| YouTube Channel

कनखल (kanakhala)

 
Capeller Eng
English
कनखल
n.
N.
 of a bathing-place.
Apte
English
कनखलम् [kanakhalam],
N.
 of a Tīrtha or sacred place and the hills adjoining it
(तीर्थं कनखलं नाम गङ्गाद्वारे$स्ति पावनम्)
तस्माद्गच्छेरनुकनखलं शैलराजावतीर्णां जह्नोः कन्याम्
Me.*
 5.
Apte 1890
English
कनखलं N. of a Tīrtha or sacred place and the hills adjoining it
तीर्थं कनखलं नाम गंगाद्वारेऽस्ति पावनं)
तस्माद्गच्छेरनुकनखलं शैलराजावतीर्णां जह्नोः कन्याम् Me. 50.
कनखल N. of a village near Hardvāra which is situated on the Ganges at the southern base of the Sewalika mountains. कनखत was also the name of the surrounding mountains.
Monier Williams Cologne
English
कन—खल a
n.
N.
 of a Tīrtha,
MBh.
Hariv.
AgP.
कन—खल
m.
pl.
N.
 of mountains,
MBh.
 iii.
कन-खल b कन-देव See कन.
Monier Williams 1872
English
कनखल कनखल, अम्, n. and (आस्), m. pl.,
N. of a Tīrtha and the mountains surrounding it.
Macdonell
English
कनखल kana-khala,
m.
pl.
 N. of certain 🞄mountain.
Apte Hindi
Hindi
कनखलम्
पुं*
 - -
एक तीर्थस्थान का नाम तथा उसके साथ लगी पहाड़ियाँ
कनखलः
पुं*
 - -
हरद्वार के निकट एक ग्राम का नाम है।यह शैवालिक पहाड़ी के दक्षिणी भाग पर गंगा के किनारे बसा हुआ है।वहाँ के आसपास का पहाड़ भी कनखल कहलाता है।
L R Vaidya
English
kanaKala {% n. %} The name of a Tīrtha, तस्माद्गच्छेरनुकनखलं शैलराजावतीर्णा जह्नोः कन्याम् Megh.i.50.
Mahabharata
English
Kanakhala, name of a tīrtha. § 370 (Tīrthayātrāp.): III, 84, 8008.--§ 375 (do.): III, 85, 8231.--§ 377 (Dhaumyatīrthak.): III, 90, 8393 (in the north).--§ 733f (Gaṅgādvāra): XIII, 25, 1700. Cf. the next.
Kanakhala, pl. (ºāḥ), a range of mountains. § 413 (Tīrthayātrāp.): III, 135, 10696 (ete Kºā, rājan, ṛshīṇāṃ dayitā nagāḥ). Cf. the prec.
पुराणम्
English
कनखल १ / KANAKHALA I. The place where the Dakṣayāga was conducted. (Chapter 4, vāmana purāṇa).
कनखल २ / KANAKHALA II. A holy place on the shores of the river gaṅgā. If one bathes in this river one gets the benefit of performing an aśvamedha sacrifice. (Śloka 30, Chapter 84, Vana Parva). kālidāsa speaks about this place in his famous work ‘Meghadūta’. At the behest of vasiṣṭha, takṣaka, son of Lakṣmana, conquered the foresters of kanakhala and then established a city there called Agatī. (uttara rāmāyaṇa).
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
कनखल
पु०
 । १ तीर्थभेदे तच्च तीर्थं गङ्गाद्वारसनीपस्थम् यथोक्तंभा० व० ९१ अ० “बिभेद तरसा गङ्गां गङ्गाद्वारं युधिष्ठिरपुण्यं तद्ध्यायतं राजन्! ब्रह्मर्षिगणसेवितम् । सनत्-कुमारः कौरव्य! पुण्यं कनखलं तथा । पर्व्वतस्य पुरु-र्नाम यत्र जातः पुरूरवाः” । तस्य माहात्म्यमुक्तम् “गङ्का-द्वारे कुशावर्त्ते विल्वके नीलपर्व्वते । तथा कनखले स्रात्वाधूतपाष्मा दिवं व्रजेत्” भा० अनु० २५ । “विशेषो वै कनखलेप्रयागे परमं महत् । यत्राकार्य्यशतं कृत्वा कृतं गङ्गा-वसेचनम् । सर्व्व तत्तस्य गङ्गापोदहत्यग्निरिवेन्धनम्”भा० व० ८५ अ० । “ततो गच्छेत धर्म्मज्ञ नमस्कृत्य महा-गिरिम् । स्वर्गद्वारेण यत्तुल्यं गङ्गाद्वारं न संशयः” इत्युपक्रम्य “ततः कनस्यले स्नात्वा त्रिरात्रोपोषितोनरः । अश्व-मेधमवाप्नोति स्वर्गलोकञ्च विन्दति” भा० व० ८४ । तत्तीर्थस्थ२ समीपस्थपर्व्वते च “एते कनखला राजन्नृषीणां दयिता-नृप! । एषा प्रकाशते गङ्गा युधिष्ठिर! महानदी” भा० व०१३५ अ० “तस्माद्गच्छेरनुकनखलं शैलराजावतीर्णाम्” मेघ०“तीर्थं कनखलं नाम गङ्गाद्वारेऽस्ति पावनम् । यत्र काञ्च-नपातेन जाह्नवी देवदन्तिना उशीनरगिरिप्रस्थाद्भित्त्वात्मव-तारिता” कथासरित्सागरः ।
Stchoupak
French
कनखल-
nt.
n.
 d'un Tīrtha du Gange
d'une montagne (région de
Hardwar).