काण्ड (kANDa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 काण्ड mn.  (-ण्डः-ण्डं)
	 1. A stalk or stem. 
	 2. The part of the trunk of a
tree whence the branches proceed.
	 3. A cluster,  a clump.
	 4. An
arrow.
	 5. Opportunity,  season. 
	 6. Water.
	 7. A kind of reed, 
(Saccharum sara.)
	 8. A multitude,  a heap,  a quantity.
	 9. A horse.
10. A chapter,  a section. 
	 11. The part in a sacrifice appropriated
to different objects,  as the gods or manes.
	 12. A long bone,  a
bone of the extremities.
	 13. Praise,  flattery.
	 14. Private,  privacy.
15. Low,  vile,  bad.
	 16. Sinful,  wicked.
 E.
  कन् to shine,  &c. ड
Unadi affix,  and the radical vowel made long.

Capeller Eng

English

 का॑ण्ड m.
  n.
  section,  part,  internode (of a plant), 
chapter (of a book)
 stalk,  stem,  switch,  cane,  arrow,  long bone.

 काण्ड॑ m.
  n.
  section,  part,  internode (of a plant),  chapter
(of a book)
 stalk,  stem,  switch,  cane,  arrow,  long bone.

Yates

English

 काण्ड (ण्डः-ण्ड) 1.
m.
  n.
  A stalk or stem
a section
 a cluster
 an arrow.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

काण्ड 	-	  kANDa 	-	 adj.
  	-	 reed
इषीका 	-	  iSIkA 	-	 f.
  	-	 reed
वंशनालिका 	-	  vaMzanAlikA 	-	 f.
  	-	 reed
वाणी 	-	  vANI 	-	 f.
  	-	 reed
वेतसी 	-	  vetasI 	-	 f.
  	-	 reed
वेतस 	-	  vetasa 	-	 m.
  	-	 reed
छिद्रान्तर् 	-	  chidrAntar 	-	 m.
  	-	 reed
वेणु 	-	  veNu 	-	 m.
  	-	 reed
गल 	-	  gala 	-	 m.
  	-	 reed
छिद्रांश 	-	  chidrAMza 	-	 m.
  	-	 reed
धमन 	-	  dhamana 	-	 m.
  	-	 reed
नद 	-	  nada 	-	 m.
  	-	 reed
नालवंश 	-	  nAlavaMza 	-	 m.
  	-	 reed
परुष 	-	  paruSa 	-	 m.
  	-	 reed
वादनीय 	-	  vAdanIya 	-	 m.
  	-	 reed
वंशपत्त्र 	-	  vaMzapattra 	-	 m.
  	-	 reed
वंशपत्त्रक 	-	  vaMzapattraka 	-	 m.
  	-	 reed
वेत 	-	  veta 	-	 m.
  	-	 reed
सुषिर 	-	  suSira 	-	 m.
  	-	 reed
तेजन 	-	  tejana 	-	 n.
  	-	 reed

काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
  	-	 stem
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
  	-	 trunk
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  reed
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  multitude
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  privacy
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  long bone
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  switch
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  water
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  heap
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  praise
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  rudder
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  part of the trunk of a tree whence the branches proceed
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  opportunity
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  quantity
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  separate department or subject
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  flattery
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  kind of square measure
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  cluster
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  occasion
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  arrow
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  stalk
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  vile
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  cane
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  bundle
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  private place
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  bone of the arms or legs
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  branch
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 adj.
  	-	  low
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
  	-	  abundance
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
  n.
  	-	  passage
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
 n.
  	-	  section
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
 n.
  	-	  chapter
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
 n.
  	-	  single joint of the stalk or stem of a plant
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
 n.
  	-	  division of a work or book
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
 n.
  	-	  such as a bamboo or reed or cane
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
 n.
  	-	  any distinct portion or division of an action or of a sacrificial rite
काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
 n.
  	-	  any part or portion
काण्ड ऋषि 	-	 kANDa RSi 	-	 m.
  	-	  RSi of a particular kANDa of the veda

काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
  	-	 stem
यष्टि  { -टी } 	-	  yaSTi  { -TI } 	-	 f.
  	-	 stem
स्तम्भ 	-	  stambha 	-	 m.
  	-	 stem
वंश 	-	  vaMza 	-	 m.
  	-	 stem
वनस्पति 	-	  vanaspati 	-	 m.
  	-	 stem
धातु 	-	  dhAtu 	-	 m.
  	-	 stem  [ Grammar ]
स्थाणु 	-	  sthANu 	-	 m.
  	-	 stem
बन्धन 	-	  bandhana 	-	 n.
  	-	 stem
अप्रकाण्ड 	-	  aprakANDa 	-	 adj.
  	-	 stemless
दीर्घदण्ड 	-	  dIrghadaNDa 	-	 adj.
  	-	  long-stemmed
रागवृन्त 	-	  rAgavRnta 	-	 m.
  	-	  Passion-stem
दीर्घकील 	-	  dIrghakIla 	-	 m.
  	-	  long-stemmed
दीर्घकीलक 	-	  dIrghakIlaka 	-	 m.
  	-	  long-stemmed
स्कन्धिन् 	-	  skandhin 	-	 adj.
  	-	  having a stem
खरयष्टिका 	-	  kharayaSTikA 	-	 f.
  	-	  rough-stemmed
सर्पी स्तम्भ 	-	  sarpI stambha 	-	 m.
  	-	  creeping stem  [ Bot. ]
खरदण्ड 	-	  kharadaNDa 	-	 n.
  	-	  rough-stemmed
स्कन्धदेश 	-	  skandhadeza 	-	 m.
  	-	 stem of a tree
दृढकाण्ड 	-	  dRDhakANDa 	-	 m.
  	-	  strong stemmed
दृढस्कन्ध 	-	  dRDhaskandha 	-	 m.
  	-	  strong-stemmed

