| YouTube Channel

काकणं (kAkaNaM)

 
Apte 1890
English
काकणं Leprosy with black and red spots.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
काकणं,
क्ली,
(कु ईषत् कणति निमीलति इति ।अच् काकणं गुञ्जाफलं तद्वदाकृतिरस्यास्तीतिकृष्णरक्तचिह्णितत्वादस्य तथात्वम् ।) कुष्ठविशेषः ।तस्य लक्षणम् यथा, --“यत् काकणन्तिकावर्णमपाकं तीव्रवेदनम् ।त्रिदोषलिङ्गं तत्कुष्ठं काकणं नैव सिध्यति”
इति माधवकरः
(“काकणं तीव्रदाहरुक्
“पूर्व्वं रक्तञ्च कृष्णञ्च काकणन्तीफलोपमम् ।कुष्ठलिड्गैर्युतं सर्व्वैर्नैकवर्णं ततो भवेत्
दोषभेदीयविहितैरादिशेल्लिङ्गकर्म्मभिः”
इति वाभटे निदानस्थाने १४ अः
“काकणन्तिका वर्णान्यादौ पश्चात् सर्व्वकुष्ठ-लिड्गसमन्वितानि पापीयसां सर्व्वकुष्ठलिङ्गसम्भवेनानेकवर्णानि काकणानीति विद्यात् ।इति निदानस्थाने अः चरकेणोक्तम्
)