कवल (kavala)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 कवल m.
  (-लः)
	 1. A mouthful.
	 2. A kind of fish,  commonly Baliya.
	 3.
An astringent wash for cleaning the mouth,  a gargle.
 E.
  क the
head,  water,  &c. and वल to be strong,  अच् aff.
  

Capeller Eng

English

 कवल m.
  mouthful,  bit,  morsel
 — gulf. *

Yates

English

 कवल (लः) 1.
m.
  A mouthful
 a
kind of fish
 a gargle.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

 
   कवल  kavala m.
   mouthful  [ as of water ]  
   अनुग्रासक  anugrAsaka m.
   mouthful    
   गडोल  gaDola m.
   mouthful   
   गण्डोलक  gaNDolaka m.
   mouthful    
   ग्रास  grAsa m.
   mouthful   
   गुड  guDa m.
   mouthful    
   गुडक  guDaka m.
   mouthful   
   गुडेर  guDera m.
   mouthful    
   गुडेरक  guDeraka m.
   mouthful   
   पिण्ड  piNDa m.
   mouthful    
   गण्डोल  gaNDola m.
   mouthful   
   कवक  kavaka n.
   mouthful    
   गण्डूष  gaNDUSa adj.
   mouthful of water  
   कवड  kavaDa m.
   mouthful of water   
   चलु  calu m.
   mouthful of water  
   मुखपुरण  mukhapuraNa n.
   mouthful of water   
   गण्डूष  gaNDUSa m.
   mouthful (of water)  
   अनुग्रासक  anugrAsaka m.
   equivalent of a mouthful    
   कवलित  kavalita adj.
   swallowed by the mouthful   
   कवलता  kavalatA f.
   state of being a mouthful    
   कवलन  kavalana adj.
   swallowing by the mouthful   
   मुनिव्रतिन्  munivratin adj.
   one who eats eight mouthfuls   
   चुलुक  culuka m.
 n.
   handful or mouthful of water  
   भक्तपुलाक  bhaktapulAka n.
   mouthful of rice kneaded into a ball   
   कवलग्रह  kavalagraha m.
   taking a mouthful of water for swallowing  
   पुष्कल  puSkala n.
   alms to the extent of 4 mouthfuls of food   
   सिक्थ  siktha m.
 n.
   lump or mouthful of boiled rice kneaded into a ball  
   चान्द्रायण  cAndrAyaNa n.
   food being diminished every day by one mouthful for the dark fortnight   
   गोग्रास  gogrAsa m.
   ceremony of presenting a mouthful of grass to a cow when performing an expiatory rite     
            

 
   कवल  kavala  m.
   bolus   
   कवल  kavala  m.
   kind of fish    
   कवल  kavala  m.
   mouthful  [ as of water ]   
   कवल  kavala  m.
   morsel    
   कवल  kavala  m.
   wash for cleansing the mouth   
   कवल  kavala  m.
   gargle    

Wilson

English

 कवल
m.
  (-लः)
1 A mouthful.
2 A kind of fish,  commonly Baliya.
3 An astringent wash for cleaning the mouth,  a gargle.
E.
  क the head,  water,  &c. and वल to be strong,  अच् aff.
  

Apte

English

कवलः [kavalḥ] लम् [lam],  लम् [केन जलेन वलते चलति,  वल्-अच् Tv.]

A mouthful
 आस्वादवद्भिः कवलैस्तृणानाम् R.*
  2.5
:9.59
 कवलच्छेदेषु संपादिताः U.*
  3.16.

A gargle.

Apte 1890

English

 कवलः,  
लं [केन जलेन वलते चलति,  वल्-अच् Tv.] 1 A mouthful
 आस्वादवद्भिः कवलैस्तृणानां R. 2. 5
 9. 59
 कवलच्छेदेषु संपादिताः U. 3. 16. 
2 A gargle. 

Monier Williams Cologne

English

 कवल m.
  (n.  ?) a mouthful (as of water &c.
  )

 a morsel,  MBh.
  
 R.
 
 Ragh.
 
 Mn.
  
 Bhartṛ.

 a wash for cleansing the mouth,  gargle,  Suśr.
 

 a kind of fish (commonly Baliya),  L.
 

Monier Williams 1872

English

 कवल कवल,  अस्,  अम्,  m. n. (fr. 3. कु?),  a
mouthful
 an astringent wash for cleansing the mouth, 
a gargle
 a kind of fish,  commonly called Baliya
 [cf.
Hib. caomhna,  caomhnadh,  ‘food,  nourishment.’]
—कवल-प्रस्थ,  अस्,  m.,  N. of a town.

Macdonell

English

 कवल kavala,  m.
  mouthful,  morsel: -tā,  f.
  🞄abst. ɴ.
 -na,  a.
  swallowing
 -ya,  den.  P. swallow: 🞄pp. kavalita,  devoured by mouthfuls.

Benfey

English

 कवल कवल (cf.  कवि,  iii.),  m.
 
