कलह (kalaha)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 कलह mn.  (-हः-हं)
	 1. War,  battle.
	 2. Strife,  contention. 
	 m.
  (-हः)
	 1. The
sheath of a sword,  a scabbard.
	 2. A road,  a way.
	 3. Deceit,  false-
hood.
	 4. Violence without murderous weapons,  abuse,  beating, 
kicking,  &c.
 E.
  कल a pleasing sound,  and ह what destroys,  from
हन् with ड aff.
  

Capeller Eng

English

 कलह m.
  strife,  quarrel.

Yates

English

 कलह (हः-हं) 1.
m.
  n.
  War
 strife.
m.
  A sheath,  a way
 deceit
violence.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  n.
  	-	 quarrel
कलहं करोति  { कृ } 	-	 kalahaMkaroti{kR} 	-	 verb 8 	-	 quarrel
ते सर्वदा कलहं कुर्वन्ति 	-	 tesarvadAkalahaMkurvanti 	-	 sent.
  	-	 Theyalwaysquarrel.
विरुद्धोक्ति 	-	  viruddhokti 	-	 f.
  	-	  quarrel
विरोधक्रिया 	-	  virodhakriyA 	-	 f.
  	-	  quarrel
वाद 	-	  vAda 	-	 m.
  	-	  quarrel
विवाद 	-	  vivAda 	-	 m.
  	-	  quarrel
विरोध 	-	  virodha 	-	 m.
  	-	  quarrel
उपरोध 	-	  uparodha 	-	 m.
  	-	  quarrel
कलि 	-	  kali 	-	 m.
  	-	  quarrel
खण्डप्रलय 	-	  khaNDapralaya 	-	 m.
  	-	  quarrel
दुर्दान्त 	-	  durdAnta 	-	 m.
  	-	  quarrel
प्रविवाद 	-	  pravivAda 	-	 m.
  	-	  quarrel
विग्रह 	-	  vigraha 	-	 m.
  	-	  quarrel
विप्रलम्भ 	-	  vipralambha 	-	 m.
  	-	  quarrel
विप्रयोग 	-	  viprayoga 	-	 m.
  	-	  quarrel
वाक्कलह 	-	  vAkkalaha 	-	 m.
  	-	  quarrel
विरोधन 	-	  virodhana 	-	 n.
  	-	  quarrel
द्वन्द्व 	-	  dvandva 	-	 n.
  	-	  quarrel
भाण्डन 	-	  bhANDana 	-	 n.
  	-	  quarrel

कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  n.
  	-	 quarrel
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  to quarrel
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  sheath of a sword
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  quarreling
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  violence without murderous weapons
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  road
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  contention
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  abuse
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  way
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  strife
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  beating
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  deceit
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  appeal  [ jur. ]
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  kicking
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  fight
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  contending
कलह 	-	 kalaha 	-	 m.
  	-	  falsehood
हस्ताहस्ति कलह 	-	  hastAhasti kalaha 	-	 m.
  	-	  tussle
हस्ताहस्ति कलह 	-	  hastAhasti kalaha 	-	 m.
  	-	  scramble
हस्ताहस्ति कलह 	-	  hastAhasti kalaha 	-	 m.
  	-	  scrap
हस्ताहस्ति कलह 	-	  hastAhasti kalaha 	-	 m.
  	-	  romp

 
   कलह  kalaha  m.
  n.
    quarrel    
   कलहं करोति  { कृ }  kalahaM karoti   { kR }  verb 8   quarrel     
   ते सर्वदा कलहं कुर्वन्ति  te sarvadA kalahaM kurvanti  sent.
   They always  quarrel.   
   विरुद्धोक्ति  viruddhokti f.
   quarrel    
   विरोधक्रिया  virodhakriyA f.
   quarrel   
   वाद  vAda m.
   quarrel    
   विवाद  vivAda m.
   quarrel   
   विरोध  virodha m.
   quarrel    
   उपरोध  uparodha m.
   quarrel   
   कलि  kali m.
   quarrel    
   खण्डप्रलय  khaNDapralaya m.
   quarrel   
   दुर्दान्त  durdAnta m.
   quarrel    
   प्रविवाद  pravivAda m.
   quarrel   
   विग्रह  vigraha m.
   quarrel    
   विप्रलम्भ  vipralambha m.
   quarrel   
   विप्रयोग  viprayoga m.
   quarrel    
   वाक्कलह  vAkkalaha m.
   quarrel   
   विरोधन  virodhana n.
   quarrel    
   द्वन्द्व  dvandva n.
   quarrel   
   भाण्डन  bhANDana n.
   quarrel        