काण्ड 	-	 kANDa 	-	 m.
  	-	 stem
विराम 	-	 virAma 	-	 m.
  	-	 stop
नक्षत्र 	-	 nakSatra 	-	 n.
  	-	 star
पद 	-	 pada 	-	 n.
  	-	 step
सोपान 	-	 sopAna 	-	 n.
  	-	 step
शमन 	-	 zamana 	-	 n.
  	-	 stop
विचरति  { वि- चर् } 	-	 vicarati{vi-car} 	-	 verb 1 	-	 stay
सोपानं करोति  { कृ } 	-	 sopAnaMkaroti{kR} 	-	 verb 8 	-	 step
स्थापयति  { स्था } 	-	 sthApayati{sthA} 	-	 verb caus. 	-	 stop
पर्युषित 	-	 paryuSita 	-	 adj.
  	-	 stale
दृढ 	-	 dRDha 	-	 adj.
  	-	 stiff
निश्चल 	-	 nizcala 	-	 adj.
  	-	 stiff
कठिन 	-	 kaThina 	-	 adj.
  	-	 stiff
तूष्णीम् 	-	 tUSNIm 	-	 adverb 	-	 still
वेदिका 	-	 vedikA 	-	 f.
  	-	 stage
मुद्रा 	-	 mudrA 	-	 f.
  	-	 stamp
अवस्था 	-	 avasthA 	-	 f.
  	-	 state
यष्टी 	-	 yaSTI 	-	 f.
  	-	 stick
शिला 	-	 zilA 	-	 f.
  	-	 stone
आसन्दिका 	-	 AsandikA 	-	 f.
  	-	 stool

काण्ड 	-	  kANDa 	-	 adj.
  	-	 rudder
केनिपात 	-	  kenipAta 	-	 m.
  	-	 rudder
कोटिपात्र 	-	  koTipAtra 	-	 n.
  	-	 rudder
पोतरक्ष 	-	  potarakSa 	-	 m.
  	-	 rudder of a boat
अकर्ण 	-	  akarNa 	-	 adj.
  	-	  without helm or rudder
कर्ण 	-	  karNa 	-	 m.
  	-	  helm or rudder of a ship
केनिपात 	-	  kenipAta 	-	 m.
  	-	  large oar used as a rudder
पात्रपाल 	-	  pAtrapAla 	-	 m.
  	-	  large paddle used as a rudder
कृपीटपाल 	-	  kRpITapAla 	-	 m.
  	-	 rudder or large oar used as one

काण्ड 	-	  kANDa 	-	 adj.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
इक्षुप्र 	-	  ikSupra 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
उत्कट 	-	  utkaTa 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
कट 	-	  kaTa 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
गुन्द्र 	-	  gundra 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
तेजनक 	-	  tejanaka 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
शर 	-	  zara 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
सायक 	-	  sAyaka 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
चारुक 	-	  cAruka 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
नृपप्रिय 	-	  nRpapriya 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
बाण 	-	  bANa 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
मुञ्ज 	-	  muJja 	-	 m.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
क्षुरपत्त्र 	-	  kSurapattra 	-	 n.
  	-	 baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
पीलु 	-	  pIlu 	-	 m.
  	-	  blossoms of baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]
भद्रमुञ्ज 	-	  bhadramuJja 	-	 m.
  	-	  species of plant akin to baruwa sugarcane  [ Saccharum bengalense - Bot. ]

 
   काण्ड  kANDa  m.
    stem   
   विराम  virAma  m.
    stop    
   नक्षत्र  nakSatra  n.
    star   
   पद  pada  n.
    step    
   सोपान  sopAna  n.
    step   
   शमन  zamana  n.
    stop    
   विचरति  { वि- चर् }  vicarati   { vi- car }  verb 1   stay   
   सोपानं करोति  { कृ }  sopAnaM karoti   { kR }  verb 8   step    
   स्थापयति  { स्था }   sthApayati   {  sthA }  verb caus.   stop   
   पर्युषित  paryuSita  adj.
    stale    
   दृढ  dRDha  adj.
    stiff   
   निश्चल  nizcala  adj.
    stiff    
   कठिन  kaThina  adj.
    stiff   
   तूष्णीम्  tUSNIm  adverb   still    
   वेदिका  vedikA  f.
    stage   
   मुद्रा  mudrA  f.
    stamp    
   अवस्था  avasthA  f.
    state   
   यष्टी  yaSTI  f.
    stick    
   शिला  zilA  f.
    stone   
   आसन्दिका  AsandikA  f.
    stool        

Wilson

English

 काण्ड
mn.  (-ण्डः-ण्डं)
A stalk or stem. 
The part of the trunk of a tree whence the branches proceed.
A cluster,  a clump.
An arrow.
Opportunity,  season. 
Water.
A kind of reed,  (Saccharum sara.)
A multitude,  a heap,  a quantity.
A horse.
A chapter,  a section. 
The part in a sacrifice appropriated to different objects,  as the gods or
manes.
A long bone,  a bone of the extremities.
Praise,  flattery.
Private,  privacy.
Low,  vile,  bad.
Sinful,  wicked.
E.
  कन to shine,  &c. डः Uṇādi affix,  and the radical vowel made
long.

Apte

English

काण्डः [kāṇḍḥ] ण्डम् [ṇḍam],  ण्डम् 1 A section,  a part in general.

The portion of a plant from one knot to another. काण्डात्काण्ड- त्प्ररोहन्ती Mahānār.4.3.

A stem,  stock,  branch
 लीलोत्खातमृणालकाण्डकवलच्छेदे U.*
  3.16
 Amaru.*
  95
 Ms.*
  1.46, 48,  Māl.
 3.34.

Any division of a work,  such as a chapter of a book
 as the seven Kāṇḍas of the Rām. 

A separate department or subject
 e. g.  कर्म˚ &c.
 

A cluster,  bundle,  multitude.

An arrow. मनो दृष्टिगतं कृत्वा ततः काण्डं विसर्जयेत् Dhanur.3
 Mb.
 *  5.155.7.

A long bone,  a bone of the arms or legs.

cane,  reed.

A stick,  staff. 

Water. निवृत्ताः काण्डचित्राणि क्रियन्ते दाशबन्धुभिः Rām.*
  2.89.18.

Opportunity,  occasion. 

Private place.

A kind of measure.

Praise,  flattery.

A horse.

