| YouTube Channel

कातर (kAtara)

 
शब्दसागरः
English
कातर
mfn.
(-रः-रा-रं)
1. Confused, perplexed, disordered.
2. Timid,
gentle.
m.
(-रः) A large kind of fish, commonly Katala (Cyprinus
catla, HAM.)
E.
का a little or badly, and तर what crosses.
Capeller Eng
English
कातर
a.
cowardly, timid, shy, afraid of (loc. ,
inf.
, or
—°)
abstr.
°ता
f.
, °त्व
n.
Yates
English
कातर (रः-रा-रं)
a. Confused, per-
plexed
timid.
m.
A fish.
Spoken Sanskrit
English
कातर - kAtara -
adj.
- disheartened
कातर - kAtara -
adj.
- shrinking
कातर - kAtara -
adj.
- faint-hearted
कातर - kAtara -
adj.
- confused
कातर - kAtara -
adj.
- frightened
कातर - kAtara -
adj.
- timid
कातर - kAtara -
adj.
- agitated
कातर - kAtara -
adj.
- afraid of
कातर - kAtara -
adj.
- despairing
कातर - kAtara -
adj.
- perplexed
कातर - kAtara -
adj.
- discouraged
कातर - kAtara -
adj.
- embarrassed
कातर - kAtara -
adj.
- cowardly
कातर - kAtara -
m.
- kind of large fish
कातर - kAtara -
n.
- timidity
कातर - kAtara -
n.
- despair
कातर - kAtara -
n.
- agitation
कातर kAtara
adj.
shrinking
इयसा iyasA
f.
shrinking
तक्मन् takman
m.
shrinking
इयसित iyasita
n.
shrinking
सङ्कुचन saGkucana
n.
shrinking
विकम्प vikampa
adj.
shrinking from
सङ्कोच saGkoca
m.
shrinking together
निकुञ्चन nikuJcana
n.
shrinking together
स्पर्शलज्जा sparzalajjA
f.
shrinking from touches
Wilson
English
कातर
mfn.
(-रः-रा-रं)
1 Confused, perplexed, disordered.
2 Timid, gentle.
m.
(-रः) A large kind of fish, commonly Kātala,
(Cyprinus catla, HAM.)
E.
का a little or badly, and तर what crosses.
Apte
English
कातर [kātara],
a.
[ईषत्तरति स्वकार्यसिद्धिं गच्छति तॄ-अच् कोः कादेशः Tv.]
Cowardly, timid, discouraged
वर्जयन्ति कातरान्
Pt.*
4.42
Amaru.*
8, 34, 77
R.*
11.78
Me.*
79.
Distressed, grieved, afraid
किमेवं कातरासि
Ś.*
4.
Agitated
perplexed, confused
उन्मत्तप्रेमसंरम्भादारभन्ते यदङ्गनाः तत्र प्रत्यूहमाधातुं ब्रह्मापि खलु कातरः
Bh.*
1.6.
Tremulous through fear (as eyes)
R.*
2.52
Amaru.*
79.
Eager
सन्तं वयसि कैशोरे भृत्यानुग्रहकातरम्
Bhāg.*
3.28.17.
रः A large kind of fish.
A boat, raft.
Apte 1890
English
कातर a. [ईषत्तरतिस्वकार्यासीद्धिं गच्छति, तॄ-अच् कोः कादेशः Tv.] 1 Cowardly, timid, discouraged
वर्जयंति कातरान् Pt. 4. 42
Amaru. 7, 30, 75
R. 11. 78
Me. 77.
2 Distressed, grieved, afraid
किमेवं कातरासि Ś. 4.
3 Agitated
perplexed, confused
Bh. 1. 60.
4 Tremulous through fear (as eyes)
R. 2. 52
Amaru. 79.
रः 1 A large kind of fish.
2 A boat, raft.
Monier Williams Cologne
English
कातर mf(आ)n. (etym. doubtful, perhaps from कतर, ‘uncertain as to which of the two’,
BRD.
