| YouTube Channel

कुटि (kuTi)

 
शब्दसागरः
English
कुटि mf. (-टिः-टिः or -टी) A house.
m.
 (-टिः)
1. A tree.
2. The body.
3.
Curvature, a curve.
E.
 कुट् to be crooked, इ Unadi
aff.
Capeller Eng
English
कुटि
f.
 curve, contraction (—°)
hut, cottage.
Yates
English
कुटि (टिः-टी) 2.
m.
 3.
f.
 A house.
m.
 A tree
the body
a curve.
Spoken Sanskrit
English
कुटि - kuTi -
f.
 - shop
कुटि - kuTi -
f.
 - cottage
कुटि - kuTi -
f.
 - curvature
कुटि - kuTi -
f.
 - cabin
कुटि - kuTi -
f.
 - hall
कुटि - kuTi -
f.
 - see bhrukkuTi
कुटि - kuTi -
f.
 - hut
कुटि - kuTi -
m.
 - body
कुटि - kuTi -
m.
 - tree
Wilson
English
कुटि
mf. (-टिः-टिः or -टी) A house.
m.
 (-टिः)
1 A tree.
2 The body.
3 Curvature, a curve.
E.
 कुट to be crooked, इ Uṇādi
aff.
Apte
English
कुटिः [kuṭiḥ], [कुट्-इन्]
The body.
A tree.
f.
A cottage, hut
Bhāg.*
 1.71.16.
A curve, bend.Comp. -चरः a porpoise.
Apte 1890
English
कुटिः [कुट्-इन्] 1 The body.
2 A tree.
f. 1 A cottage, hut.
2 A curve, bend.
Comp.
चरः a porpoise.
Monier Williams Cologne
English
कुटि a
f.
 ‘a curvature, curve’, see भृक्°, भ्रुक्°
a hut, cottage, hall, shop (= कुटी, q.v.),
Uṇ.
 iv, 144
कुटि
m.
 a tree,
L.
the body,
L.
कुटि b
&c.
 See ib.
Monier Williams 1872
English
कुटि, इस्, ई, m. f. a curvature, a curve
a hut,
cottage, house, hall, shop
(ई), f. a vessel with
openings used for fumigations
a bawd, a procuress
or go-between
a nosegay, a bundle or tuft of flowers
or vegetables
a kind of perfume, commonly Murā
spirituous liquor
(इस्), m. the body
a tree
[cf.
Eng. hut
Germ. Hütte.]
—कुटि-चर, अस्, m. a
crocodile or porpoise.
—कुटि-पार्थिव, अस्, m., N.
of a man.
—कुटी-कृत, अस्, आ, अम्, curved, curled,
twisted, frizzled
(अम्), n. anything (as woollen cloth)
curled or twisted.
—कुटी-गत, अस्, आ, अम्, inside the
house.
—कुटी-गु, उस्, m., N. of a man.
—कुटी-
चक, अस्, m. a kind of religious mendicant, one
who lives at his son's expense
(lit. ‘delighting in
staying in the house.’)
—कुटी-चर, अस्, m. an
ascetic of a particular order, one who consigns the
care of his family to his son and remains at home en-
gaged solely in devotion
or one who goes begging
from one house to another.
—कुटी-मय, अस्, ई, अम्,
consisting of a house (?).
—कुटी-मुख, अस्, m., N.
of one of the attendants of Kuvera.
कुटि कुटि, कुटिर। See under rt. कुट् above.
Macdonell
English
कुटि kuṭ-i,
f.
 bend, curve (—°)
hut, shed.
Apte Hindi
Hindi
कुटिः
पुं*
 - कुट् - इन
शरीर
कुटिः
पुं*
 - कुट् - इन
वृक्ष
कुटिः
पुं*
 - कुट् - इन
"कुटिया, झोपड़ी"
कुटिः
स्त्री*
 - कुट् - इन
"मोड़, झुकाव"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कुटि
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗೃಹ /ಮನೆ
निष्पत्तिः - > कुट (कौटिल्ये) - "इन्" (उ० ४-११७)
व्युत्पत्तिः - > कुटति कुटलीभवति
कुटि
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಕ್ರವಾಗಿರುವಿಕೆ /ಬಗ್ಗಿರುವಿಕೆ
प्रयोगाः - > "बभ्रुकुटीकुटिलात् तस्याः"
कुटि
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬಗ್ಗಿರುವ /ಡೊಂಕಾಗಿರುವ
L R Vaidya
English
kuwi {% (I) m. %} 1. The body
2. a tree.
kuwi {% (II) f. %} A cottage, a hut.
