कस्तूरी (kastUrI)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 कस्तूरी f.
  (-री)
	 1. Musk,  the animal perfume so called,  as brought from
Kashmir,  Napal,  and western Asam or Bhutan,  the latter is said
to be the best.
	 2. A plant,  (Hibiscus abelmoschus.)
	 3. Another
plant,  (Amaryllis zeylanica.)
 E.
  कस् to go,  and तूरच् affix
 its
scent going or spreading
 the deriv.
  is irr
 .
 also कन् being added
कस्तूरिका and कस्तुरिका as above.

Capeller Eng

English

 कस्तूरी f.
  musk.

Yates

English

 कस्तूरी (री) 3.
f.
  Idem
 a plant.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

कस्तूरी 	-	 kastUrI 	-	 f.
  	-	 musk
अण्डजा 	-	  aNDajA 	-	 f.
  	-	 musk
कामनीडा 	-	  kAmanIDA 	-	 f.
  	-	 musk
कामान्धा 	-	  kAmAndhA 	-	 f.
  	-	 musk
गन्धचेलिका 	-	  gandhacelikA 	-	 f.
  	-	 musk
गन्धधूलि 	-	  gandhadhUli 	-	 f.
  	-	 musk
गन्धमृगाण्डजा 	-	  gandhamRgANDajA 	-	 f.
  	-	 musk
नाभि 	-	  nAbhi 	-	 f.
  	-	 musk
बहुगन्धदा 	-	  bahugandhadA 	-	 f.
  	-	 musk
मदा 	-	  madA 	-	 f.
  	-	 musk
मदनी 	-	  madanI 	-	 f.
  	-	 musk
मार्जारी 	-	  mArjArI 	-	 f.
  	-	 musk
योजनगन्धा 	-	  yojanagandhA 	-	 f.
  	-	 musk
वातामोदा 	-	  vAtAmodA 	-	 f.
  	-	 musk
वेधमुख्या 	-	  vedhamukhyA 	-	 f.
  	-	 musk
कस्तूरिका 	-	  kastUrikA 	-	 f.
  	-	 musk
मोदिनी 	-	  modinI 	-	 f.
  	-	 musk
एणमद 	-	  eNamada 	-	 m.
  	-	 musk
कस्तूरिकामद 	-	  kastUrikAmada 	-	 m.
  	-	 musk
कुरङ्गमद 	-	  kuraGgamada 	-	 m.
  	-	 musk

 
   कस्तूरी   kastUrI   f.
   musk   
   कस्तूरी  kastUrI  f.
   plant Amaryllis zeylanica   
   कस्तूरी  kastUrI  f.
   mask mallow plant   [ Hibiscus Abelmoschus - Bot. ]     
            

Wilson

English

 कस्तूरी
f.
  (-री)
1 Musk,  the animal perfume so called,  as brought from Kashmir,  Napal,  and
western Asam or Butan,  the latter is said to be the best.
2 A plant,  (Hibiscus abelmoschus.)
3 Another plant,  (Amaryllis zeylanica.)
E.
  कस to go,  and तूरच् affix
 its scent going or spreading
 the
deriv.
  is irr
 .
 also कन् being added,  कस्तूरिका and कस्तुरिका as
above.

Monier Williams Cologne

English

 कस्तूरी f.
  musk,  Sāh.
  337,  3
 Bhpr.
   &c.
  

 the plant Hibiscus Abelmoschus,  L.
 

 the plant Amaryllis zeylanica,  L.
 

Macdonell

English

 कस्तूरी kastūrī,  f.
  musk: -maṛga,  m.
  musk-deer.

Apte Hindi

Hindi

कस्तूरी
स्त्री*
  - "कसति गन्धोऽस्याः- कस् - ऊर् - ङीष्,  तुद्,  "
"मुश्क,  कश्तूरी"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

कस्तूरी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಸ್ತೂರಿ /ಒಂದು ಮೃಗದ ಮದ /ಕಸ್ತೂರಿಮೃಗದ ಹೊಕ್ಕುಳಿನಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಒಂದು ಸುಗಂಧದ್ರವ್ಯ
निष्पत्तिः - > कस (गतौ) - "ऊरः" (उ० ४-९०)
व्युत्पत्तिः - > कसति गन्धोऽस्याः दूरतः

L R Vaidya

English

 kastUrI {% f. %} Musk,  Bh.V.vi.121,  ii.4,  Sr.T.7,  Ch.P.7.