), cowardly, faint-hearted, timid, despairing, discouraged, disheartened, confused, agitated, perplexed, embarrassed, shrinking, frightened, afraid of (loc. or
inf.
or in comp. ),
R.
Mṛcch.
Ragh.
Megh.
Śak.
Pañcat.
Hit.
कातर
m.
a kind of large fish (Cyprinus Catla, कातल),
L.
N.
of a man (See कातरायण)
कातर
n.
(in स-कातर) ‘timidity, despair, agitation’.
Monier Williams 1872
English
कातर कातर, अस्, आ, अम् (fr. कतर?),
cowardly, discouraged, timid, depressed, perplexed,
shrinking, afraid
confused, agitated, disordered
(अस्),
m. a large kind of fish, Cyprinus Catla, = कातल।
—कातर-ता, f. or कातर-त्व, अम्, n. cowardice,
timidity, agitation.
Macdonell
English
कातर kātara,
a.
cowardly
timid, faint-hearted, 🞄despondent
afraid of (lc., inf. , —°): -tā, 🞄f. , -tva,
n.
fear.
Benfey
English
कातर कातर, i. e. कतर + (pro-
perly, irresolute),
adj.
,
f.
रा, Timid,
Rām. 4, 9, 103
disheartened, Śāk. 56,
13.
--
Comp.
अ-,
adj.
resolute, coura-
geous, Rām. 3, 19, 27.
स-,
adj.
cowardly, Nal. 13, 18.
Apte Hindi
Hindi
कातर
वि* - ईषत् तरति स्वकार्यसिद्धिं गच्छति- तॄ - अच् कोः कादेशः @ तारा*
"कायर, डरपोक, हतोत्साह"
कातर
वि* - ईषत् तरति स्वकार्यसिद्धिं गच्छति- तॄ - अच् कोः कादेशः @ तारा*
"दुःखी, शोकान्वित, भयभीत"
कातर
वि* - ईषत् तरति स्वकार्यसिद्धिं गच्छति- तॄ - अच् कोः कादेशः @ तारा*
"विक्षुब्ध, विस्मित, उद्विग्न"
कातर
वि* - ईषत् तरति स्वकार्यसिद्धिं गच्छति- तॄ - अच् कोः कादेशः @ तारा*
भय कए कारण कांपने वाला
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कातर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಧೀರ /ಧೈರ್ಯವಿಲ್ಲದವನು
कातर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಭಯದ ಸ್ವಭಾವದವನು /ಅಂಜುಬುರುಕ
निष्पत्तिः - > तॄ (प्लवनतरणयोः) - "अच्" (३-१-१३४) कोः कादेशः
व्युत्पत्तिः - > ईषत्तरति
कातर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹೆದರದ
प्रयोगाः - > "मद्गेहिन्याः प्रिय इति सखे चेतसा कातरेण"
उल्लेखाः - > मेघ० २-१४
कातर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಚಂಚಲವದ
प्रयोगाः - > "धेन्वा तदध्यासितकातराक्ष्या"
उल्लेखाः - > रघु० २-५२
कातर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ದೋಣಿ
निष्पत्तिः - > + तॄ - "अच्"
व्युत्पत्तिः - > के जले आतरति प्लवते
कातर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ಜಾತಿಯ ದೊಡ್ಡ ಮೀನು
L R Vaidya
English
kAtara {% a. (f. रा) %} 1. Cowardly, timid, afraid, discouraged, कातराः स्वांगदाने Sak.iii., Am.S.7, 30, 75, R.xi.78
2. confused, perplexed
3. tremulous through fear, R.ii.52, Am.S.79.
Bopp
Latin
कातर (ut videtur, e का et तर transgrediens, a r. तॄ s. अ)
1) invalidus, insufficiens. RAGH. 11. 78. C. infinit. BHAR.
1. 60.: तत्र प्रत्यूहम् आधातुम् ब्रह्मा खलु कातरः.
