| YouTube Channel

काण्डपृष्ठ (kANDapRSTha)

 
Capeller Eng
English
काण्डपृष्ठ
m.
a Brahman following the military
profession (lit. arrow-backed).
Yates
English
काण्ड-पृष्ठ (ष्ठः-ष्ठा-ष्ठं)
a. A soldier
husband of a
Vaishya
adopted
son.
n.
Bow of Kāma or Cupid.
Spoken Sanskrit
English
काण्डपृष्ठ kANDapRSTha
m.
Brahman who lives by making arrows and other weapons
काण्डपृष्ठ kANDapRSTha
m.
soldier
काण्डपृष्ठ kANDapRSTha
m.
husband of a courtezan
काण्डपृष्ठ kANDapRSTha
m.
adopted or any other than a natural son
काण्डपृष्ठ kANDapRSTha
m.
arrow-backed
काण्डपृष्ठ kANDapRSTha
n.
bow of karNa
काण्डपृष्ठ kANDapRSTha
n.
bow of kAma
Wilson
English
काण्डपृष्ठ
mfn.
(-ष्ठः-ष्ठा-ष्ठं) Of the military profession, a
soldier.
m.
(-ष्ठः)
1 The husband of a Vaiśya female.
2 An adopted or any other than the natural son.
n.
(-ष्ठं) The bow of
KĀMA.
E.
काण्ड an arrow, and पृष्ठ the back: see काण्डस्पृष्ठ.
Monier Williams Cologne
English
काण्ड—पृष्ठ
m.
‘arrow-backed’, a Brāhman who lives by making arrows and other weapons,
MBh.
(cf. काण्ड-स्पृष्ट)
a soldier,
W.
the husband of a courtezan
an adopted or any other than a natural son,
W.
काण्ड—पृष्ठ
n.
the bow of Karṇa,
L.
the bow of Kāma,
W.
Apte Hindi
Hindi
काण्डपृष्ठः
पुं*
काण्ड - पृष्ठः -
"शस्त्रजीवी, सैनिक"
काण्डपृष्ठः
पुं*
काण्ड - पृष्ठः -
वैश्य स्त्री का पति
काण्डपृष्ठः
पुं*
काण्ड - पृष्ठः -
"दत्तक पुत्र, औरस से भिन्न कोई अन्य पुत्र"
काण्डपृष्ठः
पुं*
काण्ड - पृष्ठः -
"अधम कुल, जाति-धर्म या अपने व्यवसाय को कलंक लगाने वाला, कमीना, नमकहराम, "
Shabdartha Kaustubha
Kannada
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ಜೀವಿಸುವವನು
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಯೋಧ /ಸೈನಿಕ /ಭಟ
व्युत्पत्तिः - > काण्डः पृष्ठेऽस्य
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಔರಸಪುತ್ರನಿಗಿಂತ ಬೇರೆಯವನಾದ ಒಬ್ಬ ಪುತ್ರ /ಕೀತಪುತ್ರ /ಕ್ರಯಕ್ಕೆ ಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ಪುತ್ರ
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ವೀಕೃತಪುತ್ರ /ದತ್ತು ಮಗ
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜಲ /ನೀರು
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತನ್ನ ಮನೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆಯವರ ಮನೆಯನ್ನು ಸೇರಿರುವವನು
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶೂದ್ರಹೆಂಗಸಿನ ಮಗ
विस्तारः - > "काण्डपृष्ठः क्रीतसुते दत्ते शूद्रासुताम्भसोः शस्त्राजीवे यश्चान्यकुलं याति स्वकं विना" - वैज०
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಧನುಸ್ಸು /ಬಿಲ್ಲು
व्युत्पत्तिः - > काण्डं तरुस्कन्ध इव स्थूलं पृष्ठमस्य
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕರ್ಣನ ಧನುಸ್ಸು
काण्डपृष्ठ
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಾಮನ ಬಿಲ್ಲು
L R Vaidya
English
kAMqa-pfzWa {% m. %} 1. one of the military profession, a soldier
2. the husband of a Vaiśya woman
3. an adopted son, any one other than one’s own son. (The word implies faithlessness to one’s own family, caste or religion and is often used as a term of reproach. स्वकुलं पृष्ठतः कृत्वा यो वै परकुलं व्रजेत् तेन दुश्चरितेनासौ कांडपृष्ठं इति स्मृतः Mv.iii.)