Vile,  bad,  sinful (at the end of comp.
  only).-ण्डी A little stock or stem
 Rāj. T.7.117. Comp.
   -अनुसमयः Performance of all the details with reference to one thing or person first,  then doing them with reference to the second,  and so on (see अनुसमय).-ऋषिः A class of sages including Jaimini. -कारः (-रिन्) a maker of arrows कुसीदवृत्तयः काण्डकारिणश्चाहि- तुण्डिकाः Śiva.  B.31.22. (-रम्) the betel-nut.-गोचरः an iron arrow. -तिक्तः,  -तिक्तकः N.
  of a tree (Mar.  काडेचिराईत). -पटः,  -पटकः a screen surrounding a tent,  curtain (Mar.  कनात)
 उत्क्षिप्तकाण्डपटकान्तरलीयमानः Śi.*
  5.22
 उल्लोचैः काण्डपटकैः अनेकैः पटमण्डपैः Śiva.  B. 22.61. ततः स्वमेवागारमानीय काण्डपटपरिक्षिप्ते विविक्तोद्देशे Dk. 'अपटः काण्डपटी स्यात्' इति वैजयन्ती. -पातः an arrow's flight,  range of an arrow. -पुष्पम् The कुन्द flower.

पृष्ठः one of the military profession,  a soldier
 cf.
   काण्डस्पृष्टः.

the husband of a Vaiśya woman. 

an adopted son,  any other than one's own son. 

(as a term of reproach) a base-born fellow,  one who is faithless to his family,  caste,  religion,  profession &c.
  In Mv.*
  3 Jāmadagnya is styled by शतानन्द as काण्डपृष्ठ. (स्वकुलं पृष्ठतः कृत्वा यो वै परकुलं व्रजेत् । तेन दुश्चरितेनासौ काण्डपृष्ठ इति स्मृतः ॥). -ष्ठम् the bow of Karṇa & Kāma. -भङ्गः,  -भग्नम् a fracture of the bone or limbs. -वीणा the lute of a Chāṇḍāla.  -सन्धिः a knot,  joint (as of a plant). -स्पृष्टः one who lives by arms,  a warrior,  soldier. -हीनम् a kind of grass.

Apte 1890

English

 कांडः,  
डं 1 A section,  a part in general. 
2 The portion of a plant from one knot to another. 
3 A stem,  stock,  branch
 लीलोत्खातमृणालकांडकवलच्छेदे U. 3. 16
 Amaru. 95,  Ms. 1. 46,  48,  Māl. 9. 34. 
4 Any division of a work,  such as a chapter of a book
 as the seven Kāṇḍas of the Rām. 
5 A separate department or subject
 e. g. कर्म° &c. 
6 A cluster,  bundle,  multitude. 
7 An arrow. 
8 A long bone,  a bone of the arms or legs. 
9 cane,  reed. 
10 A stick,  staff. 
11 Water. 
12 Opportunity,  occasion. 
13 Private place. 
14 A kind of measure. 
15 Praise,  flattery. 
16 A horse. 
17 Vile,  bad,  sinful,  (at the end of comp. only). 
Comp. 
कारः a maker of arrows. (
रं) the betel-nut. 
गोचरः an iron arrow. 
पटः,  
पटकः a screen surrounding a tent,  curtain
 Śi. 5. 22. 
पातः an arrow's flight,  range of an arrow. 
पृष्ठः {1} one of the military profession,  a soldier. {2} the husband of a Vaiśya woman. {3} an adopted son,  any other than one's own son. {4} (as a term of reproach) a base-born fellow,  one who is faithless to his family,  caste,  religion,  profession &c. In Mv. 3 Jāmadagnya is styled by शतानंद as कांडपृष्ठ
 (स्वकुलं पृष्ठतः कृत्वा यो वै परकुलं व्रजेत् । तेन दुश्चरितेनासौ कांडपृष्ठ इति स्मृतः ॥). (
ष्ठं) the bow of Karṇa & Kāma. 
भंगः 
भग्नं a fracture of the bone or limbs. 
वीणा the lute of a Cāṇḍāla. 
संधिः a knot joint (as of a plant). 
स्पृष्टः one who lives by arms,  a warrior,  soldier. 

Monier Williams Cologne

English

 का॑ण्ड [or काण्ड॑,  TS.
  vii],  अस्,  अम्,  m.
  n.
  (ifc.  f(आ or ई). ) [cf.   खण्ड,  with which in some of its senses काण्ड is confounded] a single joint of the stalk or stem of a plant,  such as a bamboo or reed or cane (i.e. the portion from one knot to another cf.
   त्रि-क्°),  any part or portion,  section,  chapter,  division of a work or book (cf.   त्रि-क्°),  any distinct portion or division of an action or of a sacrificial rite (as that belonging to the gods or to the manes),  AV.
  
 TS.
 
 VS.
 

 a separate department or subject (e.g. कर्म-काण्ड,  the department of the Veda treating of sacrificial rites,  Kāś.
  on Pāṇ.
  iv,  2,  51),  AV.
  
 TS.
 
 ŚBr.
  
 R.
 

 a stalk,  stem,  branch,  switch,  MBh.
  
 R.
 
 Mn.
   i,  46,  48
 Kauś.
 
 Suśr.
 

 the part of the trunk of a tree whence the branches proceed,  W.
 

 a cluster,  bundle,  W.
 

 a multitude,  heap,  quantity (ifc. ),  Pāṇ.
  iv,  2,  51,  Kāś.
 

 an arrow,  MBh.
   xiii,  265
 Hit.
 

 a bone of the arms or legs,  long bone (cf.   काण्ड-भग्न and पुच्छकाण्ड॑),  Suśr.
 

 a rudder (?),  R.
  ii,  89,  19

 a kind of square measure,  Pāṇ.
  iv,  1,  23
 Vop.
   vii,  55

 a cane,  reed,  Saccharum Sara (शर),  L.
 

 water,  L.
 

 opportunity,  occasion (cf.   अ-काण्ड),  L.
 

 a private place,  privacy,  L.
 

 praise,  flattery,  L.
 