 
   कलह  kalaha m.
   quarreling

 
   कलह  kalaha m.
   contention   
   विवाद  vivAda m.
   contention    
   कलि  kali m.
   contention   
   ग्लह  glaha m.
   contention    
   साम्पराय  sAmparAya m.
   contention   
   कलहप्रिय  kalahapriya adj.
   fond of contention    
   सम्फेट  sampheTa m.
   angry or passionate contention      
            

Wilson

English

 कलह
mn.  (-हः-हं)
1 War,  battle.
2 Strife,  contention. 
m.
  (-हः)
1 The sheath of a sword,  a scabbard.
2 A road,  a way.
3 Deceit,  falsehood.
4 Violence without murderous weapons,  abuse,  beating,  kicking,  &c.
E.
  कल a pleasing sound,  and ह what destroys,  from हन with
ड aff.
  

Apte

English

कलहः [kalahḥ] हम् [ham],  हम् [कलं कामं हन्ति हन्-ड Tv.]

Strife,  quarrel
 ईर्ष्याकलहः Bh.*
  1.2
 लीला˚ Ś. Til.8
 so शुष्ककलहः प्रणयकलहः &c.
 

War,  battle.

Trick,  deceit,  falsehood.

Violence,  kicking,  beating &c.
  Ms.*
  4.121
 (where Medhātithi and Kullūka explain कलह by दण्डादिनेतरेतर- ताढनम् and दण्डादण्ड्यादि respectively).

A road,  way.

The sheath of a sword.

A cry,  sound
 मदकल- नीलकण्ठकलहैर्मुखराः ककुभः Māl.
 9.18.

A part of west Bengal named Rāḍha.  Comp.
   -अन्तरिता a woman separated from her lover in consequence of a quarrel with him (one who is angry and yet sorry for it)
 she is thus defined in S. D.*  117. चाटुकारमपि प्राणनाथं रोषादपास्य या । पश्चात्तापमवाप्नोति कलान्तरिता तु सा ॥ -अपहृतa.  taken by main force or violence. -कारः,  -कारिन्a.  quarrelsome,  turbulent. -नाशनः Guilandina Bondue (Mar.  कुडा,  करंज). -नाशनः A kind of करंज tree. -प्रिय a.
  fond of (promoting) quarrels
 ननु कलहप्रियो$सि M.*
  1. (-यः) an epithet of Nārada.  (-या) a bird (सारिका).

Apte 1890

English

 कलहः,  
हं [कलं कामं हंति हण्-ड Tv.] 1 Strife,  quarrel: ईर्ष्याकलहः Bh. 1. 2
 लीला° Ś. Til. 8
 so शुष्ककलहः,  प्रणयकलहः &c. 
2 War,  battle. 
3 Trick,  deceit,  falsehood. 
4 Violence,  kicking,  beating &c
 Ms. 4. 121
 (where Medhātithi and Kullūka explain कलह by दडादिनेतरेतरताडनं and दंडादंड्यादि respectively). 
5 A road,  way. 
6 The sheath of a sword. 
7 A cry,  sound
 Māl. 9. 18. 
Comp. 
अंतरिता a woman separated from her lover in consequence of a quarrel with him (one who is angry and yet sorry for it)
 she is thus defined in S. D.: 
चाटुकारमपि प्राणनाथं रोषादपास्य या । पश्चात्तापमवाप्नोति कलहांतरिता तु सा ॥ 117. 
अपहृत a. taken by main force or violence. 
कार,  
कारिन् a. quarrelsome,  turbulent. 
प्रिय a. fond of (promoting) quarrels
 ननु कलहप्रियोसि M. 1. (
यः) an epithet of Nārada. (
या) a bird (सारिका). 

Monier Williams Cologne

English

 1. कलह m.
  (n. ,  L.
 ) strife,  contention,  quarrel,  fight,  MBh.
  
 Mn.
   &c.
  

 the sheath of a sword,  L.
 

 a road,  way,  W.
 

 deceit,  falsehood,  W.
 

 violence without murderous weapons,  abuse,  beating,  kicking,  W.
 

 2. कलह Nom.
   P.
  कलहति,  to quarrel,  MBh.
   xii,  5349.

