्, चुकुपिष्यम्-चुकोपिष्यम्, चोकुप्यम्;</li> <li> ईषत्कोपः-दुष्कोपः-सुकोपः;</li> <li> -- -- कुप्यमानः, कोप्यमानः, चुकुपिष्यमाणः-चुकोपिष्यमाणः, चोकुप्यमानः;</li> <li> <a href="#foot_krm13">13</a> कोपः, कोपः, चुकुपिषः-चुकोपिषः, चोकुपः;</li> <li> कुप्तिः, कोपना, चुकुपिषा-चुकोपिषा, चोकुपा;</li> <li> <a href="#foot_krm14">14</a> कोपितुम्, कोपयितुम्, चुकुपिषितुम्-चुकोपिषितुम्, चोकुपितुम्;</li> <li> <a href="#foot_krm15">15</a> प्रकोपणम् प्रकोपनम् कोपनम्, चुकुपिषणम् चुकोपिषणम्, चोकुपनम्;</li> <li> कुपित्वा-कोपित्वा, कोपयित्वा, चुकुपिषित्वा-चुकोपिषित्वा, चोकुपित्वा;</li> <li> प्रकुप्य, प्रकोप्य, प्रचुकुपिष्य-प्रचोकुपिष्य, प्रचोकुप्य;</li> <li> कोपम् २ कुपित्वा २ कोपित्वा २ कोपम् २ कोपयित्वा २ चुकुपिषम् २-चुकोपिषम् २, चुकुपिषित्वा २-चुकोपिषित्वा २, चोकुपम् २;</li> <li> चोकुपित्वा २।</li></ul>

प्रासङ्गिक्यः
 <ul><li id="foot_krm01">01 => (२२४)</li> <li id="foot_krm02">02 => (४-दिवादिः-१२३३। अक। सेट्। पर।)</li> <li id="foot_krm03">03 => (श्लो-१३६)</li> <li id="foot_krm04">04 => [[१। ‘रलो व्युपधात्--’ (१-२-२६) इति कित्त्वविकल्पः। एवं सन्नन्ते सर्वत्र ज्ञेयम्।]]</li> <li id="foot_krm05">05 => [[२। ‘दिवादिभ्यः श्यन्’ (३-१-६९) इति श्यन्। श्यनः ङित्त्वादङ्गस्य गुणो न।]]</li> <li id="foot_krm06">06 => [को]</li> <li id="foot_krm07">07 => [[३। ‘कर्तरि कर्मव्यतीहारे’ (१-३-१४) इति कर्मव्यतीहारे शानच्।]]</li> <li id="foot_krm08">08 => [[४। ‘इगुपधज्ञा--’ (३-१-१३५) इति कर्तरि कः प्रत्ययः।]]</li> <li id="foot_krm09">09 => [[५। ‘क्रुधमण्डार्थेभ्यश्च’ (३-२-१५१) इति ताच्छीलिको युच्।]]</li> <li id="foot_krm10">10 => [[आ। ‘कुर्वन्ति कोपनं तारा मण्डना गगनस्य माम्।।’ भ। का। ७-१६।]]</li> <li id="foot_krm11">11 => [[६। ‘सुप्यजातौ णिनिः--’ (३-२-७८) इति ताच्छीलिको णिनिः।]]</li> <li id="foot_krm12">12 => [[७। ‘हलश्चेजुपधात्’ (८-४-३१) इति विभाषा णत्वम्।]]</li> <li id="foot_krm13">13 => [[B। ‘रुष्यद्रिष्यदरातिडेपक विभो कोपादिगोपो न ते किं चायोप्यविरोपिलोपक न वा लोभादिसंक्षोभिता।।’ धा। का। २-६७।]]</li> <li id="foot_krm14">14 => [पृष्ठम्०२१४+ २२]</li> <li id="foot_krm15">15 => [[आ। ‘कः कृत्वा रावणामर्षप्रकोपणमवद्यधीः।’ भ। का। ९-१०५।]]</li></ul>

कुप् (कु꣡पँ꣡ भाषार्थः - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = कोपनम्
अनीयर् = कोपनीयः - कोपनीया
ण्वुल् = कोपकः - कोपिका
तुमुँन् = कोपयितुम् / कोपितुम्
तव्य = कोपयितव्यः / कोपितव्यः - कोपयितव्या / कोपितव्या
तृच् = कोपयिता / कोपिता - कोपयित्री / कोपित्री
क्त्वा = कोपयित्वा / कोपित्वा / कुपित्वा
ल्यप् = प्रकोप्य / प्रकुप्य
क्तवतुँ = कोपितवान् / कुपितवान् - कोपितवती / कुपितवती
क्त = कोपितः / कुपितः - कोपिता / कुपिता
शतृँ = कोपयन् / कोपन् - कोपयन्ती / कोपन्ती
शानच् = कोपयमानः / कोपमानः - कोपयमाना / कोपमाना

कुप् (कु꣡पँ꣡ क्रोधे - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् = कोपनम्
अनीयर् = कोपनीयः - कोपनीया
ण्वुल् = कोपकः - कोपिका
तुमुँन् = कोपितुम्
तव्य = कोपितव्यः - कोपितव्या
तृच् = कोपिता - कोपित्री
क्त्वा = कोपित्वा / कुपित्वा
ल्यप् = प्रकुप्य
क्तवतुँ = कुपितवान् - कुपितवती
क्त = कुपितः - कुपिता
शतृँ = कुप्यन् - कुप्यन्ती

ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Only about Dhatus

कुपँ कुप क्रोधे
- कुप्यति  अकुपत्  पचादौ कोपः  क्रुधमण्डार्थेभ्यश्च (31151) इति युच्-कोपनः  121

क्रोधे
1.3.13
कुप्यति क्रुध्यति भामते भामयति चण्डते रोषयति मन्तूयति रुष्यति गुध्नाति संरभते आगृह्णाति आगृह्णीते

(4 पीपी) गुस्सा होने के लिए

कुप - क्रोधे (दिवा० पर० अक० से०) कुप्यति ।

पदविभागः - >धातुः
कन्नडार्थः - >ಕೋಪಗೊಳ್ಳು /ಸಿಟ್ಟು ಮಾಡಿಕೋ

khro
१) कांस्य २) कुप्यति ३) कुप्यते ४) कोप ५) क्रुद्ध ६) क्रोध ७) टंक ८) द्वेष ९) प्रकुप्यसि १०) विरोध ११) शबल १२) सरकं १३)

कुप्यति (kupyati)

Hindi

Shabdartha Kaustubha

धातुपाठः (Krishnacharya)

Akhyata Chandrika

Sanskrit Tibetan