कुण्ठ (kuNTha)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 कुण्ठ mfn.
   (-ण्ठः-ण्ठा-ण्ठं)
	 1. Indolent,  lazy,  slow.
	 2. Stupid,  foolish,  a fool
E.
  कुठि to be slothful,  &c. affix अच्.

Capeller Eng

English

 कुण्ठ a.
  blunt,  dull
 abstr.
   °ता f.
 ,  °त्व n.
 

Yates

English

 कुण्ठ (ण्ठः-ण्ठा-ण्ठं)
a. Idle,  stupid.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   कुण्ठ  kuNTha  adj.
   stupid  
   कुण्ठ  kuNTha  adj.
   dull   
   कुण्ठ  kuNTha  adj.
   foolish  
   कुण्ठ  kuNTha  adj.
   indolent   
   कुण्ठ  kuNTha  adj.
   lazy  
   कुण्ठ  kuNTha  adj.
   blunt     
            

Wilson

English

 कुण्ठ
mfn.
   (-ण्ठः-ण्ठा-ण्ठं)
1 Indolent,  lazy,  slow.
2 Stupid,  foolish,  a fool.
E.
  कुठि to be slothful,  &c. affix अच्.

Apte

English

कुण्ठ [kuṇṭha],  a.
 

Blunt,  dulled
 वज्रं तपोवीर्यमहत्सु कुण्ठम् Ku.*
  3.12,  has no effect on &c.
 
 कुण्ठत्वमायाति गुणः कवीनां साहित्यविद्याश्रमवर्जितेषु Vikr.1.14
 Śi.*
  12.12
 कुण्ठीभवन्त्यु- पलादिषु क्षुराः Ś. B.

Dull,  foolish,  stupid.

Indolent,  lazy.

Weak. Comp.
   -धी,  -मनस् a.
  foolish,  weak-minded
 Bhāg.*
  3.32.17.

Apte 1890

English

 कुंठ a. 1 Blunt,  dulled
 वज्रं तपोवीर्यमहत्सु कुंठं Ku. 3. 12 has no effect on &c.
 कुंठत्वमायाति गुणः कवीनां साहित्यविद्याश्रमवर्जितेषु Vikr. 1. 14
 Śi. 12. 12
 कुंठीभवंत्युपलादिषु क्षुराः Ś. B. 
2 Dull,  foolish,  stupid. 
3 Indolent,  lazy. 
4 Weak. 

Monier Williams Cologne

English

 कुण्ठ mfn.
   (g. कडारादि) blunt,  dull,  MBh.
   i,  1178
 R.
  &c.
  

 stupid,  indolent,  lazy,  foolish.

Monier Williams 1872

English

 कुण्ठ,  अस्,  आ,  अम्,  blunt,  dull
 stupid
 weak
indolent,  lazy,  slow
 foolish
 [cf. अ-कुण्ठ।]
—कुण्-
ठ-ता,  f. bluntness,  dulness,  indolence.

Macdonell

English

 कुण्ठ kuṇṭh-a,  a.
  blunt
 relaxed
 dulled: 🞄-tā,  f.
  absence of feeling (in a limb)
 -tva,  🞄n.  dulness,  obtuseness
 -a‿aśma-mālā-maya,  🞄a.  consisting of a series of blunt stones
 -ī-kṛ,  🞄blunt
 -ī-bhū,  prove ineffectual.

Benfey

English

 कुण्ठ कुण्ठ् + अ,  adj.
  Blunt,  Rām. 
3,  32,  16.
 -- Comp.
 
अ-,  adj.
  sharp, 
Bhāg. P. 1,  19,  31.

Apte Hindi

Hindi

कुण्ठ
वि* - कुण्ठ् - अच्
"ठूँठा,  सुस्त"

कुण्ठ
वि* - कुण्ठ् - अच्
"मन्द,  मूर्ख,  जड़"

कुण्ठ
वि* - कुण्ठ् - अच्
"आलसी,  सुस्त"

