कलाय (kalAya)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishSpoken Sanskrit
Englishकलाय - kalAya - - peanut
कलाय - kalAya - - sort of pea or pulse
कलाय - kalAya - - kind of plant with dark-coloured flowers
कलाय - kalAya - - groundnut
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Wilson
EnglishApte
Englishकलायः [kalāyḥ], of a leguminous seed (Mar. वाटाणा)
कलायपुष्पवर्णास्तु श्वेतलोहितराजयः (हयश्रेष्ठाः) * 7.23.62. विकसितकलायकुसुमासितद्युतेः 13.21. कलायं शाकेषु ...... Pratimā.5. -पुष्पकः A variety of gems
Kau. 2.11.
Monier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
EnglishApte Hindi
Hindiकलायः
- कला-अय-अण्
मटर
Shabdartha Kaustubha
Kannadaकलाय
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನೆಲಗಡಲೆ ಗಿಡ
निष्पत्तिः - > अय (गतौ) - "अण्" (३-२-१)
व्युत्पत्तिः - > कलामयते
प्रयोगाः - > "विकसत्कलायकुसुमासितद्युतेरलघूडुपाण्डु जगतामधीशितुः"
उल्लेखाः - > माघ० १३-२१
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritमङ्गल्यको मसूरः स्यात्कलायस्तु सतीनकः ॥ ११७० ॥
हरेणुः खण्डिकश्चाथ चणको हरिमन्थकः ।
मङ्गल्यक (पुं), मसूर (पुंस्त्री), कलाय (पुं), सतीनक (पुं), हरेणु (पुं), खण्डिक (पुं), चणक (पुं), हरिमन्थक (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritकलाय
कलाय, खण्डिक, सातीन
कलायः खण्डिको ज्ञेयः सातीनश्च मनीषिभिः ॥ ५८२ ॥
verse 2.1.1.582
page 0066
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritकलायः, (कलां अयते । “कर्म्मण्यण्” । ३ । २१ । इति अण् ।) शमीधान्यविशेषः । मटर वाँ-टुला इति भाषा । तत्पर्य्यायः । सतीलकः २हरेणुः ३ खण्डिकः ४ । इत्यमरः । २ । ९ । १६ ॥
त्रिपुटः ५ अतिवर्त्तुलः ६ । इति रत्नमाला ॥
मुण्डचणकः ७ शमनः ८ नीलकः ९ कण्टी १०सतीलः ११ हरेणुकः १२ सतीनः १३ सती-नकः १४ । (यथा, माघः । १३ । २१ । “विक-सत्कलायकुसुमासितद्युतेः” ॥
) अस्य गुणाः । वात-रुचिपुष्ट्यामदोषकारित्वम् । पित्तदाहकफनाशि-त्वम् । शीतत्वम् । कषायत्वञ्च ॥
(अस्य पर्य्यायो-गुणाश्च यथा, भावप्रकाशस्य पूर्व्वखण्डे धान्यवर्गे ।“कलायो वर्त्तुलः प्रोक्तः सतिलश्च हरेणुकः ।कलायो मधुरः स्वादुःपाके रूक्षश्च वातलः” ॥
)अस्य शाकगुणाः । मंधुरत्वम् । पित्तश्लेष्महरत्वम् ।गुरुत्वम् । कषायानुरसत्वम् । रूक्षत्वम् । मल-भेदित्वम् । बायुकोपनत्वञ्च । इति राजनिर्घण्टः ॥
(“भेदनं मधुरं रूक्षं कषायमतिवातलम्” ॥
इति सुश्रुते सूत्रस्थाने । ४६ अध्याये ॥
)
वाचस्पत्यम्
SanskritNo entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.
