| YouTube Channel

कण्ठम् (kaNTham)

 
Apte Hindi
Hindi
कण्ठम्
नपुं*
- कण्ठ्-अच्
गला
कण्ठम्
नपुं*
- कण्ठ्-अच्
गर्दन
कण्ठम्
नपुं*
- कण्ठ्-अच्
"स्वर, आवाज"
कण्ठम्
नपुं*
- कण्ठ्-अच्
बर्तन की गर्दन या किनारा
कण्ठम्
नपुं*
- कण्ठ्-अच्
"पड़ोस, अविच्छिन्न सामीप्य"
Tamil
Tamil
கண்ட2ம் : தொண்டை, கழுத்து, குரல், அருகாமை, குடத்தின் கழுத்துப் பகுதி.
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“कठि शोके”@} 2 ‘--अथ कण्ठते।
शोके यो कण्ठयेत् कण्ठेत्, कठेत् स्यात् कृच्छ्रजीवने।।’ 3 इति देवः।
प्रायेणायमुत्पूर्वक एव प्रयुज्यते।
शोकः = सोत्कण्ठस्मरणम्।
उत्कण्ठामात्रे त्वकर्मकः।
उत्कण्ठकः-ण्ठिका, कण्ठकः-ण्ठिका, उच्चिकण्ठिषकः-षिका, चाकण्ठकः-ण्ठिका
कण्ठिता-त्री, कण्ठयिता-त्री, चिकण्ठिषिता-त्री, चाकण्ठिता-त्री
-- कण्ठयन्-न्ती, कण्ठयिष्यन्-न्ती-ती
4 उत्कण्ठमानः, कण्ठयमानः, चिकण्ठिषमाणः, चाकण्ठ्यमानः
कण्ठिष्यमाणः, कण्ठयिष्यमाणः, चिकण्ठिषिष्यमाणः, चाकण्ठिष्यमाणः
कन्-कण्ठौ-कण्ठः
-- -- -- 5 कण्ठितम्-तः, कण्ठितम्-तः, चिकण्ठिषितः, चाकण्ठितः-तवान्
6 कण्ठः, 7 उत्कण्ठी, कण्ठः, चिकण्ठिषुः, चिकण्ठयिषुः, चाकण्ठः
कण्ठितव्यम्, कण्ठयितव्यम्, चिकण्ठिषितव्यम्, चाकण्ठितव्यम्
कण्ठनीयम्, कण्ठनीयम्, चिकण्ठिषणीयम्, चाकण्ठनीयम्
कण्ठ्यम्, कण्ठ्यम्, चिकण्ठिष्यम्, चाकण्ठ्यम्
ईषत्कण्ठः, दुष्कण्ठः, सुकण्ठः
-- कण्ठ्यमानः, कण्ठ्यमानः, चिकण्ठिष्यमाणः, चाकण्ठ्यमानः
कण्ठः, कण्ठः, चिकण्ठिषः, चाकण्ठः
कण्ठितुम्, कण्ठयितुम्, चिकण्ठिषितुम्, चाकण्ठितुम्
उत्कण्ठा, कण्ठना, चिकण्ठिषा, चिकण्ठयिषा, चाकण्ठा
कण्ठनम्, कण्ठनम्, चिकण्ठिषणम्, चाकण्ठनम्
कण्ठित्वा, कण्ठयित्वा, चिकण्ठिषित्वा, चाकण्ठित्वा
उत्कण्ठ्य, प्रकण्ठ्य, उच्चिकण्ठिष्य, उच्चाकण्ठ्य
कण्ठम् २, कण्ठित्वा २, कण्ठम् २, कण्ठयित्वा २, चिकण्ठिषम् २, चिकण्ठिषित्वा २, चाकण्ठम्
चाकण्ठित्वा २।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
(१४९)
02
=>
(१-भ्वादिः-२६४। अक। सेट्। आत्म।)
03
=>
(श्लो-७९)
04
=>
[[B। ‘अशिश्रवन्नात्ययिकं तमेत्य दूता यदार्थं प्रयियासयन्तः। आंहिष्ट जाताञ्जिहिषस्तदाऽसावुत्कण्ठमानो भरतो गुरूणाम्।।’ भ। का। ३-२५।]]
05
=>
[[C। ‘अनन् कुमार्गेषु शुभाध्वनैव वन् प्रमन् भृशोत्कण्ठितगोपिके हरौ।’ धा। का। १-३५।]]
06
=>
[पृष्ठम्०१४८+ २७]
07
=>
[[१। ‘सुप्यजातौ णिनिस्ताच्छील्ये’ (३-२-७८) इति णिनिः।]]