 (ifc.  implying depreciation) vile,  low,  Pāṇ.
  vi,  2,  126

 =
  काण्डस्यावयवो विकारो वा g. बिल्वादि

 काण्ड m.
  (also) abundance,  Vcar.
 

Monier Williams 1872

English

 काण्ड काण्ड,  अस्,  अम्,  m. n. (said to be fr. rt.
2. कम्),  a section,  part
 a single joint of the stalk
or stem of a plant,  i. e. the portion from one knot
to another (e. g. इषुस् त्रि-काण्डा,  an arrow made of
a cane with three knots
 but by Pāṇ. IV. 1,  21,  the
fem. should be त्रि-काण्डी)
 any part,  portion or divi-
sion of a work or action
 any distinct portion or
division of a sacrificial rite (as that belonging to the
gods or to the manes)
 the section or chapter of a
book,  a separate department or subject (e. g. कर्म-
काण्ड,  the department of the Veda treating of sacri-
ficial rites)
 a stalk or stem,  a branch,  a switch
 the
part of the trunk of a tree whence the branches pro-
ceed
 a cluster,  a bundle
 a multitude,  heap,  quantity
(at end of comp.)
 an arrow
 a long bone,  a bone
of the arms or legs (e. g. काण्ड-भग्न,  fracture of
a bone)
 a cane,  a reed (Saccharum Sara)
 a particular
measure
 water
 opportunity,  occasion
 a private
place,  privacy,  a secret place
 praise,  flattery
 a
horse. (At the end of a compound काण्ड may
sometimes imply depreciation or deficiency,  = vile, 
low,  bad,  sinful,  wicked,  &c.)
—काण्ड-कटुक,  अस्, 
m. the plant Momordica Charantia,  = कारवेल्ल।
—काण्ड-काण्डक,  अस्,  m. a species of grass.
—काण्ड-कार,  अम्,  n. the Areca or betel-nut tree, 
commonly Guvāka
 the betel-nut.
—काण्ड-कीलक, 
अस्,  m. the tree Symplocos Racemosa.
—काण्ड-
कुष्कु,  उस्,  m. (?),  N. of a man.
—काण्ड-गुण्ड, 
अस्,  m. a species of grass.
—काण्ड-गोचर,  अस्,  m.
an iron arrow.
—काण्ड-तिक्त and काण्ड-तिक्तक, 
अस्,  m. a kind of gentian,  Gentiana Cherayta.
—काण्ड-
धार,  अस्,  m.,  N. of a country
 (अस्,  अम्),  coming
from or relating to this country.
—काण्ड-नील,  अस्, 
m. the plant Symplocos Racemosa.
—काण्ड-पट, 
अस्,  ई,  m. f. or काण्ड-पटक,  अस्,  m. (?) an outer
tent,  a screen surrounding a tent,  a curtain.
—काण्ड-
पतित,  अस्,  m.,  N. of a serpent-king.
—काण्ड-पात, 
अस्,  m. an arrow's fall or flight.
—काण्ड-पुङ्खा,  f., 
N. of a plant,  = शर-पुङ्खा.
—काण्ड-पुष्प, 
अम्,  n. the flower Artemisia Indica,  commonly Donā.
—काण्ड-पृष्ठ,  अस्,  आ,  अम्,  ‘arrow-backed, ’ one
who carries arrows on his back,  one of the military
profession,  a soldier
 (अस्),  m. the husband of a
Vaiśyā female
 an adopted son,  any other than one's
own son
 (अम्),  n. the bow of Karṇa
 the bow of
Kāma
 [cf. काण्ड-स्पृष्ट।]
—काण्ड-भग्न,  अम्, 
n. a fracture or dislocation of the bones or limbs,  com-
plete fracture of a limb.
—काण्ड-मय,  अस्,  ई,  अम्, 
consisting of pieces of cane
 (ई),  f. = काण्ड-वीणा, 
q. v.
—काण्ड-रुहा,  f. a medicinal plant,  = कटुकी।
—काण्डर्षि (°ड-ऋषि),  इस्,  m. a Ṛṣi or divine
saint of a peculiar class,  as Jaimini and others,  who teach
a peculiar Kāṇḍa or section of the Vedas.
—काण्ड-
लाव,  अस्,  आ,  अम्,  cutting a cane or branch,  intending
to do so.
—काण्ड-वत्,  आन्,  अती,  अत्,  armed with an
arrow,  an archer.
—काण्ड-वीणा,  f. a musical instru-
ment composed of joints of reed,  a reed-pipe (?)
played by the Cāṇḍālas
 [cf. कण्डोल-वीणा।]
—काण्ड-सन्धि,  इस्,  m. a knot,  a joint in the
stem of a tree or of a reed.
—काण्ड-स्पृष्ट,  अस्,  आ, 
अम्,  living by the military profession,  living by arms, 
a soldier
 (अस्),  m. a Brāhman who lives by arms
 [cf.
काण्ड-पृष्ठ।]
—काण्ड-हीन,  अम्,  n. a fragrant
grass,  Cyperus Pertenuis.
—काण्डानुक्रम (°ड-
अन्°),  अस्,  m. or काण्डानुक्रमणिका or काण्डा-
नुक्रमणी,  f. an index of the Kāṇḍas of the
Taittirīya-Saṃhitā.
—काण्डेक्षु (°ड-इक्°),  उस्,  m.
the plant Asteracantha Longifolia and the plant
Saccharum Spontaneum.
—काण्डे-रुहा,  f.,  N. of a
plant,  = काण्ड-रुहा।

Macdonell

English

 काण्ड kā́ṇḍa,  (or á),  m.
  n.
  piece
 section of 🞄a plant (from joint to joint)
 slip
 blade,  stalk
 🞄arrow
 tube (of bone)
 section (in a book)
 🞄-paṭa: -ka,  m.
  curtain. 

Benfey

English

 काण्ड काण्ड,  m.
  and n.
 
