| YouTube Channel

कर्मसाक्षिन् (karmasAkSin)

 
शब्दसागरः
English
कर्म्मसाक्षिन्
m.
(-क्षी) The sun
E.
कर्म, and साक्षिन् an evidence
who
beholds all deeds.
Capeller Eng
English
कर्मसाक्षिन्
m.
witness of acts.
Yates
English
कर्म्म-साक्षिन् (क्षी) 5.
m.
The sun.
Spoken Sanskrit
English
कर्मसाक्षिन् karmasAkSin
m.
sun
कर्मसाक्षिन् karmasAkSin
m.
witness of all acts
Wilson
English
कर्म्मसाक्षिन्
m.
(-क्षी) The sun.
E.
कर्म्म, and साक्षिन् an evidence
who beholds all deeds.
Monier Williams Cologne
English
कर्म—साक्षिन्
m.
‘the witness of all acts’, the sun,
L.
Apte Hindi
Hindi
कर्मसाक्षिन्
पुं*
कर्मन् - साक्षिन् -
"आँखों देखा गवाह, प्रत्यक्षदर्शी साक्षी"
कर्मसाक्षिन्
पुं*
कर्मन् - साक्षिन् -
जो मनुष्य के शुभाशुभ कर्मों को प्रत्यक्ष देखता रहता है
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कर्मसाक्षिन्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಮಾನವನ ಕರ್ಮಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ನೋಡುವ ಸೂಯ ಚಂದ್ರ ಮೊದಲಾದವರು
निष्पत्तिः - > "इनिः" (५-२-९१)
व्युत्पत्तिः - > साक्षात् पश्यति इति साक्षी कर्मणः साक्षी
विस्तारः - > "कर्मसाक्षी जगच्चक्षुरंशुमाली त्रयीतनुः" - अम० "सूर्यः सोमो यमः कालो महाभूतानि पञ्च एते शुभाशुभस्येह कर्मणो नव साक्षिणः ॥"
कर्मसाक्षिन्
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಎದುರಿಗೆ ನೋಡುವವನು
प्रयोगाः - > "यो यस्तत्कर्मसाक्षी चरति मयि रणे यश्च यश्च प्रतीपः क्रोधान्तस्तस्य तस्य स्वयमपि जगतामन्तकस्यान्तकोऽहम्"
उल्लेखाः - > वेणी० ३-३२
L R Vaidya
English
karman-sAkzin {% m. %} one who witnesses the good or bad actions of man
(there are nine divinities that witness all human actions- सूर्यः सोमो यमः कालो महाभूतानि पंच एते शुभाशुभस्येह कर्मणो नव साक्षिणः).
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
आदित्यः सवितार्यमा खरसहस्रोष्णांशुरंशू रवि-
र्मार्तण्डस्तरणिर्गभस्तिररुणो भानुर्नभोऽहर्मणिः
सूर्योऽर्कः किरणो भगो ग्रहपुषः पूषा पतङ्गः खगो
मार्ताण्डो यमुनाकृतान्तजनकः प्रद्योतनस्तापनः ९५
p{0008}
ब्रध्नो हंसश्चित्रभानुर्विवस्वान्सूरस्त्वष्टा द्वादशात्मा हेलिः
मित्रो ध्वान्तारातिरब्जांशुहस्तश्चक्राब्जाहर्बान्धवः सप्तसप्तिः ९६
दिवादिनाहर्दिवसप्रभाविभाभासः करः स्यान्मिहिरो विरोचनः
ग्रहाब्जिनीगोद्युपतिर्विकर्तनो हरिः शुचीनौ गगनाद्ध्वजाध्वगौ ९७
हरिदश्वो जगत्कर्मसाक्षी भास्वान्विभावसुः
त्रयीतनुर्जगच्चक्षुस्तपनोऽरुणसारथिः ९८
