| YouTube Channel

कारणगुणोद्भव (kAraNaguNodbhava)

 
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कारणगुणोद्भव
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉಪಾದಾನ ಕಾರಣದ ಗುಣದಿಂದ ಉಂಟಾದ ಗುಣ
व्युत्पत्तिः - > कारणगुणात् उद्भवति
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कारणगुणोद्भव
पु०
कारणगुण उद्भवोऽस्य उपादान कारण-गुणेनोपपन्ने गुणभेदे ते गुणा भाषायां दर्शिता यथा ।“अपाकजास्तु स्पर्शान्ताद्रधत्वञ्च तथाविधम् स्नेह-वेगगुरुत्वैकपृथक्त्वपरिमाणकम् स्थितिस्थापक इत्येतेस्युः कारणगुणोद्भवाः” स्पर्शान्ताः रूपरसगन्धस्पर्शाः-घटादौ पाकजरूपादीनां कारणगुणपूर्व्वकत्वाभावात्अपाकजा इत्युक्तम् तथाविधं अपाकजमिति “स्पर्शो-त्रानुष्णाशीतो ग्राह्यः एकपृथक्त्वेत्यत्र त्वप्रत्ययस्यप्रत्येकमन्वयात् एकत्वं पृथक्त्वञ्च ग्राह्यम् पृथक्त्वपदेनचेकपृथक्त्वं ग्राह्यम्” मुक्ता०