 1.
A mouthful,  Bhartṛ. 2,  22
 a morsel, 
Rām.  2,  41,  9.
 2. Water for rinsing
the mouth,  Suśr. 1,  39,  3.

Apte Hindi

Hindi

कवलः
पुं*
  - केन जलेन वलते चलति-वल्-अच् @ तारा*
मुट्ठीभर

कवलम्
नपुं*
   - केन जलेन वलते चलति-वल्-अच् @ तारा१
मुट्ठीभर

Shabdartha Kaustubha

Kannada

कवल
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗ್ರಾಸ /ತುತ್ತು /ಬಾಯಿ ತುಂಬುವಷ್ಟು ಆಹಾರ
निष्पत्तिः - > वल (सञ्चलने) - "अच्" (३-१-१३४)
व्युत्पत्तिः - > केन जलेन वलते
प्रयोगाः - > "आस्वादयद्भिः कवलैस्तृणानां कण्डूयनैर्दंशनिवारणैश्च"
उल्लेखाः - > रघु० २-५
कवल
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮತ್ಸ್ಯ /ಮೀನು
निष्पत्तिः - > वल - "अच्"
व्युत्पत्तिः - > के जले वलति
कवल
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಾಲಿಗೆ ಮತ್ತು ಹಲ್ಲುಗಳ ಮಲನಿವಾರಣೆಗಾಗಿ ಬಾಯಿ ಶುದ್ಧವಾಗಲು ಮಾಡುವ ಗಂಡೂಷ /ಬಾಯಿ ಮುಕ್ಕಳಿಸುವ ದ್ರವ್ಯವಸ್ತು
प्रयोगाः - > "दोषप्रच्यवनार्थाय रुजादाहक्षयाय च । जिह्वादन्तसमुत्थस्य हरणार्थं मलस्य च । शोधनो रोपणश्चैव व्रणस्य मुखजनस्य वै । उष्णो वा यदि वा शीतः कवलग्राह इष्यते"
उल्लेखाः - > सुश्रुत० चिकित्सा० १-१२७,  १२८

L R Vaidya

English

 kavala {% m.n. %} A mouthful,  आस्वादवद्भिः कवलैस्तृणानाम् R.ii.5,  ix.59.

Bopp

Latin

 कवल m. buccea. RAGH. 2. 5.,  v. कव्य. (Hib. caomhna, 
caomhnadh «food,  nourishment» v. sq.)

Sanskrit Tibetan

Tibetan

kham
१) आलोप २) कवल ३) लव

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
ग्रासो गुडेरकः पिण्डो गडोलः कवको गुडः ॥ ४२५ ॥
गण्डोलः कवलस्तृप्ते त्वाघ्रातसुहिताशिताः ।
-wordlist-
 
ग्रास (पुं),  गुडेरक (पुं),  पिण्ड (पुं),  गडोल (पुं),  कवक (पुं),  गुड (पुं),  गण्डोल (पुं),  कवल (पुं),  तृप्त (पुं),  आघ्रात (पुं),  सुहित (पुं),  आशित (पुं)

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 कवलः,  पुं,
   (केन जलेन वलतेचलतीति । वल् + अच् ।)ग्रासः । इत्यमरः । २ । ९ । ५४ ॥
(“त्रिकटुकमजमोदा सैन्धवं जीरके द्वेसमधरणधृतानामष्टमो हिङ्गुभागः ।प्रथमकवलभुक्तं सर्पिषा चूर्णमेत-ज्जनयति जठराग्निं वातरोगांश्चं हन्ति” ॥
इति तैद्यकचक्रपाणिसंग्रहे अग्निमान्द्याधिकारे ॥
“व्यसृजन् कवलान्नागा गावोवत्सान् न पाययन्” ।इति हेःरामायणे । २ । ४१ । ९ ॥
) मत्स्यविशेषः ।इति शब्दचन्द्रिका ॥
 वेले माच इति भाषा ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 कवल पु०
  केन जलेन वलते वल चलने अच् । १ ग्रासे “मुस्ता-प्ररोहकनलावयवानुकीर्णम्” “आस्वादवद्भिः कवलैस्तृणा-नाम्” रघु० रोगनाशार्थं भावप्र० उक्तेदव्यभेदस्य २ क्रियाभेदेच । तत्करणविधिगुणौ भावप्र० उक्तौ यथा । “वातपित्त-कफघ्नस्य द्रव्यस्य कवलं मुखे । अर्द्धं निक्षिप्य संचर्व्यनिष्ठोयेत् कवले पिधिः । कवलः कुरुते काङ्क्षां भक्ष्येषु, हरते कफम् । तृष्णां शौचं च वैरस्यं दन्तचालञ्च नाश-येत्” । केजले वलते अच् । (वेल्यामाच्) ३ मत्स्यभेदे शब्दच०पुंस्त्री स्त्रियां जातित्वात् ङीष् । लस्य ङीवा । कवडोऽप्यत्र ।

Capeller

German

 कवल m.
  Mundvoll,  Bissen. 

Burnouf

French

 कवल कवल m.
  bouchée
 cf.  कवक।
		 Esp. de lezard.
le scinque.
कवलित pp. mangé,  dévoré,  avalé d'une seule bouchée.

Stchoupak

French

 कवल-
 m.
  bouchée,  gorgée 
 -त्व- nt. fait de former une bouchée
 
 -ई-कृ- dévorer.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.