-wordlist-
आदित्य (पुं), सवितृ (पुं), अर्यमन् (पुं), खरांशु (पुं), सहस्रांशु (पुं), उष्णांशु (पुं), अंशु (पुं), रवि (पुं), मार्तण्ड (पुं), तरणि (पुं), गभस्ति (पुं), अरुण (पुं), भानु (पुं), नभोमणि (पुं), अहर्मणि (पुं), सूर्य (पुं), अर्क (पुं), किरण (पुं), भग (पुं), ग्रहपुष (पुं), पूषन् (पुं), पतङ्ग (पुं), खग (पुं), मार्ताण्ड (पुं), यमुनाजनक (पुं), कृतान्तजनक (पुं), प्रद्योतन (पुं), तापन (पुं), ब्रध्न (पुं), हंस (पुं), चित्रभानु (पुं), विवस्वत् (पुं), सूर (पुं), त्वष्टृ (पुं), द्वादशात्मन् (पुं), हेलि (पुं), मित्र (पुं), ध्वान्ताराति (पुं), अब्जहस्त (पुं), अंशुहस्त (पुं), चक्रबान्धव (पुं), अब्जबान्धव (पुं), अहर्बान्धव (पुं), सप्तसप्ति (पुं), दिवाकर (पुं), दिनकर (पुं), अहस्कर (पुं), दिवसकर (पुं), प्रभाकर (पुं), विभाकर (पुं), भास्कर (पुं), मिहिर (पुं), विरोचन (पुं), ग्रहपति (पुं), अब्जिनीपति (पुं), गोपति (पुं), द्युपति (पुं), विकर्तन (पुं), हरि (पुं), शुचि (पुं), इन (पुं), गगनध्वज (पुं), गगनाध्वग (पुं), हरिदश्व (पुं), जगत्साक्षिन् (पुं), कर्मसाक्षिन् (पुं), भास्वत् (पुं), विभावसु (पुं), त्रयीतनु (पुं), जगच्चक्षुस् (पुं), तपन (पुं), अरुणसारथि (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
आदित्य
आदित्य, सवितृ, सहस्रकिरण, प्रद्योतन, भास्कर, तिग्मांशु, तरणि, दिनमणि, भास्वत्, विवस्वत्, हरि, मार्तण्ड, तपन, विकर्तन, इन, पूषन्, पतङ्ग, भग, सूर्य, गोपति, यम, दिनकर, सूर, अंशुमालिन्, रवि, मिहिर, विरोचन, अर्क, तिमिररिपु, द्युमणि, अंशुमत्, अंशु, हरिदश्व, सप्ताश्व, प्रभाकर, भानुमत्, भानु, ब्रध्न, हंस, खग, मित्र, चित्रभानु, अहर्पति, कर्मसाक्षिन्, जगच्चक्षुस्, द्वादशात्मन्, त्रयीतनु
आदित्यः सविता सहस्रकिरणः प्रद्योतनो भास्कर-
स्तिग्मांशुस्तरणिस्तथा दिनमणिर्भास्वान्विवस्वान्हरिः
मार्तण्डस्तपनो विकर्तन इनः पूषा पतङ्गो भगः,
सूर्यो गोपतिरर्यमा दिनकरः सूरोंऽशुमाली रविः ३५
मिहिरो विरोचनोऽर्कस्तिमिररिपुर्द्युमणिरंशुमानंशुः
हरिदश्वः सप्ताश्वः प्रभाकरो भानुमान्भानुः ३६
ब्रध्नो हंसः खगो मित्रश्चित्रभानुरहर्पतिः
कर्मसाक्षी जगच्चक्षुर्द्वादशात्मा त्रयीतनुः ३७
verse 1.1.1.35
page 0006
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कर्म्मसाक्षिन्
पु०
साक्षात् पश्यति नि० साक्षी त० ।“सूर्य्यः सोमो यमः कालो महाभूतानि पञ्च ।एते शुभाशुभस्येह कर्मणो नव साक्षिणः” इत्युक्तेषु सूर्य्या-दिषु नवसु त० क्रियासाक्षात्कर्त्तृमात्रे
त्रि०
।“योयस्तत्कर्मसाक्षी स्वभुजबलयुतोयश्च यश्च प्रतीपः” वेणी०