| YouTube Channel

कर्मठ (karmaTha)

 
शब्दसागरः
English
कर्म्मठ
mfn.
(-ठः-ठा-ठं)
1. Finishing carefully.
2. Accomplishing any
rite.
m.
(-ठः) The director and performer of a sacrifice.
E.
कर्म्म,
and ठच्
aff.
Capeller Eng
English
कर्मठ
a.
capable of, fit for (—°)
working or
exerting one's self at (loc. or —°)
absol.
doing religious work,
pious.
Yates
English
कर्म्मठ (ठः-ठा-ठं)
a. Finishing care-
fully.
m.
Director of a sacrifice.
Spoken Sanskrit
English
कर्मठ - karmaTha -
adj.
- skilful or clever in work
कर्मठ - karmaTha -
adj.
- clever
कर्मठ - karmaTha -
adj.
- working diligently
कर्मठ - karmaTha -
adj.
- eagerly engaged in sacred actions or rites
कर्मठ - karmaTha -
adj.
- capable of work
कर्मठ - karmaTha -
m.
- director and performer of a sacrifice
Wilson
English
कर्म्मठ
mfn.
(-ठः-ठा-ठं)
1 Finishing carefully.
2 Accomplishing any rite.
m.
(-ठः) The director and performer of a
sacrifice.
E.
कर्म्म, and ठच्
aff.
Apte
English
कर्मठ [karmaṭha],
a.
[कर्मन्-अठच्
P.
V.*
2.35].
Proficient in any work, clever. skilful. पटुसंगरकर्मकर्मठम् ...... Śiva. B.32.2. ज्ञाताशयस्तस्य ततो व्यतानीत्स कर्मठः कर्म सुतानुबन्धम्
Bk.*
1.11.
Working diligently.
Exclusively devoted to the performance of religious rites. -ठः The director of a sacrifice.
Apte 1890
English
कर्मठ a. [कर्मन्-अठच् P. V. 2. 35]. 1 Proficient in any work, clever.
2 Working diligently.
3 Exclusively devoted to the performance of religious rites.
ठः The director of a sacrifice.
Monier Williams Cologne
English
कर्मठ
mfn.
capable of work, skilful or clever in work, clever,
Pāṇ.
Bhaṭṭ.
working diligently, eagerly engaged in sacred actions or rites,
Rājat.
&c.
कर्मठ
m.
the director and performer of a sacrifice,
W.
Monier Williams 1872
English
कर्मठ, अस्, आ, अम्, skilful or clever in work,
clever
working diligently, accomplishing any rite,
anxious to perform anything
(अस्), m. the director
and performer of a sacrifice.
Macdonell
English
कर्मठ karma-ṭha,
a.
fitted for, devoted to 🞄(lc. —°).
Benfey
English
कर्मठ कर्मठ (base कर्मन्, pro-
bably a dialect. form of कर्मस्थ),
adj.
Eager, Rājat. 5, 24.
Apte Hindi
Hindi
कर्मठ
वि* - कर्मन्-अठच्
"कार्यप्रवीण, चतुर"
कर्मठ
वि* - कर्मन्-अठच्
परिश्रमी
कर्मठ
वि* - कर्मन्-अठच्
केवल धार्मिक अनुष्ठानों में संलग्न
कर्मठः
पुं*
- कर्मन्-अठच्
यज्ञ निदेशक
Shabdartha Kaustubha
Kannada
कर्मठ
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದವನು /ಆರಂಭಿಸಿದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಸಮಾಪ್ತಿಗೊಳಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಶೂರನಾದವನು
निष्पत्तिः - > "अठच्" (५-२-३५)
व्युत्पत्तिः - > कर्मणि घटते
L R Vaidya
English
karmaWa {% (I) a. (f. ठा) %} Skilful in work, clever, working diligently.
karmaWa {% (II) n. %} The director of a sacrifice.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
चतुर, चतुरक, निपुण, निष्ण, निष्णात, विशारद, पटु, प्रवीण, प्राज्ञ, विचक्षण, विदग्ध, पटुमति, पटिष्ठ, पटीयस्, पेशल, प्रणत, प्रतीत, अणुक, अभिज्ञ, उल्लाघ, ऋभु, ऋभुमत्, ऋभुष्ठिर, ऋभ्व, ऋभ्वन्, ऋभ्वस्, करण, कर्मठ, कर्मण्य, कलाप, कलिङ्ग, कल्य, कारयितव्यदक्ष, कुशल, कुशलिन्, कृतकर्मन्, कृतमुख, कृतिन्, कृत्नु, क्रियापटु, छेक, छेकल, छेकाल, तूर्णि, तेजीयस्, धीवन्, धीवर, धृत्वन्, धृषु, नदीष्ण, नयक, नागर, नागरक, नागरिक, निर्ग्रन्थक, निर्ग्रन्थिक, प्रोह, प्रौण, बहुपट, बुध, बुध्द, मतिमत्, मनस्विन्, मर्मज्ञ, विज्ञ, विडङ्ग, विदुर, विद्वल, शिक्व, सुधी, सुविचक्षण, समाप्त
adjective
यः चातुर्येण कार्यं करोति।
"चतुरेण आरक्षकेण अपराद्धानां एकः सङ्घः गृहीतः।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
कर्मक्षमोऽलंकर्मीणः कर्मशूरस्तु कर्मठः
-wordlist-
कर्मक्षम (पुं), अलङ्कर्मीण (पुं), कर्मशूर (पुं), कर्मठ (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
कर्मशूर
कर्मशूर, कर्मठ
प्रेष्यः प्रोक्तः परिस्कन्दः कर्मशूरश्च कर्मठः ३६९
verse 2.1.1.369
page 0043
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
कर्म्मठः, त्रि, (कर्म्मणि घटते इति “कर्म्मणि घटो-ऽठच्” ३५ इति अठच् ।) कर्म्मकुशलः ।यथा भट्टिः ११ ।“ज्ञाताशयस्तस्य ततो व्यतानीत्स कर्म्मठः कर्म्मसुतानुबन्धम्”
प्रयत्नेन प्रारब्धं कर्म्म समापयति यः तत्पर्य्यायःकर्म्मशूरः इत्यमरः १८
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कर्म्मठ
त्रि०
कर्मणि घटते कर्म्मन् + अठच् कर्म्मनिष्पाद-नार्थं घटमाने “स कर्मठः कर्म्म सुतानुबन्धि” भट्टिः
Capeller
German
कर्मठ fähig, geeignet zu, fkeußig in (—°)
Stchoupak
French
कर्मठ-
a. qui exécute avec diligence (des opérations sacrées).