कानीन (kAnIna)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
Englishकानीन - kAnIna - - suitable to or designed for the eyeball
कानीन - kAnIna - - born of a young wife
Wilson
EnglishApte
Englishकानीनः [kānīnḥ], [कन्याया अनूढाया अपत्यं अण् कनीनादेशः IV.* 1. 116] The son of an unmarried woman
कानीनः कन्यका- जातो मातामहसुतो मतः 2.129
see also the definition given in 9.172.
of Vyāsa.
of Karṇa. Suitable to or designed for the eye-ball
Suśr. 2.353.13.
Apte 1890
EnglishMonier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
EnglishBenfey
EnglishApte Hindi
Hindiकानीनः
- "कन्यायाः जातः - कन्या - अण, कनीन् आदेश"
अविवाहिता स्त्री का पुत्र
कानीनः
- "कन्यायाः जातः - कन्या - अण, कनीन् आदेश"
व्यास
कानीनः
- "कन्यायाः जातः - कन्या - अण, कनीन् आदेश"
कर्ण
Shabdartha Kaustubha
Kannadaकानीन
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ತ್ರೀಯರ ವಿವಾಹಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ಕನ್ಯಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವನು ವ್ಯಾಸ, ಕರ್ಣ
निष्पत्तिः - > "अण्" कनीनादेशश्च (४-१-११६)
व्युत्पत्तिः - > कन्याया अनूढाया अपत्यम्
प्रयोगाः - > "कानीनः कन्यकाजातो मातामहसुतो मतः"
उल्लेखाः - > याज्ञ० २-१२९
विस्तारः - > "कानीनः कन्यकाजातः" - अम० । "कानिनो व्यासः कर्णश्च" - सि० कौ०
L R Vaidya
Englishअभिधानचिन्तामणिः
Sanskritसौभागिनेयकानीनौ सुभगाकन्ययोः सुतौ ।
सौभागिनेय (पुं), कानीन (पुं)
प्राचेतसस्तु वाल्मीकिर्वल्मीककुशिनौ कविः ।
मैत्त्रावरुणवाल्मीकौ वेदव्यासस्तु माठरः ॥ ८४६ ॥
द्वैपायनः पाराशर्यः कानीनो बादरायणः ।
व्यासोऽस्याम्बा सत्यवती वासवी गन्धकालिका ॥ ८४७ ॥
योजनगन्धा दाशेयी शालङ्कायनजा च सा ।
प्राचेतस (पुं), वाल्मीकि (पुं), वल्मीक (पुं), कुशिन् (पुं), कवि (पुं), मैत्रावरुण (पुं), वाल्मीक (पुं), वेदव्यास (पुं), माठर (पुं), द्वैपायन (पुं), पाराशर्य (पुं), कानीन (पुं), बादरायण (पुं), व्यास (पुं), सत्यवती (स्त्री), वासवी (स्त्री), गन्धकालिका (स्त्री), योजनगन्धा (स्त्री), दाशेयी (स्त्री), शालङ्कायनजा (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritकन्यापुत्र
कन्यापुत्र, कानीन
कन्यापुत्रस्तु कानीनो नाटेरः स्यान्नटीसुतः ।
verse 2.1.1.501
page 0057
पुराणम्
Englishकानीन / KĀNĪNA. A child born to an unmarried woman. vyāsa, karṇa, śibi, aṣṭaka, pratardana, and vasumān were Kānīnas.
Vedic Reference
Englishशब्दकल्पद्रुमः
Sanskritकानीनः, पुं (कन्यायां अनूढायां जातः कन्यायाजातो वा । कन्या + “कन्यायाः कनीन च” । ४ । १ ।११६ । इति अण् कनीनादेशश्च ।) अनूढापुत्त्रः ।तत्पर्य्यायः । कन्यकाजातः २ । इत्यमरः । २ । ६ ।२४ ॥
सा कन्या यद्यनूढा पितृगृह एव तिष्ठतितदा तत्पुत्त्रो मातामहस्यैव यथा, --“कानीनः कन्यकाजातो मातामहसुतो मतः” ॥
इति याज्ञवल्क्यः ॥
यद्यूढा तदा वोढुरेव यथा, --“पितृवेश्मनि कन्या तु यं पुत्त्रं जनयेद्रहः ।तं कानीनं वदेन्नाम्ना वोढुःकन्यासमुद्भवम्” ॥
इति मनुः ॥
व्यासे कर्णे च पुं । इति मेदिनी ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskritकानीन कन्याया अनूढाया अपत्यम् अण् कनीनादेशश्च ।“कानीनः कन्यकाजातो मातामहसुतो मतः” इति याज्ञ०उक्ते पुत्रभेदे । यथा व्यासः कर्णश्च । याज्ञ० मातामहसुत-त्वमुक्तम् । मनुना तु “पितृवेश्मनि कन्या तु यं पुत्रं जनये-द्रहः । तं कानीनं वदेन्नाम्ना वोढुः कन्यासमुद्भवम्” इत्य-नेन वोढुः सुतत्वमुक्तम् । अनयोर्विरोधः अभ्युपगमा-नभ्युपगमाभ्यामन्यतरयोः सपुत्रापुत्रत्वाभ्यां वा समा-धेयः । “कानीनश्च सहोढश्च क्रीतः पौनर्भवस्तथा ।स्वयंदत्तश्च शौद्रश्च षडदायादबान्धवाः” इति मनुनातस्यादायाद धनहारित्वमुक्तम् ।कर्णस्य यथा कानीनत्वं तथारुणात्मजशब्दे ३५९ पृ० उक्तम् ।“कानीनञ्चापि जानामि सवितुः प्रथमं सुतम् । पितृष्वसरिकर्णं वै प्रसूतं सूततां गतम्” हरि० ६० अ० । “भीष्मः खलुपितुः प्रियचिकीर्षया सत्यवतीं मातरसुदवाहयत् यामाहु-र्गन्धकालीमिति । तस्यां पूर्व्वं कानीनो गर्भो पराशराद्द्वैपायनोऽभवदिति” भा० आ० ९५ अ० । व्यासस्यकानीनत्वमुक्तम् ।
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.