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
बाहुत्राणं बाहुलं स्याज्जालिका त्वङ्गरक्षणी
जालप्रायायसी स्यादायुधीयः शस्त्रजीविनि ७६९
काण्डपृष्ठायुधिकौ तुल्यौ प्रासिककौन्तिकौ
-wordlist-
बाहुत्राण (क्ली), बाहुल (क्ली), जालिका (स्त्री), अङ्गरक्षणी (स्त्री), जालप्राया (स्त्री), आयसी (स्त्री), आयुधीय (पुं), शस्त्रजीविन् (पुं), काण्डपृष्ठ (पुं), आयुधिक (पुं), प्रासिक (पुं), कौन्तिक (पुं)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
काण्डपृष्ठं,
क्ली,
(काण्डं तरुस्कन्ध इव स्थूलं पृष्ठंयस्य ।) कर्णधनुः इति महाभारतम्
काण्डपृष्ठः, त्रि, (काण्डः वाणः पृष्ठे यस्य ।) काण्ड-स्पृष्टः शस्त्राजीवः इत्यमरटीकायां स्वामी
(“स्त्रीपूर्व्वाः काण्डपृष्ठाश्च यावन्तो भरतर्षभ ! ।अजपा ब्राह्मणाश्चैव श्राद्धे नार्हन्ति केतनम्”
इति महाभारते १३ २३ २२
) वैश्यापतौपुं इति दानधर्म्मः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
काण्डपृष्ठ
न०
काण्डं वृक्षस्कन्धैव स्थूल पृष्ठमस्य ।१ स्थूलपृष्ठे धमुरादौ काण्डः पृष्ठेऽस्य शस्त्राजीविनिपु० “स्त्रीपूर्व्वाः काण्डपृष्ठाश्च यावन्तो भरतर्षभ! ।अजपा ब्राह्मणश्चैव श्राद्धं नार्हन्ति केतनम्” भा०अनु० २३ अ० “अव्रतानामुपाध्यायः काण्डपृष्ठस्तथैवच” भा० अनु० १० अ० अपाङ्क्तेयकथने “चिकित्सकःकाण्डपृष्ठः पुराध्यक्षः पुरोहितः” भा० अनु० १३५ अ०अभोज्यान्नकथने पाप्रिनां तिर्य्यग्योनितः काण्डपृष्ठता-प्राप्तिश्च क्रमशो यथा भवति तथा भा० अनु० २८ अ०निरूपितं यथा “तिर्य्यग्योनिगतः सर्व्वोमानुष्यं यदिगच्छति जायते पुक्कशो वा चण्डालो वाऽप्य-संशयः पुक्कशः पापयोनिर्वा यः कश्चिदिह लक्ष्यते ।स तस्यामेव सुचिरं मातङ्गः परिवर्त्तते ततोदशशतेकाले लभते शूद्रयोनिताम् शूद्रयोनावपि ततोबहुशः परिवर्त्तते ततस्त्रिंशद्गुणे काले लभतेवैश्यतामपि वैश्यतायां चिरं कालं तत्रैव परिवर्त्तते ।ततः षष्टित्रये काले लभते ब्रह्मबन्धुताम् ब्रह्मबन्धुश्चिरंकालं तत्रैव परिवर्त्तते ततस्तु द्विशते काले लभतेकाण्डपृष्ठताम् काण्डपृष्ठश्चिरं कालं तत्रैव परिवर्त्तते ।ततस्त त्रिशते काले लभते जडतामपि ताञ्च प्राप्य चिरंकालं तत्रैव परिवर्त्तते ततश्चतुःशत काले श्रोत्रियोनाम जायते” “स्वकुलं पृष्ठतः कृत्वा योवै परकुलंव्रजेत् तेन दुश्चरितेनासौ काण्डपृष्ठ इति स्मृतः”स्मृत्यन्तरोक्तकर्म्मविपाकः काण्डपृष्ठता वेश्यापतौशब्दकल्पद्रुमः तन्मूलं मृग्यम्