| YouTube Channel

कालभैरव (kAlabhairava)

 
Monier Williams Cologne
English
काल—भैरव
m.
a form of Bhairava.
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कालभैरव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಈಶ್ವರನ ಅಂಶದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಭೈರವ
व्युत्पत्तिः - > भीरोर्भावः भैरवं भीरुत्वम्, कालस्य भरवं भयं यस्मात्
प्रयोगाः - > "त्वत्तो भेष्यति कालोऽपि ततस्तु कालभैरवः"
उल्लेखाः - > काशीखं०
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कालभैरव
पु०
भीरोर्भावः अण् भैरवं भीरुत्वं कालस्यभैरवं भयं यस्मात् काशीस्थे शिवांशजे भैरव भेदेसच शिवतत्त्वज्ञानविघुरब्रह्मणःपञ्चमशिरश्छेदनाय शि-येन प्रादुर्भावितः तत्कथादि काशीख० ३२ अ० तद्वाक्यञ्चकपालमोचनशब्दे १६५५ पृ० दर्शितम् तन्नामनिरुक्तिस्तत्रैवदर्शिता यथा “त्वत्तो भेष्यति कालोऽपि ततस्तुकालभैरवः” कालराजोऽप्यत्र तत्रैव तन्नामनिरुक्तिर्दर्शिता यथा “कालवद्राजसे यस्मात् कालराजस्ततोभवान् तस्य काश्यामाधिपत्यं तत्रैवोक्तं यथा“आधिपत्यञ्च तस्यां ते कालराज! सदैव हि तत्र येपापकर्त्तारस्तेषां शास्ता त्वमेवहि शुभाशुभं तत्कर्म्मचित्रगुप्तो लिखिष्यति
एतान् वरान् प्रगृह्याथ तत्-क्षणात् कालभैरवः वामाङ्गुलिनखाग्रेण चकर्त्त चशिरीविधेः”