 1. The
part of a plant from one joint to ano-
ther (ved.).
 2. A slip,  Man.  1,  46.
 3.
A stalk,  Rām.  2,  91,  15.
 4. A switch, 
Rām.  2,  89,  19 (97,  24 Gorr.).
 5. An
arrow,  Hit. 85,  5.
 6. The section of
a book,  Bhāg. P. 4,  24,  9
 Rām.  (title of
the first,  of the second book,  etc.)
 e. g.
आरण्यक-,  The section comprising the
sojourn in the forest (title of the third
book).
 7. A bone,  Suśr. 2,  31,  5.
 8.
A multitude,  Mālav. d. 43
 Rām.  1,  30, 
15 (corr. काण्ड for कण्ड).
 -- Comp.
 
अ-, 
adj.
 ,  f.
  डा। 1. unjust,  Rājat. 4,  655. 2.
sudden,  Hit. iv. d. 82
 loc. डे,  suddenly, 
Śāk. d. 45.
जङ्घा-,  a stalk-like leg, 
Daśak. in Chr. 198,  19.
दन्त-,  a stem-
like tusk,  188,  18.

Apte Hindi

Hindi

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
"अनुभाग,  अंश,  खंड"

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
"पौधे का एक गाँठ से दूसरी गाँठ तक का भाग,  पोरी"

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
"डंठल,  तना,  शाखा"

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
ग्रन्थ का भाग

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
एक पृथक् विभाग या विषय

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
"झुंड,  गट्ठर,  समुदाय"

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
बाण

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
"लम्बी हड्डी,  भुजाओं या पैरों की हड्डी"

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
"बेत,  सरकण्डा"

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
"लकड़ी,  लाठी"

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
पानी

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
"अवसर,  मौका"

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
निजी जगह

काण्डः
पुं*
  - "कण् - ड,  दीर्घः"
"अनिष्टकर,  बुरा,  पापमय"

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
"अनुभाग,  अंश,  खंड"

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
"पौधे का एक गाँठ से दूसरी गाँठ तक का भाग,  पोरी"

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
"डंठल,  तना,  शाखा"

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
ग्रन्थ का भाग

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
एक पृथक् विभाग या विषय

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
"झुंड,  गट्ठर,  समुदाय"

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
बाण

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
"लम्बी हड्डी,  भुजाओं या पैरों की हड्डी"

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
"बेत,  सरकण्डा"

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
"लकड़ी,  लाठी"

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
पानी

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
"अवसर,  मौका"

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
निजी जगह

काण्डम्
नपुं*
   - "कण् - ड,  दीर्घः"
"अनिष्टकर,  बुरा,  पापमय"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಾನದಂಡ /ಅಳತೆಗೋಲು
निष्पत्तिः - > कमु (कान्तौ) -"डः" (उ० १-१११) । दीर्घः (६-४-११५)
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಂಬು /ಶರ /ಬಾಣ
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮರದ ದೂಲ /ಮರದ ರೆಂಬೆಯಿಲ್ಲದ ಕೆಳಭಾಗ
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗ್ರಂಥದ ಒಂದು ಭಾಗ /ಅಧ್ಯಾಯ /ರಾಮಾಯಣದ ಬಾಲಕಾಂಡ ಅಯೋಧ್ಯಾಕಾಂಡ ಮೊದಲಾದುದು
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮರದ ಶಾಖೆ /ರೆಂಬೆ
प्रयोगाः - > "उद्भिज्जाः स्थावराः सर्वे बीजकाण्डप्ररोहिणः"
उल्लेखाः - > मनु० १-४६
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅವಸರ /ಸಮಯ
प्रयोगाः - > "अकाण्डे प्रथनं छेदस्य रसदोषौ"
उल्लेखाः - > सा० द०
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜಲ /ನೀರು
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಮುದಾಯ /ಗುಂಪು /ರಾಶಿ
प्रयोगाः - > "ऋते रवेः क्षालयितुं क्षमेत कः क्षपातमस्काण्डमलीमसं नभः"
उल्लेखाः - > माघ० १-३८
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಬ್ಬು ಬಿದಿರು ಮೊದಲಾದುವುಗಳ ಗೆಣ್ಣು /ಪರ್ವ
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕುತ್ಸಿತ ವರ್ಗ /ನೀಚ ಸಮೂಹ
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹುಲ್ಲು ಗಿಡ ಮೊದಲಾದುವುಗಳ ಪೊದರು
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಾಡಿಗಳಸಮೂಹ
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗ್ರಂಠದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಗ /ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪ್ರಕರಣ /ವಿಷಯಗಳ ಭಾಗ
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಹಸ್ಯ ಸ್ಥಾನ /ಗುಟ್ಟಾದ ಜಾಗ
विस्तारः - > "काण्डः स्तम्भे तरुस्कन्धे बाणेऽवसरनीरयोः । कुत्सिते वृक्षभिन्नाडीवृन्दे रहसि न स्त्रियाम्" - मेदि० ।
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ತಂಭ /ಕಂಬ
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಶ್ವ /ಕುದುರೆ
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗರ್ವ /ಅಹಂಕಾರ

काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಲ /ಶಕ್ತಿ
विस्तारः - > "बाणावसरग्रन्थिस्तम्भरहोवाजिवारिवर्गेषु । स्कन्धे च भूरुहाणां गर्वे नाले बले च काण्डोऽस्त्री" - नानार्थर० ।
काण्ड
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶ್ಲಾಘನೆ /ಪ್ರಶಂಸೆ
विस्तारः - > "काण्डो नालेऽधमे वर्गे द्रुस्कन्धेऽवसरे शरे । रहः श्लाघाम्बुषु स्तम्बे" - हेम० ।

L R Vaidya

English

 kAMqa {% m.n. %} 1. A section,  a part
the portion of a plant from one knot to another
a division of a work,  a chapter of a book,  a separate department or subject
a stem,  a stock,  a branch,  ऊरुद्वयं मृगदृशः कदलस्य कांडौ Am.S.95,  M.i.46,  48
a cluster,  a bundle,  a multitude
an arrow
a long bone,  a bone of the arms or legs
a cane,  a reed
a stick,  a staff
opportunity,  occasion
a private place
vile,  bad,  sinful (at the end of compounds only)
water.

