| YouTube Channel

कष् (kaS)

 
Capeller Eng
English
कष् कषति कष°ते rub, scratch (M. scratch one's self
or being scratched), hurt, destroy. — अप scratch off. उद् rub in,
dye. नि rub in or scrape off.
Yates
English
कष् कषति कषयति 1. 10.
a. To kill,
to hurt
to try, to test. With
नि to try or test metals.
Apte
English
कष् [kaṣ], I. 1
U.
 (कषति-ते, कषित)
To rub, scratch, scrape
समूलकाषं कषति Sk
Bk..3.49.
To test, try, rub on a touch-stone (as gold)
छदहेम कषन्निवालसत्कष- पाषाणनिभे नभस्तले
N.*
 2.69.
To injure, destroy.
To itch.
To leap. -II. 1
P.
 (काषयति) To hurt.
Apte 1890
English
कष् {vI.v} {c1c} U. (कषति-ते, कषित) 1 To rub, scratch, scrape
समूलकाषं कषति Sk
Bk. 3. 49.
2 To test, try, rub on a touch-stone (as gold)
छदहेम कषन्निवालसत्कषपाषाणनिभे नभस्तले N. 2. 69.
3 To injure, destroy.
4 To itch.
5 To leap. {vII.v} {c10c} P. (काषयति) To hurt.
Monier Williams Cologne
English
कष्
cl.
 1. Ā.
P.
 कषति, °ते, to rub, scratch, scrape,
Pāṇ.
 iii, 4, 34
Naiṣ. : Ā. to rub or scratch one's self,
ChUp.
 (pr.
p.
 Ā. कषमाण),
Vait.
to itch (Ā.),
BhP.
to rub with a touchstone, test, try,
Kāś.
 on
Pāṇ.
 vii, 2, 22
to injure, hurt, destroy, kill,
Dhātup.
 xvii, 34
to leap, ib. xvii, 77 (v.l.) :
Caus.
P.
 काषयति, to hurt, ib. xxxii, 121 (v.l.)
[cf. Gk. κεωρέω, κάσσα.]
Monier Williams 1872
English
कष् कष्, cl. 1. P. A. कषति, -ते, चका-
ष, कषिष्यति, अकषीत् and अकाषीत्,
कषितुम्, to rub, scratch, scrape
to itch
to rub
with a touchstone, test, try
to injure, hurt, destroy,
kill
to leap: cl. 10. P. काषयति, -यितुम्, to hurt.
Macdonell
English
कष् KAṢ, Ⅰ. kaṣa, rub, scrape, scratch.
Benfey
English
कष् कष् (probably a dialectical
form of कर्ष्, vb. कृष्).
1. i. 1, Par.,
Ātm. To scratch, to itch, Bhāg. P. 2,
7, 13 (कषाण, anomalous, or ii. 2).
2.
i. 1, Par. To injure, to destroy, Prab.
90, 3. -- Cf. छष्, व्रूस्, and शश्।
Apte Hindi
Hindi
कष्
"भ्वा* उभ*-, , " - -
"मसलना, खुरचना, कसना "
कष्
"भ्वा* उभ*-, , " - -
"परीक्षा करना, जाँच करना, कसौटी पर कसना"
कष्
"भ्वा* उभ*-, , " - -
"चोट मारना, नष्ट करना"
कष्
"भ्वा* उभ*-, , " - -
खुजाना
L R Vaidya
English
kaz {% vt. 1P (pp. कषित) %} 1. To rub with a touch-stone, to test, छदहेम कषन्निवालसत्कषयाषाणनिभे नभस्तले Na.ii.69
2. to rub, to scrape, Bt.iii.49
3. to injure, to destroy.
Bopp
Latin
कष् 1. et 10. P. i. q. कश्
cf. चष्, छष्, जष्, झष्.
Kridanta Forms
Sanskrit
कष् (क꣡षँ꣡ हिंसार्थः - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = कषणम्
अनीयर् = कषणीयः - कषणीया
ण्वुल् = काषकः - काषिका
तुमुँन् = कषितुम्
तव्य = कषितव्यः - कषितव्या
तृच् = कषिता - कषित्री
क्त्वा = कषित्वा
ल्यप् = प्रकष्य
क्तवतुँ = कषितवान् / कष्टवान् - कषितवती / कष्टवती
क्त = कषितः / कष्टः - कषिता / कष्टा
शतृँ = कषन् - कषन्ती
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
[कष् + उद्] उत्काषित °abgekratzt, S I, 126, 15 (Ko.). — Mit नि kratzen, reiben, Caraka 421, 8.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 कण्डूय, कष्
verb
शरीरे वा कस्मिन् अपि अङ्गे खर्जूत्पन्नानुकूलः व्यापारः।
"दिनद्वयपर्यन्तं स्नानाभावात् मम शरीरं कण्डूयते।"
Synonyms:
 घृष्, अवघृष्, अभिविमृज्, अवमृज्, कष्, आक्ष्णु
verb
एकस्य वस्तुनः अन्येन वस्तुना सह मर्दनानुकूलः व्यापारः।
"मुनिः चन्दनं घर्षति।"
Capeller
German
कष् कषति, ते reiben, schaben, kratzen.
कष् कसति mit वि sich spalten, sich öffnen,
aufblühen, sich verbreiten. p.p. विकसित
aufgeblüht, erschlossen, ausgebreitet.
Caus. विकासयति öffnen,
erschließen.
Burnouf
French
*कष् कष्। कषामि 1
p. चकाष
f2.
कषिष्ठामि a1. अकषिषम् et अकाषिषम्। Pousser,
heurter
frapper, tuer.
Tâter, essayer: हेमं
कषपाषाणेन de l'or avec une pierre de touche. -- Cf. क,
कस्, कंस्।
Stchoupak
French
कष्-
{%kaṣati -te
kaṣiṣyati
kaṣita- %} -- gratter, frotter
moy.
se gratter, démanger.