| YouTube Channel

कुट्टमित (kuTTamita)

 
शब्दसागरः
English
कुट्टमित
n.
 (-तं) One of the ten graces of women, affected repulse of a
lover's caresses.
Yates
English
कुट्टमित (तं) 1.
n.
 One of ten kinds
of pastime
affected repulse.
Spoken Sanskrit
English
कुट्टमित kuTTamita
n.
 affected repulse of a lover's caresses
Wilson
English
कुट्टमित
n.
 (-तं) One of the ten graces of women, affected repulse
of a lover's caresses.
Apte
English
कुट्टमितम् [kuṭṭamitam], The affected repulse of a lover's endearments or caresses (one of the 28 graces or blandishments of the heroine). The S. D. thus defines it: केशस्तनाधरादीनां ग्रहे हर्षे$पि संभ्रमात् । प्राहुः कुट्टमितं नाम शिरःकरविधूननम् 142.
Apte 1890
English
कुट्टमितं The affected repulse of a lover's endearments or caresses (one of the 28 graces or blandishments of the heroine). The S. D. thus defines it:
केशस्तनाधरादीनां ग्रहे हर्षेपि संभ्रमात् । प्राहुः कुट्टमितं नाम शिरःकरविधूननम् 142.
Monier Williams Cologne
English
कुट्टमित
n.
 affected repulse of a lover's caresses (one of the ten blandishments of women
v.l. कुट्टुम्°),
Sāh.
Monier Williams 1872
English
कुट्टमित कुट्टमित, अम्, n. one of the ten
blandishments of women, affected repulse of a lover's
caresses
[cf. कुट्टुमित।]
Apte Hindi
Hindi
कुट्टमितम्
नपुं*
 - "कुट्ट् - घञ्, तेन निर्वृत्त इत्यर्थे कुट्ट् - इमप् - इतच्"
प्रियतम के प्यार का दिखावटी तिरस्कार
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कुट्टमित
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸ್ವಭಾವಜನ್ಯವಾದ ವಿಲಾಸಗಳಲ್ಲೊಂದು
प्रयोगाः - > "मोट्टायितं कुट्टमितं विभ्रमो ललितं मदः" । "केशस्तनाधरादीनां ग्रहे हर्षेऽपि सम्भ्रमात् । आहुः कुट्टमितं नाम शिरःकरविधूननम् ॥"
उल्लेखाः - > सा० द० ३-९१, सा० द० ३-१०३
L R Vaidya
English
kuwwamita {% n. %} One of the ten blandishments of women, viz., affected repulse of a lover’s caresses. (It is thus defined in the S.D.- केशस्तनाधरादीनां ग्रहे हर्षेऽपि संभ्रमात् । प्राहुः कुट्टमितं नाम शिरःकराविधूननम् ॥)
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
स्वगुणेनोपमानेन मनोज्ञादिपदेन च ॥ ५०५ ॥
विशेषिताङ्गकर्मा स्त्री यथा तरललोचना ।
अलसेक्षणा मृगाक्षी मत्तेभगमनापि च ॥ ५०६ ॥
वामाक्षी सुस्मितास्याः स्वं मानलीलास्मरादयः ।
लीला विलासो विच्छित्तिर्विव्वोकः किलकिञ्चितम् ॥ ५०७ ॥
मोट्टायितं कुट्टमितं ललितं विहृतं तथा ।
विभ्रमश्चेत्यलंकाराः स्त्रीणां स्वाभाविका दश ॥ ५०८ ॥
-wordlist-
तरललोचना (स्त्री), अलसेक्षणा (स्त्री), मृगाक्षी (स्त्री), मत्तेभगमना (स्त्री), वामाक्षी (स्त्री), सुस्मिता (स्त्री), मानिनी (स्त्री), लीलावती (स्त्री), स्मरवती (स्त्री), स्वाभाविकालङ्कार (पुं), लीला (स्त्री), विलास (पुं), विच्छित्ति (स्त्री), विब्बोक (पुं), किलकिञ्चित (क्ली), मोट्टायित (क्ली), कुट्टमित (क्ली), ललित (क्ली), विहृत (क्ली), विभ्रम (पुं)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
कुट्टमितं,
क्ली,
 स्त्रीणां दशधाशृङ्गारचेष्टान्तर्गत-चेष्टाविशेषः । स्त्रीणां स्वाभाविकदशालङ्कारान्त-र्गतमिदम् । इति हेमचन्द्रः ॥
तस्य लक्षणं यथा, साहित्यदर्पणे । ३ । १११ ।“केशस्तनाधरादीनां यत्तु हर्षोऽपि सम्भ्रमात् ।प्राहुः कुट्टमितं नाम शिरःकरविधूननम्” ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कुट्टमित
न०
 “केशस्तनाधरादीनां ग्रहे हर्षेऽपि सम्भ्रमात् ।प्राहुः क्ट्टमितं नाम शिरःकरविधूननम्” इति सा० द०उक्ते स्त्रीणां विलासभेदे । उदा० यथा“पल्लवोपमितिसाम्यसपक्षं दष्टवत्यधरविम्बमभीष्टे ।पर्य्यकूजि सरुजेव तरुण्यान्तारलोलवलयेन करेण” ।
Burnouf
French
कुट्टमित कुट्टमित
n.
 une des 10 coquetteries [dédain
simulé].