Bopp

Latin

 काण्ड m. n.
1) caulis,  scapus
 truncus.
2) sagitta. HIT. 85.
5.
3) equus.
4) classis,  ordo,  turba,  multitudo.
5) oc-
casio,  tempus opportunum.
6) aqua. AM.: दण्डवा-
णार्ववर्गावसरवारिषु.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

काण्ड
पु
काण्ड,  बाण,  तुला,  सङ्घात,  काल
काण्डो बाणस्तुला काण्डः सङ्घातः काण्ड उच्यते ।
काण्डः कालो बलं काण्डं काण्डं मूलं तरोरपि ॥ ४४ ॥
verse 1.1.1.44
page 0004

काण्ड
पु
काण्ड,  शर
काण्डः शरो दलः काण्डं चोरः स्यात् प्रतिहारकः ।
verse 3.1.1.16
page 0014

काण्ड
क्ली
काण्ड,  दल
काण्डः शरो दलः काण्डं चोरः स्यात् प्रतिहारकः ।
verse 3.1.1.16
page 0014

Lanman

English

 kā́ṇḍa,  m. n. section
 joint of a stalk
from one knot to another
 arrow.

Abhyankara Grammar

English

काण्ड  tad. affix काण्ड prescribed after words like दूर्वा,  तृण,  कर्म in the sense of समूह
 cf दूर्वादिभ्यः (v.1. पूर्वादिभ्यः) काण्डः
 Kāś on P.IV. 2.51.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 काण्ड 1. i) statt रहस् lesen andere सहस्,  Zach. Beitr. 19. — m) अ) Fülle,  Menge,  Vikramāṅkac. 6,  8. — 2. f. ई = काण्ड,  Stück,  Kauś. 23,  15.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

skabs
१) अधिकार २) अन्तर ३) अवकाश ४) अवतार ५) अवसर ६) आकाश ७) करण ८) काण्ड ९) क्षण १०) दशा ११) परिच्छेद १२) प्रकरण १३) प्रकृत १४) प्रक्रन्त १५) प्रसर १६) प्रस्ताव १७) वार १८) वितानाय १९)

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
बाणे पृषत्कविशिखौ खगगार्ध्रपक्षौ काण्डाशुगप्रदरसायकपत्त्रवाहाः ।
पत्त्रीष्वजिह्मगशिलीमुखकङ्कपत्त्ररोपाः कलम्बशरमार्गणचित्रपुङ्खाः ॥ ७७८ ॥
-wordlist-
 
बाण (पुंक्ली),  पृषत्क (पुं),  विशिख (पुं),  खग (पुं),  गार्ध्रपक्ष (पुं),  काण्ड (पुंक्ली),  आशुग (पुं),  प्रदर (पुं),  सायक (पुं),  पत्रवाह (पुं),  पत्त्रिन् (पुं),  इषु (त्रि),  अजिह्मग (पुं),  शिलीमुख (पुं),  कङ्कपत्र (पुं),  रोप (पुं),  कलम्ब (पुं),  शर (पुंक्ली),  मार्गण (पुं),  चित्रपुङ्ख (पुं)

--source--
 
स्तम्बस्तु गुच्छो धान्यादेर्नालं काण्डोऽफलस्तु सः ।
पलः पलालो धान्यत्वक्तुषो बुसे कडंगरः ॥ ११८२ ॥
-wordlist-
 
स्तम्ब (पुं),  गुच्छ (पुं),  नाल (क्ली),  काण्ड (पुं),  अफलकाण्ड (पुं),  पल (पुंक्ली),  पलाल (पुंक्ली),  धान्यत्वच् (स्त्री),  तुष (पुं),  बुस (पुंक्ली),  कडङ्गर (पुं)

--source--
 
मूलपत्त्रकरीराग्रफलकाण्डाविरूढकाः ॥ ११८३ ॥
त्वक्पुष्पं कबकं शाकं दशधा शिग्रुकं च तत् ।
-wordlist-
 
शाक (पुंक्ली),  शिग्रुक (पुंक्ली),  मूल (क्ली),  पत्त्र (क्ली),  करीर (क्ली),  अग्र (क्ली),  फल (क्ली),  काण्ड (क्ली),  अविरूढक (क्ली),  त्वच् (स्त्री),  पुष्प (क्ली),  कवक (क्ली)

--source--
 
गुणोपसर्जनोपाग्र्याण्यप्रधानेऽधमं पुनः ॥ १४४१ ॥
निकृष्टमणकं गर्ह्यमवद्यं काण्डकुत्सिते ।
अपकृष्टं प्रतिकृष्टं याप्यं रेफोऽवमं ब्रुवम् ॥ १४४२ ॥
खेटं पापमपशदं कुपूयं चेलमर्व च ।
-wordlist-
 
गुण (पुं),  उपसर्जन (क्ली),  उपाग्र्य (क्ली),  अप्रधान (क्ली),  अधम (वा),  निकृष्ट (वा),  अणक (वा),  गर्ह्य (वा),  अवद्य (वा),  काण्ड (वा),  कुत्सित (वा),  अपकृष्ट (वा),  प्रतिकृष्ट (वा),  याप्य (वा),  रेफ (पुं),  अवम (वा),  ब्रुव (वा),  खेट (वा),  पाप (वा),  अपशद (वा),  कुपूय (वा),  चेल (वा),  अर्वन् (वा)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

अर्वन्
अर्वन्,  अणक,  अपसद,  अवम,  अवद्य,  निकृष्ट,  अपकृष्ट,  अधम,  चेल,  काण्ड,  खेट,  पाप,  रेफस्
अर्वाणमणकमपसदमवममवद्यं निकृष्टमपकृष्टम् ।
अधमं चेलं काण्डं खेटं पापं च रेफसं प्राहुः ॥ ३३७ ॥
verse 2.1.1.337
page 0040

कङ्क
कङ्क,  पत्त्र,  शर,  मार्गण,  बाण,  चित्रपुङ्ख,  विशिख,  इषु,  कलम्ब,  सायक,  प्रदर,  काण्ड,  पृषत्क,  पत्त्रिन्,  खग,  शिलीमुख,  रोप
कङ्कपत्त्रशरमार्गणबाणाश्चित्रपुङ्खविशिखेषुकलम्बाः ।
सायकप्रदरकाण्डपृषत्काः पत्त्रिणः खगशिलीमुखरोपाः ॥ ४६६ ॥
verse 2.1.1.466
page 0054