Monier Williams 1872

English

 कलह कलह,  अस्,  अम्,  m. n. strife,  conten-
tion,  quarrel,  war,  battle
 the sheath of a sword,  a
scabbard
 a road,  a way
 deceit,  falsehood
 violence
without murderous weapons,  abuse,  beating,  kicking, 
&c.
—कलह-कन्दल,  अस्,  m.,  N. of an actor.
—कलह-कार,  अस्,  ई,  अम्,  quarrelsome,  turbulent
contentious,  pugnacious
 (ई),  f.,  N. of the wife of
Vikramacaṇḍa.
—कलह-कारिन्,  ई,  इणी,  इ,  quarrel-
some,  contentious.
—कलह-नाशन,  अस्,  m. the
tree Cæsalpina Bonducella.
—कलह-प्रिय,  अस्,  आ, 
अम्,  fond of contention,  quarrelsome,  turbulent
 (अस्), 
m. an epithet of Nārada
 (आ),  f. the bird Gracula
Religiosa.
—कलहान्तरिता (°ह-अन्°),  f. a heroine
separated from her lover in consequence of a quarrel
an appeased wife,  one who has been angry and is
sorry for it.
—कलहापहृत (°ह-अप्°),  अस्,  आ,  अम्, 
taken away by force.

Macdonell

English

 कलह kalaha,  m.
  dispute,  quarrel.

Benfey

English

 कलह कलह,  m.
  and n.
  Quarrel, 
MBh. 2,  1780.
 -- Comp.
  वाक्कलह,  i. e.
वाच्-,  m.
  a contest about words,  Prab.
55,  12.
शुष्क-,  m.
  a quarrel about
trifles,  Pañc. 171,  25.
स-,  adj.
  quarrel-
ing,  Kir. 5,  13.

Hindi

लड़ाई / कलह / तर्क

Apte Hindi

Hindi

कलहः
पुं*
  - कलं कामं हन्ति-हन्-ड @ तारा*
"झगड़ा,  लड़ाई-भिड़ाई"

कलहः
पुं*
  - कलं कामं हन्ति-हन्-ड @ तारा*
"संग्राम,  युद्ध"

कलहः
पुं*
  - कलं कामं हन्ति-हन्-ड @ तारा*
"दाँव,  धोखा,  मिथ्यापन"

कलहः
पुं*
  - कलं कामं हन्ति-हन्-ड @ तारा*
"हिंसा,  ठोकर मारना,  पीटना आदि"

कलहम्
नपुं*
   - कलं कामं हन्ति-हन्-ड @ तारा*
"झगड़ा,  लड़ाई-भिड़ाई"

कलहम्
नपुं*
   - कलं कामं हन्ति-हन्-ड @ तारा*
"संग्राम,  युद्ध"

कलहम्
नपुं*
   - कलं कामं हन्ति-हन्-ड @ तारा*
"दाँव,  धोखा,  मिथ्यापन"

कलहम्
नपुं*
   - कलं कामं हन्ति-हन्-ड @ तारा*
"हिंसा,  ठोकर मारना,  पीटना आदि"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

कलह
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜಗಳ /ವಾಗ್ವಿವಾದ
निष्पत्तिः - > हन (हिंसागत्योः)- "डः" (वा० ३-२-४८)
व्युत्पत्तिः - > कलो मधुरध्वनिः तं हन्ति
प्रयोगाः - > "कलहान्न घनाद्यदुत्थितादधुनाप्युज्झति घर्घरस्वरः"
उल्लेखाः - > नैष० २-८५
कलह
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಯುದ್ಧ /ಕದನ
प्रयोगाः - > "विलम्बितं न खलु सहा मनस्विनो विधित्सतः कलहमवेक्ष्य विद्विषः"
उल्लेखाः - > माघ० १७-५०
विस्तारः - > ಮೇದಿನೀಕೋಶದಲ್ಲಿ ಈ ಶಬ್ದವುನಪುಂಸಕಲಿಂಗವಾಗಿ ಉಕ್ತವಾಗಿದೆ.
कलह
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕತ್ತಿಯ ಒರೆ
कलह
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಾರ್ಗ /ದಾರಿ /ರಸ್ತೆ
कलह
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಾಡನ /ಹೊಡೆತ
विस्तारः - > "कलहं युधि वाटे ना खड्गकोशे च भण्डने" - मेदि० ।

L R Vaidya

English

 kalaha {% m.n. %} 1. Strife,  quarrel,  Sr.T.8,  Bhartr.i.21,  Yaj.ii.10
war,  battle
deceit,  falsehood
violence,  beating,  M.iv.121 (कलहो दंडादिनेतरेतरताडनम् Medhātithi).