Bopp

Latin

 कस्तूरी f. moschus. AM. (Cf. ϰάστωϱ,  ϰαστόϱιον.

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  कस्तूरी,  कुरङ्गनाभि
noun
 
नरमृगस्य नाभ्यां स्थितः एकं सुगन्धिद्रव्यम्।
 "कस्तुर्याः सुगन्धः तस्मै रोचते।"

Sanskrit Tibetan

Tibetan

kla rtsi
कस्तूरी

gla rtsi
कस्तूरी

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
जातिकोशं जातिफलं कर्पूरो हिमवालुका ।
घनसारः सिताभ्रश्च चन्द्रोऽथ मृगनाभिजा ॥ ६४३ ॥
मृगनाभिर्मृगमदः कस्तूरी गन्धधूल्यपि ।
-wordlist-
 
जातिकोश (क्ली),  जातिफल (क्ली),  कर्पूर (पुंक्ली),  हिमवालुका (स्त्री),  घनसार (पुं),  सिताभ्र (पुं),  चन्द्र (पुंक्ली),  मृगनाभिजा (स्त्री),  मृगनाभि (स्त्री),  मृगमद (पुं),  कस्तूरी (स्त्री),  गन्धधूली (स्त्री)

नाममाला

Sanskrit

कस्तूरी,  मृगनाभिज
कुङ्कुमं रुधिरं रक्तं कस्तूरी मृगनाभिजम् ॥ ११७ ॥
verse 0.1.1.117
page 0059

वैजयन्तीकोषः

Sanskrit

Word: कस्तूरी
Root: कस्तूरी
Gender: स्त्री
Number: all
अर्थः ⇒ 
Meaning(s):
⇒ Musk
Shloka(s):
3|4|36|1 ► अण्डौ तु तस्याः कस्तूरी राजार्हं शितिचन्दनम्। (भूमिकाण्डः/पशुसङ्ग्रहाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|4|36|1 ⇢ कस्तूरी (कस्तूरी) (स्त्री) ⇒ Musk ⇒ 
➠ 3|4|36|1 ⇢ शितिचन्दन (शितिचन्दन) (नपुं) ⇒ Musk ⇒ 
Related word(s):
    

अमरकोशः

Sanskrit

Word:  कस्तूरी
Root:  कस्तूरी
Gender:  स्त्री
Number:  all
Meaning(s): 
⇒ musk
⇒ plant Amaryllis zeylanica
⇒ mask mallow plant  [Hibiscus Abelmoschus - Bot.]
Shloka(s): 
2|6|129|2 ► मृगनाभिर्मृगमदः कस्तूरी चाथ कोलकम्॥ (मनुष्यवर्गः)
Synonym(s): 
➠ 2|6|129|2 ⇢ मृगनाभिः (मृगनाभि) (पुं)
➠ 2|6|129|2 ⇢ मृगमदः (मृगमद) (पुं)
➠ 2|6|129|2 ⇢ कस्तूरी (कस्तूरी) (स्त्री) ⇒ musk, plant Amaryllis zeylanica, mask mallow plant  [Hibiscus Abelmoschus - Bot.]
Related word(s): 
परा_अपरासंबन्धः ➡ सुगन्धद्रव्यभेदः
जातिः ➡ अचलनिर्जीववस्तु
    