Bopp
Latin
कुटि m. f. (r. कुट् s. इ) casa. AM. (Cf. angl. hut, nostrum
Hūtte.)
Edgerton Buddhist Hybrid
English
kuṭi or kuṭī, f. (m. or nt. modifiers, in -aṃ, acc. sg., Prāt 〔480.8—9〕
or MIndic for -āṃ?),
(1) as in Skt., hut, cell, esp. of a monk: Divy 〔338.22〕 (tasya) kuṭiḥ śūnyāvatiṣṭhati
Av 〔ii.136.8〕
of leaves, a temporary shelter, parṇikāṃ kuṭim abhinirmāya Divy 〔574.6〕
parṇa-kuṭiṃ kṛtvā Av 〔i.262.14〕
[Page185-a] in Mvy 〔5678〕 kuṭi- (v.l. kuṭī°, also v.l. in Mironov)-mahaḥ, cell-festival or acc. to Tib. vihāra-(monastery-)festival (gtsug lag khaṅ gi dus ston
var. gtsug log gi etc.)
similarly Chin., sūtra-hall feast
acc. to Jap., a feast or ceremony celebrating completion of a new temple-building
tasya dharmabhāṇakasya caṅkramakuṭīm upasaṃkramiṣyāmi SP 〔475.1—2〕, I will go to that preacherʼs hall of promenade (?)
(2) in maśaka-kuṭī, Mvy 〔9002〕, acc. to Tib. sbraṅ skyabs, insect-protection (BR conjecture, a whisk to brush off flies
but Chin. mosquito-netting)
(3) straw or the like, as fodder for a horse (see Turner, Nep. Dict. s.v. kuṭuro): Divy 〔510.18〕 tuṣān kuṭiṃ cānuprayacchati (to a horse)
〔511.19〕 tuṣāś ca kaṭi (q.v.) sakaṇṭaṃ bhakṣitavyam.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
कुटिः,
स्त्री,
 (कुट्यते सञ्चीयते द्रव्यादिभिः असौ ।कुट् + “कॄ गॄ शॄ पॄ कुटीति” । उणां ४ । १४२ ।इति इः स च कित् ।) गृहम् । इत्यमरटीकायांभरतः ॥
कुटिः,
पुं,
 (कुठ्यते छिद्यते ऽसौ । कुट छेदने + “कुटिकंप्योर्नलोपश्च” । उणां ४ । १४३ । इति इः ।स च कित् । धातोर्नलोपश्च ।) वृक्षः । इतिशब्दरत्नावली ॥
शरीरम् । इति सिद्धान्तकौमु-द्यामुणादिवृत्तिः ॥
(पर्व्वतः । इत्युज्ज्वलदत्तः ।४ । १४३ ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कुटि स्त्री कुठ--इन् । गृहे “ब्रह्महा द्वादश समाः कुटिंकृत्वा वने वसेत्” मनुः वा ङीप् । “वट्टकुट्यां प्रभात-वृत्तान्तमनुहरति” खण्ड० कुटीचकः कुटीचरः । भावेइन् । २ कौटिल्ये स्त्री वा ङीप् “भ्रुकुटीकुटिलात्तस्याः”देवीमा०! ३ वृक्षे
पु०
 शब्द रत्ना० ४ देहे
पु०
 सि० कौ० । अल्पार्थेक कुटिका क्षुद्रगृहे(कुडे) स्त्री “शिरसोमुण्डनाद्वापिन स्थानकुटिकासनात् । भा०, व०, १३४५४, ५ कर्त्तरिइन् । ५ कौटिल्यात्विते
त्रि०
 ।
Capeller
German
कुटि
f.
 Krümmung, Biegung (—°)
Halle,
Hütte.
Burnouf
French
कुटि कुटि
m.
 arbre
corps, cf. कुडि। -- कुटि
m.
f.
 et
कुटी
f.
 maison, chaumière, hutte
cf. कुट।
Germ.
hütte
franç. hutte.
Stchoupak
French
°कुटि-
f.
 v. भृकुटि- भ्रकुटि- भ्रुकुटिभ्रूकुटि-।