कदर्य (kadarya)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
Englishकदर्य - kadarya - - little
कदर्य - kadarya - - avaricious
कदर्य - kadarya - - insignificant
कदर्य - kadarya - - miserly
कदर्य - kadarya - - mean
कदर्य - kadarya - - stingy
कदर्य - kadarya - - bad
कदर्य - kadarya - - niggardly
कदर्य - kadarya - - disagreeable
कदर्य - kadarya - - miser
Wilson
EnglishMonier Williams Cologne
EnglishApte Hindi
Hindiकदर्यः
कद् - अर्यः -
कंजूस
Shabdartha Kaustubha
Kannadaकदर्य
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕೃಪಣ /ಜಿಪುಣ /ಲೋಭಿ
निष्पत्तिः - > कोः कत् ( ६-३-१०१)
व्युत्पत्तिः - > कुत्सितः अर्थः स्वामी
प्रयोगाः - > "स्तेनगायनयोश्चान्नं तक्ष्णो वार्धुषिकस्य च । दीक्षितस्य कदर्यस्य बद्धस्य निगडस्य च ॥"
उल्लेखाः - > मनु० ४-२१०
कदर्य
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನೀಚ /ಕೀಳುತನದ /ತುಚ್ಛ /ನಿಕೃಷ್ಟ
Edgerton Buddhist Hybrid
EnglishWordnet
Sanskrit कृपण, कदर्य, दानविमुख, दृढमुष्टि, गाढमुष्टि, अदानशील, स्वल्पव्ययी
यः व्ययपराङ्मुखः अस्ति।
"धनीरामश्रेष्ठी अतीव कृपणः अस्ति एकापि मुद्रा न व्ययितुम् इच्छति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetangyog po
कदर्य
chus pa
कदर्य
chus pa
कदर्य
gyog po
कदर्य
jungs pa
१) कदर्य २) कृपण ३) मात्सर्य
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritमहेच्छे तूद्भटोदारोदात्तोदीर्णमहाशयाः ।
महामना महात्मा च कृपणस्तु मितंपचः ॥ ३६७ ॥
कीनाशस्तद्धनक्षुद्रकदर्यदृढमुष्टयः ।
किंपचानो दयालुस्तु कृपालुः करुणापरः ॥ ३६८ ॥
सूरतोऽथ दया शूकः कारुण्यं करुणा घृणा ।
कृपानुकम्पानुक्रोशो हिंस्रे शरारुघातुकौ ॥ ३६९ ॥
महेच्छ (पुं), उद्भट (पुं), उदार (पुं), उदात्त (पुं), उदीर्ण (पुं), महाशय (पुं), महामनस् (पुं), महात्मन् (पुं), कृपण (पुं), मितम्पच (पुं), कीनाश (पुं), तद्धन (पुं), क्षुद्र (पुं), कदर्य (पुं), दृढमुष्टि (पुं), किम्पचान (पुं), दयालु (पुं), कृपालु (पुं), करुणापर (पुं), सूरत (पुं), दया (स्त्री), शूक (पुं), कारुण्य (क्ली), करुणा (स्त्री), घृणा (स्त्री), कृपा (स्त्री), अनुकम्पा (स्त्री), अनुक्रोश (पुं), हिंस्र (पुं), शरारु (पुं), घातुक (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritकदर्य
कदर्य, हीन, कीनाश, किम्पचान, मितम्पच, कृपण, क्षुल्लक, क्लीव, क्षुद्र
कदर्यहीनकीनाशकिम्पचानमितम्पचाः ।
कृपणक्षुल्लकक्लीवक्षुद्रा एकार्थवाचकाः ॥ ३४७ ॥
verse 2.1.1.347
page 0041
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritकदर्य्यः, त्रि, (कुसितोऽर्य्यः स्वामी ॥
कुगतीति-समामः ।) क्षुद्रः । कृपणः । इत्यमरः । ३ । १ । ४८ ॥
“आत्मानं धर्म्मकृत्यञ्च पुत्त्रदारांश्च पीडयन् ।यो लोभात् मञ्चिनोत्यर्थान् स कदर्य्य इति स्मृतः” ॥
इति स्मृतिः ॥
(तथा, छान्दोग्योपनिषदि । ५ । ११ ।५ । “तेभ्योऽप्राप्तेभ्यः पृथगर्हाणि कारयाञ्चकारसहप्रातः सञ्जिहान उवाच नमेस्तेनो जनपदे नकदर्य्यो न मद्यपो नानाहिताग्नि र्नाविद्वानिति” ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskritकदर्य्य कुत्सितोऽर्य्यः स्वामी कुगतिस० कोः कद् । सतिविभवे १ अदातरि, क्षुद्रे । “आत्मानं धर्मकृत्यञ्च पुत्रदारांश्चपातयन् । यो लोभात् सञ्चिनोत्यर्थान् स कदर्य्य इतिस्मृतः” इत्युक्तलणे २ अर्थसञ्चयकारके च । “दीक्षितस्य कद-र्य्यस्य बद्धस्य निगडस्य च” “आत्रेयस्य कदर्य्यस्य वदान्यस्यच बार्द्धुर्षेः” मनुः “उवाच न मे जनपदे कदर्य्यो न म-द्यपोनानाहिताग्निर्नाविद्वान् न खेरी” छा० उ० ।
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.