नाल
नाल,  काण्ड
नालं काण्डं क्षुपो गुच्छो व्रीहिः स्तम्बकरिः स्मृतः ॥ ५७९ ॥
verse 2.1.1.579
page 0065

काण्ड
काण्ड,  प्रस्ताव,  संघात,  कुत्सा,  आयुध,  जल
प्रस्तावे संघाते कुत्सायामायुधे जले काण्डम् ॥ ८६७ ॥
verse 5.1.1.867
page 0099

नाममाला

Sanskrit

शिलीमुख,  शर,  बाण,  मार्गण,  रोपण,  कण,  इषु,  काण्ड,  क्षुरप्र,  नाराच,  तोमर,  खग
शिलीमुखः शरो बाणो मार्गणो रोपणः कणः ।
इषुः काण्डं क्षुरप्रं च नाराचं तोमरं खगः ॥ ७८ ॥
verse 0.1.1.78
page 0040

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 काण्डं,  क्ली,
   (कणतीति । कण शब्दे + डः । बाहुला-कात् दीर्घः ।) सन्धिविच्छिन्नैकखण्डास्थि । यया ।“भग्नं समासाद्द्विविधं हुताश-काण्डे च सन्धौ च हि तत्र सन्धौ ।उत्पिष्टविश्लिष्टविवर्त्तितञ्चतिर्य्यग्गतं क्षिप्तमधश्च षट् च” ॥
इति रोगविनिश्चयः ॥
 सन्धिविच्छिन्नमेकखण्डमस्थि-काण्डम् । काण्डेन च ललककपालवलयत रुणरुच-कानां ग्रहणम् । तत्र भग्नं काण्डभग्नम् । इतितट्टीकाव्याख्यामधुकोषः ॥

 काण्डः,  पुं,
   क्ली,
   (कणि दीप्तौ + ञमन्तात् डः ।क्वादिभ्यः कित् अनुनासिकस्येति दीर्घः ।) दण्डः ।(यथा,  कात्यायनश्रौतसूत्रे ८ । ७ । २७ ।“पृषता वरत्राकाण्डेनाहन्ति” ।“वरत्राकाण्डेन वंशदण्डेन” । इति कर्कः ॥
)नालम् । वाणः । (यथा,  महाभारते १३ । ५ । ३ ।“विषये काशिराजस्य ग्रामान्निष्क्रम्य लुब्धकः ।सविषं काण्डमादाय मृगयामास वै मृगम्” ॥
)शरवृक्षः । अर्व्वा । कुत्सितः । वर्गः । (वर्गश्च एक-जातीयसमवायः । यथा,  भागवते । ४ । २४ । ९ ।“क्रियाकाण्डेषु निष्णातो योगेषु च कुरूद्वह ॥
)परिच्छेदः । (यथा,  अथर्व्ववेदे १२ । ३ । ४५ ।“इदं प्रापमुत्तमं काण्डमस्य यस्माल्लोकात्परमेष्ठीसमाप” ॥
) अवसरः । प्रस्तावः । वारि । जलम् ।इत्यमरः । ३ । ३ । ४३ ॥
 (यथा,  हेः रामायणे२ । ८९ । १८ ।“तास्तु गत्वा परं तीरमवरोप्य च तं जनम् ।निवृत्ताः काण्डचित्राणि क्रियन्ते दाशबन्धुभिः” ॥
“क्रीडार्थं काण्डचित्राणि काण्डे जले चित्राणिचित्रगमानानि लघुत्वात् क्रियन्ते स्मेत्यर्थः” ॥
इति तट्टीका ॥
) स्तम्बः । (यथा,  अमरुशतके ९५ ।“उरुद्वयं मृगदृशः कदलस्य काण्डौमध्यञ्च वेणिरतुलं स्तनयुग्ममस्याः” ॥
)तृणादिगुच्छः । (यथा,  भट्टिः ५ । १८ ।“दूर्व्वाकाण्डमिव श्यामा न्यग्रोधपरिमण्डला” ॥
)तरुस्कन्धः । गुँडि इति भाषा । (यथा,  रामायणे ।“वृक्षकाण्डमितो भाति” ॥
 वृक्षाणां शाखा ।यथा,  मनुः १ । ४६ ।“उद्भिज्जाः स्थावराः सर्व्वे वीजकाण्डप्ररोहिणः” ।“केचित्काण्डात् शाखा एव रोपिता वृक्षतांयान्ति” ॥
इति तट्टीका ॥
 वृन्दः । समूहः । रहः । निर्जन-स्थानम् । इति मेदिनी ॥
 श्लाघा । इति हेमचन्द्रः ॥
पापोयान् । इति धरणिः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 काण्ड पुंन०  कनी--दीप्तौ ड तस्य नेत्त्वं किच्च दीर्घः ।१ दण्डे २ वाणे ३ पर्वणि कुत्सिते ४ वर्गे ५ अवसरे६ जले च अम० । ७ नाले (डाँटा) ८ वृक्षस्कन्धे (गुँडि)९ स्तम्वे (गुल्मभेदे) १० निर्जने धरणिः ११ नाङीवृन्दे१२ वृक्षभेदे (शरवृक्षे) मेदि० । १३ श्लाघायां हेमच० ।टण्डश्चात्र षोडशहस्तमितः वंशः वंशाटिण्डश्च“काण्डान्तात् क्षेत्रे” पा० क्षेत्रे यः काण्डान्तोद्विगुस्ततो न ङीप् तद्धितलुकि सति द्वे काण्डे प्रमाण-मस्याः सा द्विकाण्डा क्षेत्रभक्तिः । “प्रमाणे दृयसजिति”पा० विहितस्य मात्रचः “प्रमाणे लोद्विगोर्नित्यमिति”वार्त्ति० लुक् । क्षेत्रे किं द्विकाण्डी रज्जुः” सि० कौ० ।“पृषता वरत्राकाण्डेनाहन्ति” कात्या० ८,  ७,  २७ ।वरत्राकाण्डेन वंशदण्डेन” कर्कः । वाणे “सविपकाण्डमादाय मृगयामास वै मृगम्” भा० अनु० २६५ ओ० ।वर्गे “क्षपातमस्काण्डमलीमसं नभः” माघः । “घृक्ष-काण्डमितो भाति” रामा० । “दूर्व्वाकाण्डमिवश्यामा” भट्टिः । वर्गश्च एकजातीयसमुदायः “क्रिया-काण्डेषु निष्णातोयोगेषु च कुरूद्वह!” भाग० ४,  २४,  ९ ।“अग्निर्मुखं यस्य तु जातवेदा जातः क्रियाकाण्डनिमित्त-जन्मा” भाग० ८,  ४,  २४ । उपचारात् १४ तत्प्रतिपादक-ग्रन्थे च ब्रह्मकाण्डं कर्म्मकाण्डम् अवसरश्चात्र योग्य-कालः प्रस्तावश्च तत्र योग्यकाले अकाण्डशब्दे ५३९ उदा० ।प्रस्तावे अयोध्याकाण्डं लङ्काकाण्डमित्यादि । नालमत्र-लतादीनां पत्राधारदण्डः (डाँटा)नालारूपञ्च । तत्र नाले“काण्डमूलपत्रपुष्पफलप्ररोहरसगन्धानां सादृश्येन प्रति-निधिं कुर्य्यात् सर्वाभावे यवः प्रतिनिधिः” श्रा० त० पैठी० ।“काण्डं नालम्” रघु० । “पुच्छकाण्डाद्दक्षिणेऽस्थनि” कात्या०२५,  ६,  ५ । पुच्छं काण्डमिव नालारूपत्वात् । स्तम्बे“काण्डात् काण्डात् प्ररोहन्तीः” यजु० १३,  १४ ।“महतः पञ्चमूलस्य काण्डमष्टादशाङ्गुलम्” सुश्रु० ।स्कन्धे “इक्षुकाण्डानि वा कृष्णसर्पेण दंशयित्वा भक्ष-येत्” “दूर्वेन्दीवरनिस्त्रिंशार्द्रारिष्टशरकाण्डानामन्यतम-वर्ण्णः” सुश्रु० “उद्भिज्जाः स्थावराः सर्वे वीजका-ण्डप्ररोहिणः” “वीजकाण्डरुहाण्येव प्रतानाबल्ल्य एवच” मनुः । १५ ग्रन्थपरिच्छेदे । मधुकाण्डं श्राद्धकाण्डम्१६ सन्धिविच्छिन्नैकखण्डास्थ्नि न०
  । “भग्नं समासात् द्विविधंहुताशकाण्डे च सन्धौ च हि तत्र सन्धौ । उत्पिष्टवि-श्लिष्टविवर्त्तितञ्च तिर्य्यग्गतं क्षिप्तमधश्च षट् च” । रोग-निश्चयः । “सन्धिविच्छिन्नमेकखण्डेमस्थि काण्डम्” तट्टीका-काण्डस्यावयवो विकारो वा विल्वा० अण् । १७ काण्डा-वयवे १८ तद्विकारे च त्रि०
  १९ अङ्कोठवृक्षे पु०
  शब्दचि० ।