Bopp

Latin

 कलह m. rixa,  altercatio,  pugna. HIT. 8. 17.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

कलि
पु
कलि,  कलह,  काल
बदरे सूकरे कोलः कलिः कलहकालयोः ॥ १५ ॥
verse 3.1.1.15
page 0014

Lanman

English

 kalaha,  m. strife,  contention.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 कलह 1. a) personifiziert,  Mān. Gṛhy. 2,  14.

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
प्राणः स्थाम तरः पराक्रमबलद्युम्नानि शौर्यौजसी
शुष्मं शुष्म च शक्तिरूर्जसहसी युद्धं तु संख्यं कलिः ।
p{0033}
संग्रामाहवसंप्रहारसमरा जन्यं युदायोधनं
संस्फोटः कलहो मृधं प्रहरणं संयद्रणो विग्रहः ॥ ७९६ ॥
द्वन्द्वं समाघातसमाह्वयाभिसंपातसंमर्दसमित्प्रघाताः ।
आस्कन्दनाजिप्रधनान्यनीकमभ्यागमश्च प्रविदारणं च ॥ ७९७ ॥
समुदायः समुदयो राटिः समितिसंगरौ ।
अभ्यामर्दः संपरायः समीकं सांपरायिकम् ॥ ७९८ ॥
आक्रन्दः संयुगश्चाथ नियुद्धं तद्भुजोद्भवम् ।
-wordlist-
 
प्राण (पुं),  स्थामन् (क्ली),  तरस् (क्ली),  पराक्रम (पुं),  बल (पुंक्ली),  द्युम्न (क्ली),  शौर्य (क्ली),  ओजस् (क्ली),  शुष्म (क्ली),  शुष्मन् (क्ली),  शक्ति (स्त्री),  ऊर्ज (पुंस्त्री),  सहस् (क्ली),  युद्ध (क्ली),  सङ्ख्य (पुंक्ली),  कलि (पुं),  सङ्ग्राम (पुं),  आहव (पुं),  सम्प्रहार (पुं),  समर (पुंक्ली),  जन्य (पुंक्ली),  युध् (स्त्री),  आयोधन (क्ली),  संस्फोट (पुं),  कलह (पुं),  मृध (क्ली),  प्रहरण (क्ली),  संयत् (क्ली),  रण (पुंक्ली),  विग्रह (पुं),  द्वन्द्व (क्ली),  समाघात (पुं),  समाह्वय (पुं),  अभिसम्पात (पुं),  सम्मर्द (पुं),  समिध् (स्त्री),  प्रघात (पुं),  आस्कन्दन (क्ली),  आजि (स्त्री),  प्रधन (पुं),  अनीक (पुंक्ली),  अभ्यागम (पुं),  प्रविदारण (पुं),  समुदाय (पुं),  समुदय (पुं),  राटि (स्त्री),  समिति (स्त्री),  सङ्गर (पुं),  अभ्यामर्द (पुं),  सम्पराय (पुंक्ली),  समीक (क्ली),  साम्परायिक (क्ली),  आक्रन्द (पुं),  संयुग (पुंक्ली),  नियुद्ध (क्ली)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

सङ्ग्राम
सङ्ग्राम,  समिति,  समित्,  समर,  संख्य,  समीक,  रण,  युद्ध,  युध्,  प्रधन,  मृध,  समुदय,  संयत्,  कलि,  संयुग,  द्वन्द्व,  आयोधन,  सम्प्रहार,  कलह,  आक्रन्द,  आहव,  अभ्यागम,  संस्फोट,  प्रविदारण,  प्रहरण,  अनीक,  आजि,  सङ्गर,  सम्पराय,  समाघात,  प्रघात,  समाह्वय,  जन्य,  अभिसम्पात,  सम्मर्द,  विग्रह
सङ्ग्रामः समितिः समिच्च समरं संख्यं समीकं रणं, 
युद्धं युत्प्रधनं मृधं समुदयः संयत्कलिः संयुगम् ।
द्वन्द्वायोधनसम्प्रहारकलहाक्रन्दाहवाभ्यागमाः, 
संस्फोटप्रविदारणप्रहरणानीकाजयः सङ्गरः ॥ ४५३ ॥
सम्परायः समाघातः प्रघातश्च समाह्वयः ।
जन्यं स्यादभिसम्पातः सम्मर्दो विग्रहस्तथा ॥ ४५४ ॥
verse 2.1.1.453
page 0052