कुण्ठ
वि* - कुण्ठ् - अच्
दुर्बल

Shabdartha Kaustubha

Kannada

कुण्ठ
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಶಕ್ತಿಕುಂದಿದ /ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಅಸಮರ್ಥನಾದ
निष्पत्तिः - > कुठि (प्रतिघाते) - "अच्" (३-१-१३४)
प्रयोगाः - > "वज्रं तपोवीर्यमहत्सु कुण्ठं त्वं सर्वतोगामि च साधकं च"
उल्लेखाः - > कुमा० ३-१२
कुण्ठ
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಮೊಂಡಾಗಿರುವ /ಹರಿತವಾಗಿಲ್ಲದ
प्रयोगाः - > "मूर्धानमूर्ध्वायतदन्तमण्डलं ध्रुवन्नरोधि द्विरदो निषादिना"
उल्लेखाः - > माघ० १२-१२
कुण्ठ
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಮೂರ್ಖ /ದಡ್ಡ
विस्तारः - > "कुण्ठोऽकर्मण्यमूर्खयोः" - मेदि० ।

L R Vaidya

English

 kuMWa {% a. (f. ठा) %} 1. blunt,  वज्रं तपोवीर्यमहत्सि कुंठम् K.S.iii.12
 2. stupid
 3. weak,  indolent.

Bopp

Latin

 कुण्ठ (r. कुण्ठ् s. अ) segnis,  tardus,  piger. AM.: मन्दः क्रि-
यासु यः.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 kuṇṭha,  adj. (in Skt. only blunt,  dull
 in Pali also (a) mutilated (person),  Jāt. 〔ii.117.18〕,  also koṇṭha in same context
 cf. Skt. Dhātup. kuṇṭ-,  vikalīkaraṇe
 and cf. the following items),  probably mutilated,  maimed (or possibly deformed): AsP 〔426.18〕 (prose) na kāṇo bhavati na kuṇṭho bhavati na kubjo …

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  निरुद्योगिन्,  निरुद्योग,  अनुद्योग,  अलस,  आलस्य,  आलस्यशील,  मन्द,  मन्थर,  मन्दर,  अनुद्योगशील,  उद्योगद्वेषिन्,  उद्योगविमुख,  मनाक्कर,  कुण्ठ,  जड,  शीत,  तन्द्रालु,  मन्दगति
adjective
 
यः कर्मशीलः नास्ति।
 "निरुद्योगिनः व्यक्तेः जीवनं काठिन्येन परिपूर्णम्।"

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
मन्दः क्रियासु कुण्ठः स्यात्क्रियावान्कर्मसूद्यतः ॥ ३५३ ॥
-wordlist-
 
मन्द (पुं),  कुण्ठ (पुं),  क्रियावत् (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

कुण्ठ
कुण्ठ,  मन्द
विहस्तो व्याकुलः प्रोक्तः कुण्ठो मन्दः क्रियासु यः ॥ ३८२ ॥
verse 2.1.1.382
page 0045

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 कुण्ठः,  त्रि,  (कुण्ठति क्रियासु मन्दीभूतो भवति ।कुठि + अच् ।) क्रियासु मन्दः । अकर्म्मण्यः । इत्य-मरः । २ । १ । १७ ॥
(यथा,  शङ्करकविकृते विष्णुस्तोत्रे ३४ ।“वैकुण्ठीये ऽत्रकण्ठे वसतु मम मतिः कुण्ठभावंविहाय” ॥
) मूर्खः । इति मेदिनी ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 कुण्ठ त्रि०
  कुठि--वैकल्ये अच् । १ क्रियासु मन्दे अकर्म्मण्ये अ-मरः “पूर्वं तपोवीर्ष्यमहसु कुण्ठम्” कुमा० “विभाव-सोस्तुल्यमकुण्ठमण्डलम्” (सुदर्शनम्) भा० आ०१९ अ० ।२ मूर्खे मेदि० । कर्त्तरि क्त कुण्ठित तत्रार्थे । “वृत्रस्यहन्तुः कुलिशं कुण्ठितास्रीव लक्ष्यते” कुमा० ।

Capeller

German

 कुण्ठ stumpf,  matt,  schlaff
 Abstr.
°ता f.
 , 
°त्व n.
  Stumpfheit (auch übertr.).

Burnouf

French

 कुण्ठ कुण्ठ a. et कुण्ठक a. estropié
		 au fig.
lent,  paresseux,  nonchalant
 niais,  stupide.

Stchoupak

French

 कुण्ठ-
 a. émoussé 
 usé,  ravagé 
 obtus,  stupide 
 -क- m.
  pl.
 
n.
  d'un peuple.
°मनस्- a. stupide.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.