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 कस्तूरी,  स्त्री,
   (कसति गन्धोऽस्याः । कस + खर्ज्जूरा-दित्वात् ऊरः । ङीप्तुटि पृषोदरादित्वात् साधुः ।)मृगस्य नाभौजातसुगन्धिद्रव्यम् । तत्पर्य्यायः ।मृगनाभिः २ मृगमदः ३ । इत्यमरः । २ । ६ । १२९ ।मृगः ४ मृगी ५ नाभिः ६ मदः ७ । इति भरतः ॥
वातामोदः ८ योजनगन्धिका ९ । इति रभसः ॥
मदनी १० गन्धकेलिका ११ वेधमुख्या १२ मा-र्जारी १३ सुभगा १४ बहुगन्धदा १५ सहस्रवेधी१६ श्यामा १७ कामान्धा १८ मृगाङ्गजा १९कुरङ्गनाभिः २० ललिता २१ श्यामला २२ मोदिनी२३ कस्तूरिका २४ कस्तुरिका २५ नाभि २६लता २७ योजनगन्धा २८ मार्गः २९ गन्धबोधिका३० कालाङ्गी ३१ धूपसञ्चारी ३२ मिश्रा ३३गन्धपिशाचिका ३४ इति शब्दरत्नावली ॥
 अस्यागुणाः । सुरभित्वम् । तिक्तत्वम् । चक्षुर्हितत्वम् ।मुखरोगकिलासकफदौर्गन्ध्यबन्धालक्ष्मीमलापह--त्वञ्च । इति राजनिर्घण्टः ॥
 रक्तपित्तच्छर्द्दिनाशि-त्वम् । इति राजवल्लभः ॥
 तद्भेदाः । खरिका १तिलका २ कुलत्था ३ पिण्डा ४ नायिका ५ ।अपि च ।“कपिला पिङ्गला कृष्णा कस्तूरी त्रिविधा क्रमात् ।नेपालेऽपि च काश्मीरे कामरूपेऽपि जायते ॥
कामरूपोद्भवा श्रेष्ठा नैपाली मध्यमा भवेत् ।काश्मीरदेशसम्भूता कस्तूरी ह्यधमा स्मृता” ॥
इति राजनिर्घण्टः ॥
 (अस्याः पर्य्यायो गुणा उत्प-त्तिश्च यथा,  -- भावप्रकाशस्य पूर्व्वखण्डे १ भागे ।“मृगनाभिर्मृगमदः कथितस्तु सहस्रभित् ।कस्तूरिका च कस्तूरी वेधमुख्या च सा स्मृता ॥
काश्मरीकपिलच्छाया कस्तूरी त्रिविधा स्मृता ।कामरूपोद्भवा श्रेष्ठा नैपाली मध्यमा भवेत् ॥
कामरूपोद्भवा कृष्णा नैपाली नीलवर्णयुक् ।काश्मीरदेशसम्भूता कस्तूरीह्यधमा मता ॥
कस्तूरिका कटुस्तिक्ता क्षारोष्णा शुक्रला गुरुः ।कफवातविषच्छर्दिशीतदौर्गन्ध्यशोषहृत्” ॥
)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 कस्तूरी स्त्री कसति गन्धोऽस्याः दूरतः कस--ऊर--बा०तुट् च । मृगमदे मृगनाभिजाते गन्धद्रव्यभेदे स्वार्थे कन् ।कस्तूरिका तत्रैव “तद्गुणपर्य्यायादि मावप्र० उक्तं यथा--“मृगनाभिर्मृगमदः कथितस्तु सहस्रभित् । कस्तूरिका चकस्तूरो वेधमुख्या तु सा स्मृता । काश्मीरी कपिलच्छायाकस्तूरी त्रिविधा स्मृता । कामरूपोद्भवा श्रेष्ठा नैपालीमध्यमा भवेत् । कामरूपोद्भवा कृष्णा नैपाली नीलवर्ण-युक् । काश्मीरदेशसम्भूता कस्तूरी त्वधमा मता । कस्तू-रिका कटुस्तिक्ता क्षारीष्णा शुक्रला गुरुः । कफवातविष-च्छर्दिशीतदौर्गन्ध्यशोषहृत्” । “प्रस्थं हिमाद्रेर्मृगनाभि-गन्धि” कुमा० श्लोकव्या० मल्लिनाथेन “मृगनाभिःकस्तूरीतद्गन्धि कस्तूरीमृगाधिष्ठानादित्युक्तं तेन हिमाद्रावपितन्मृगस्य सञ्चारोऽस्तीति गम्यते । “कस्तूरीतिलकंललाटपटले” विष्णुमूर्त्तिवर्णने । “कस्तूरिकाजननशक्तिभूतामृगेण किं सेव्यते सुमनसां मनसापि गन्धः” रसग० ।“कस्तूरिकामृगविमर्दसुगन्धिरेति” माघः । कस्तूरिकाहेतु-र्मृगः कस्तूरिकामृगः ।

Burnouf

French

 कस्तूरी कस्तूरी f.
  castor
 musc
 castoréum.  Gr.
ϰάστωρ.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.