2) pavidus, timidus, perculsus. HIT. 55. 4. SAK. 58. 8.
UR. 26. 6. infr.
v. sq.
Anekartha-Dvani-Manjari
Sanskrit
करट
पु
करट, कातर, ध्वाङ्क्ष
करटः कातरो ज्ञेयः करटो ध्वाङ्क्ष उच्यते
verse 2.1.1.44
page 0010
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
भीरु, कातर, कापुरुष, निर्वीर, निष्प्रतिभान, परिकातर, वीर्यहीन, सकातर
adjective
यस्य मनः भययुक्तम् अस्ति अथवा यः किम् अपि कार्यं कर्तुं बिभेति।
"भीरुः पुरुषः जीवितः सन् अपि नैकवारं म्रियते।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
शूरश्चारभटो वीरो विक्रान्तश्चाथ कातरः
दरिद्रश्चकितो भीतो भीरुभीरुकभीलुकाः ३६५
-wordlist-
शूर (पुं), आरभट (पुं), वीर (पुं), विक्रान्त (पुं), कातर (पुं), दरिद्र (पुं), चकित (पुं), भीत (पुं), भीरु (पुं), भीरुक (पुं), भीलुक (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
दरित
दरित, चकित, भीत, त्रस्त, भीरु, कातर, क्षुभित, शङ्कित
दरितश्चकितो भीतस्त्रस्तो भीरुश्च कातरः ३५४
क्षुभितः शङ्कितश्चेति नातिनानार्थवाचकाः
verse 2.1.1.354
page 0042
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
कातरः, त्रि, (कु कष्टेन तरतीति कु + तॄ + अच् ।कोः कादेशः ।) व्यसनाकुलचित्तः व्याकुलः ।तत्पर्य्यायः अधीरः इत्यमरः २६
(यथा रघुः ११ ७८ ।“कातरोऽसि यदि वोद्गतार्चिषातर्ज्जितः परशुधारया मम”
)
कातरः,
पुं,
(कं जलं आतरति + + तॄ +अच् ।) कातलमत्स्यः इति शब्दरत्नावली
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कातर
त्रि०
ईषत्तरति स्वकार्य्यसमाप्तिं गच्छति तॄ--अच् कोःकादेशः अधीरे, व्यसनाकुले अमरः भीते, विवशे, चञ्चले “घेन्वा तदध्यासितकातराक्ष्या” रघुः ।“तयोः समापत्तिषु क्रातराणि” कुमा० “कातरोऽपियदि चोद्गतार्चिषा” रघुः “मद्गेहिन्याः पिय इतिसखे! चेतसा कातरेण” मेघ० “विद्धा मृगी व्याध-शिलीमुखेन मृगोऽपि तत्कातरवीक्षणेन” उद्भटः केजले आतरति प्लवते तु विशेषती मज्जति उडुपे ।(कातला) मत्स्यभेदे पुंस्त्री स्त्रियां जातित्वात् ङीष् ।७ ऋषिभेदे
पु०
ततः गोत्रे नडा० फक् कातरायणतद्गोत्रापत्ये पुंस्त्री भावे ष्यञ् कातर्य्य व्याकुल-तायां
न०
“कातर्य्यं केवला नीतिः शौर्य्यं श्वापदचेष्टितम्”रघु तल् कातरता स्त्री, त्व कातरत्व
न०
तदर्थे
Capeller
German
कातर schüchtern, feige, mutlos, bangend vor
(Loc., Instr. o. —°) Abstr.
°ता
f.
,
°त्व
n.
Burnouf
French
कातर कातर a. (का
तॄ) faible, impuissant
craintif, effrayé par la difficulté [m à
m.
comment passera-t-il?].
कातरता
f.
faiblesse, insuffisance, incapacité
crainte
causée par un obstacle.
कातर्य
n.
mms.
Stchoupak
French
कातर-
a. timide, effrayé de, craintif, lâche
tremblant
-ता-
f.
-त्व- nt. couardise, timidité.
°धि- a. démoralisé, déprimé.