Capeller

German

 का॑ण्ड u. काण्ड॑ m.
  n.
  Abschmitt,  Stück
Abschnitt eines Buches,  einer Pflanze
(von Glied zu Glied)
 Halm,  Stengel, 
Pfeil,  Rohr eines Knochens.

Burnouf

French

 काण्ड काण्ड a. méchant,  coupable
 vil,  bas
 mauvais.
-- S. m.
  n.
  privauté,  secret,  mystère,  chose que l'on cache comme
mauvaise.
		 Flatterie
 bassesse.

 काण्ड काण्ड m.
  n.
  [cf.  कण्टक,  कण्ट्] tige qui
pousse en pointe
 branche,  bourgeon développé
		 les tiges du
saccharum sara,  bot. [dont on tire le sucre चन्दि].
		 par ext.
flèche.
		 Au fig. moment favorable,  occasion.  -- Réunion de
branches
 le point où elles se réunissent au tronc
		 buisson. 
		 Au
fig. réunion,  groupe,  assemblage,  multitude
		 chapitre,  section d'un
livre.
		 Eau.
		 Cheval.
काण्डकार n.
  (कृ) la noix d'arec,  fruit de l'areca
catechu,  bot.
काण्डगोचर m.
  flèche de fer.
काण्डणी f.
  cf.  सूक्ष्मपर्णी।
काण्डलिक्तक m.
  (तिक्त aigu) gentiana cherayta,  bot.
काण्डपट m.
  clôture de toile attachée à des poteaux
plantés en terre.
काण्डपुष्प n.
  esp. de petite fleur appelée दोन par
les Hindous.
काण्डपृष्ठ m.
  f.
  n.
  qui porte des flèches sur son dos:
archer.
काण्डरुहा f.
  (रुह्) cf.  कटुकी।
काण्डर्षि m.
  une des classes de ṛṣis.
		 Brâhmane
expliquant un chapitre du Veda.
काण्डवत् m.
  f.
  n.
  (sfx. वत्) archer.
काण्डसन्धि m.
  (सम्
 धा) nœud,  point d'insertion
d'une branche.
काण्डस्पृष्ट m.
  f.
  n.
  (स्पृश्) archer.
काण्डहीन n.
  esp. de cyperus odorant.

Stchoupak

French

 काण्ड-
 m.
  nt. section d'une canne ou d'un bambou entre deux nodosités
 
 section. 
 division,  chapitre 
 gouvernail (?) 
 tige,  rameau, 
baguette 
 flèche 
 masse,  quantité.
°कार- m.
  désignation de certains artisans.
°पट- m.
  rideau dressé devant une tente,  tente 
 -क- id.
°पात- m.
  chute,  vol d'une flèche.
°पृष्ठ- (qui porte des flèches sur le dos) a. qui vit en fabriquant.
des flèches ou des armes en général (employé aussi comme terme de mépris).
°वीणा- f.
  n.
  d'un instrument de musique.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.