| YouTube Channel

कवाट (kavATa)

 
शब्दसागरः
English
कवाट sub.
mfn.
 (-टः-टा-टं) A door, the leaf or pannel of the door.
E.
 क
wind, air, वट् to exclude, and अण् affix
also कपाट.
Yates
English
कवाट (टः) 1.
m.
 A door
a pannel.
Spoken Sanskrit
English
कवाट - kavATa -
n.
 - shutter
कवाट - kavATa -
adj.
 - a door
कवाट - kavATa -
adj.
 - the leaf or panel of a door
कवाट - kavATa -
n.
 - door
कवाट - kavATa -
n.
 - panel of a door
कवाट - kavATa -
n.
 - leaf of the door
Wilson
English
कवाट sub.
mfn.
 (-टः-टा-टं) A door, the leaf or pannel of the
door.
E.
 क wind, air, वट to exclude, and अण् affix
also कपाट.
Apte 1890
English
कवाट See कपाट.
Monier Williams Cologne
English
कवाट mf(ई)n. (for कपाट) the leaf or panel of a door, a door,
R.
Naiṣ.
&c.
(ifc. कवाटक
cf.
 कवटी.)
Monier Williams 1872
English
कवाट कवाट, अस्, ई, अम्, m. f. n. (for क-
पाट), the leaf or panel of a door
a door
(at the
end of a compound कवाटक
cf. कवटी।)
—क-
वाट-घ्न, अस्, m. breaking the door, a thief
[cf.
कपाट-घ्न।]
—कवाट-वक्र, अम्, n., N. of a
plant
commonly called कवाटवेटु
or according
to others कवाडवेण्टुया।
Macdonell
English
कवाट kavāṭa, fold of a door: -ka, id. (—°).
Benfey
English
कवाट कवाट, टी = कपाट, ती, q. cf. ,
Rām. 2, 71, 34 (and at the end of a
comp.
adj.
 कवाटक, Kathās. 19, 24).
Apte Hindi
Hindi
कवाट
वि* -
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कवाट
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಾಗಿಲಿನ ಕದ /ದ್ವಾರದ ಗರಿ
निष्पत्तिः - > कु (शब्दे) - भावे "अप्" (३-३-५७) । "अण्" (३-२-१)
व्युत्पत्तिः - > कवं शब्दमटति
प्रयोगाः - > "उरःश्रिया तत्र च गोपुरस्फुरत्कवाटदुर्धर्षतिरःप्रसारिता"
उल्लेखाः - > नैष० १-२२
L R Vaidya
English
kavAwa {% n. %} The panel of a door, e.g. स्वर्गद्वारकवाटपाटनकरी काशीपुराधीश्वरी.
भूतसङ्ख्या
Sanskrit
९, अङ्क, अन्तर, अम्बुजासन, उपेन्द्र, ऋद्धि, कपाट, कवाट, कवि, कूप, केशव, क्षत, खग, खचर, खेगामी, खेचर, गम्भीर, गाम्भीर, गो, ग्रह, छिद्र, तामिस्र, तार्क्ष्यध्वज, दिविसद्, दुर्गा, द्वार, नन्द, नभोग, नव, निधान, निधि, पट, पदार्थ, बल, बिल, मिति, यन्त्र, रत्न, रन्ध्र, लब्ध, लब्धि, वट, विल, विवर, शुषिर, सुषिर, हरि
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
कवाट °Schild (einer Schildkröte), Daśāv. I, 4
IV, 45. — °Schläfe des Elefanten, Śrīk. XV, 30.
कवाट °eine Art Schild, Kauṭ. 102, 9/8 v.u.
अभिधानचिन्तामणीशिलोच्छः
Sanskrit
--source--
कपाटवत्कवाटोऽपि पक्षद्वारे खटक्किका ॥ ८७ ॥
-wordlist-
कवाट (पुंक्ली), खटक्किका (स्त्री)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
कवाटः, त्रि, (कुशब्दे + भावे अप् । कवं शब्दंअटतीति । कव + अट् + अच् । यद्वा कं वातंवटति वृणोति वारयतीत्यर्थः क + वट् + अण् ।)कपाटः । इत्यमरटीकायां वाचस्पतिः ॥
(यथाहेःरामायणे २ । ७१ । ३७ ।“असंयतकवाटानि श्रीविहीनानि सर्व्वशः” ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कवाट
न०
 कु--भावे अप् कवं शब्दमटति, कं वातं वटति वटवेष्टने वा अण् उप० स० । द्वाररोधके (कपाट) ख्यातेकाष्ठादिमये पदार्थे अमरः तस्य द्वारपिधानकाले शब्दाय-मानत्वात् वातरोधकत्वाच्च तथात्वम् “उरःश्रिया तत्र चगोपुरस्फु रत्कवाटदुर्द्दर्षतिरःप्रसारिता” नैष० ।“मोक्षद्वारकबाटपाटनकरी काशीपुराघोश्वरी” अन्नदास्त० ।कवाटपरिमाणादिकं वृ० स० उक्तं यथा । “विस्तारार्धंभवेद्गर्भो भित्तयोऽन्याः समन्ततः । गर्भपादेन विस्तीर्णं द्वारंद्विगुणमुच्छ्रितम् । उच्छ्रायात् पादविस्तीर्णा शाखा तद्वदु-दुम्वरः । विस्तारपादप्रतिमं बाहुल्य शाखयोः स्मृतम् ।त्रिपञ्चसप्तनवभिः शाखाभिस्तत् प्रशस्यते” । तत्काष्ठनिय-मश्च ज्यो० त० भारतोक्तः “क्षीरवृक्षीद्भवं दारु गृहेषुन निवेशयेत् । कृताधिवासं विहगैरनिलानलपीडितम् ।गजैर्विभग्नञ्च तथा विद्युन्निर्घातपीडितम् । चैत्यदेवाल-योत्पन्नं वज्रभग्नं श्मशानजम् । देवाद्यधिष्ठितं दारुनीपनिम्बविभीतकान् । कण्टकिनोऽसारतरून् वर्जयेत् गृह-कर्मणि । वटाश्वत्थौ च निर्गुण्डीं कोविदारविभीतकौ ।पलाक्षं शाल्मलोञ्चैव पलाशञ्च विवर्जयेत् । विस्तारात्द्विगुणोच्छ्रायं द्वारं कुर्य्यात्तथा गृहम्” । अधिकं गृह-शब्दे वक्ष्यते । अल्पार्थे ङीप् । कवाटी स्वल्पकवाटे स्त्री ।
Burnouf
French
कवाट कवाट
m.
n.
 et कवाता
f.
 (क air
वट्) porte.
Stchoupak
French
कवाट-
m.
 nt. -ई-
f.
 , v. कपाट-।