कलि
कलि,  कलह
सन्देहेऽपि द्वापरमाहुः कलहेऽपि कलिशब्दम् ॥ ७८९ ॥
verse 5.1.1.789
page 0091

नाममाला

Sanskrit

कदन,  समर,  युद्ध,  संयुग,  कलह,  रण,  संग्राम,  सम्पराय,  आजि,  संयत्,  महाहव
कदनं समरं युद्धं संयुगं कलहं रणम् ।
संग्रामं सम्परायाजी संयदाहुर्महाहवम् ॥ ८७ ॥
verse 0.1.1.87
page 0045

कलह,  परिवाद,  छल
मर्म कोषं च कलहं परिवादं छलं नयेत् ।
verse 0.1.1.188
page 0089

एकाक्षरनाममाला

Sanskrit

ब,  वरुण,  पद्म,  कलह,  विगति
बकारो वरुणे पद्मे कलहे विगतौ तथा ।
verse 1.1.1.33
page 0121

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 कलहः,  पुं क्ली,
   (कलं कासं हन्त्यत्र । हन् + अधि-करणे डः ।) विवादः । लडाइ झगडा इतिभाषा ॥
 (यथा मनुः ४ । १२१ ।“न विवादे न कलहे न सेनायां न सङ्गरे” ॥
)तथा विष्णुपुराणे १ मांशे ९ । १४५ ।“अलक्ष्मीः कलहाधारा न तेष्वास्ते कदाचन” ॥
)तत्पर्य्यायः । युद्धम् २ आयोधनम् ३ जन्यम् ४प्रधनम् ५ प्रविदारणम् ६ मृधम् ७ आस्कन्द-नम् ८ संख्यम् ९ समीकम् १० साम्परायिकम्११ समरः १२ अनीकः १३ रणः १४ विग्रहः १५सम्प्रहारः १६ अभिसम्पातः १७ कलिः १८ सं-स्फोटः १९ संयुगः २० अभ्यामर्द्दः २१ समा-घातः २२ संग्रामः २३ अभ्यागमः २४ आहवः २५समुदायः २६ सयत् २७ समितिः २८ आजिः २९समित् ३० युध् ३१ । इत्यमरः । २ । ८ । १०४ ॥
शमीकम् ३२ साम्परायकम् ३३ संस्फेटः ३४युत् ३५ । इति तट्टीका ॥

 कलहः,  पुं,
   (कल + हन् + “अन्येभ्योऽपीति” ३ ।२ । १०१ । डः ।) वाटः । खड्गकोषः । भण्डनम् ।इति मेदिनी ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 कलह पुं न०
  कलं कामं हन्त्यत्र हन--बा० आधारे ड । अर्द्ध-र्चादि । विवादे वाग्विवादे (झक्डा) “क्षत्तः! पुत्रेषु पुत्रैर्मेकलहोन भविष्यति” भा० आ० ४८ । “न विवादे नकलहे न सेनायां न सङ्गरे” मनुः । २ युद्धे अमरः ।“विधित्सतः कलहमवेक्ष्य विद्विषः” “भाविकलह-फलयोगमसौ” माघः ।

Capeller

German

 कलह m.
  Streit,  Zank.

Burnouf

French

 कलह कलह m.
  n.
  (कल n.
  et हन्, ?) dissention, 
dispute,  rixe
 coups et blessures
 bataille
 combat.
		 Voie,  chemin. 
		 Fausseté,  tromperie,  cf.  कला।
		 Fourreau d'épée,  gaine, 
étui.

Stchoupak

French

 कलह-
 m.
  dispute,  querelle,  combat 
 -इन्- a. querelleur,  combatif. 
°कण्टक- m.
  n.
  d'un homme.
°कार- a. querelleur 
 -ई- f.
  femme de Vikramacaṇḍa.
°प्रिय- a. épris de disputes,  querelleur 
 ép. de Nārada.
कलहान्तरिता- f.
  femme séparée de son amant à cause d'une
querelle.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.