औपयिक (aupayika)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 औपयिक mfn.
   (-कः-की-कं) Right,  fit,  proper.
	 n.
  (-कं) A means,  an expe-
dient.
 E.
  उपाय an expedient,  ठक् aff.
  

Capeller Eng

English

 औपयिक f.
  ई answering to a purpose,  suitable,  fit, 
proper. 

Yates

English

 औपयिक (कः-का-कं)
a. Right,  fit.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

औपयिक 	-	 aupayika 	-	 adj.
  	-	  appropriate
औपयिक 	-	 aupayika 	-	 adj.
  	-	  obtained through a means or expedient
औपयिक 	-	 aupayika 	-	 adj.
  	-	  answering a purpose
औपयिक 	-	 aupayika 	-	 adj.
  	-	  leading to an object
औपयिक 	-	 aupayika 	-	 adj.
  	-	  proper
औपयिक 	-	 aupayika 	-	 adj.
  	-	  fit
औपयिक 	-	 aupayika 	-	 adj.
  	-	  right
औपयिक 	-	 aupayika 	-	 adj.
  	-	  belonging to
औपयिक 	-	 aupayika 	-	 n.
  	-	  means
औपयिक 	-	 aupayika 	-	 n.
  	-	  expedient

Wilson

English

 औपयिक
mfn.
   (-कः-की-कं) Right,  fit,  proper.
n.
  (-कं) A means, 
an expedient.
E.
  उपाय an expedient,  ठक् aff.
  

Apte

English

औपयिक [aupayika] औपायिक [aupāyika],  औपायिक a.
  (-की f.
 ) [उपाय-ठक्]

Proper,  fit,  right
 नैतदौपयिकं राम यदिदं परितप्यसे Rām.*
  2.53.3
 Bhāg.*
  3.2.12. न वैश्यशूद्रौपयिकीः कथाः Mb.
 *  1.193.11.

Obtained by efforts. -कः,  -कम् A means,  an expedient,  remedy
 शिवमौपयिकं गरीयसीम् Ki.*
  2.35.

Apte 1890

English

 औपयिक a. (की f.) [उपाय-ठक्] 1 Proper,  fit,  right. 
2 Obtained by efforts. 
कः 
कं A means,  an expedient,  remedy
 शिवमौपयिकं गरीयसीं Ki. 2. 35. 

Monier Williams Cologne

English

 औपयिक mf(ई)n.  (fr.  उपाय g. विनयादि,  Pāṇ.
  v,  4,  34
 with shortening of the आ,  Kāś.
  on ib.),  answering a purpose,  leading to an object,  fit,  proper,  right,  MBh.
  
 BhP.
   &c.
  

 belonging to,  VarBṛS.
 

 obtained through a means or expedient,  L.
 

 औपयिक n.
  a means,  expedient,  Kir.
  ii,  35.

Monier Williams 1872

English

 औपयिक औपयिक,  अस्,  ई,  अम् (fr. उपाय), 
leading to an object,  answering a purpose,  proper,  fit, 
right
 (अम्),  n. a means,  an expedient.

Macdonell

English

 औपयिक aupay-ika,  a.
  (ī) suitable,  proper.

Benfey

English

 औपयिक औपयिक,  i. e. उपाय + इक, 
the आ of the base shortened (औपायिक
with आ,  MBh. 5,  7019,  and Chr. 18,  37, 
see n.
 ),  adj.
 ,  f.
  की,  Suitable,  Rām.  2,  54, 
38.

Apte Hindi

Hindi

औपयिक
वि* - उपाय-ठक्
"समुचित,  योग्य,  यथार्थ"

औपयिक
वि* - उपाय-ठक्
प्रयत्नों द्वारा प्राप्त

औपयिकः
पुं*
  - उपाय-ठक्
"उपाय,  तरकीब,  युक्ति"

औपयिकम्
नपुं*
   - उपाय-ठक्
"उपाय,  तरकीब,  युक्ति"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

औपयिक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः / नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉಪಾಯ /ಯುಕ್ತಿ
निष्पत्तिः - > उपाय - स्वार्थे "ठक्" (५-४-३४)
प्रयोगाः - > "शिवमौपयिकं गरीयसीं फलनिष्पत्तिमदूषितायतिम्"
उल्लेखाः - > किरा० २-३५
औपयिक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಯೋಗ್ಯವಾದ /ಯುಕ್ತವಾದ
औपयिक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉಪಾಯದಿಂದ ಬಂದ /ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಲಬ್ಧವಾದ
प्रयोगाः - > "वृत्तमौपयिकं मन्ये भीष्मेण सह भारत"
उल्लेखाः - > भा० आदि० २२३-१२

L R Vaidya

English

 Opayika {% (I) a. (f. की) %} 1. Right,  fit
 2. obtained by efforts.

 Opayika {% (II) n. %} A means,  an expedient,  शिवमौपयिकं गरीयसीम् Kir.ii.65.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 औपयिक = उपाय,  Kir. 2,  35. [H 12,  78.]

Sanskrit Tibetan

Tibetan

cho ga
१) आचार २) उपचार ३) औपयिक ४) चारित्र ५) तन्त्र ६) नीति ७) विधान ८) विधि ९)

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
गुह्ये रहस्यं न्यायस्तु देशरूपं समञ्जसम् ॥ ७४२ ॥
कल्याभ्रेषौ नयो न्याय्यं तूचितं युक्तसांप्रते ।
लभ्यं प्राप्तं भजमानाभिनीतौपयिकानि च ॥ ७४३ ॥
-wordlist-
 
गुह्य (क्ली),  रहस्य (क्ली),  न्याय (पुं),  देशरूप (क्ली),  समञ्जस (क्ली),  कल्प (पुं),  अभ्रेष (पुं),  नय (पुं),  न्याय्य (वा),  उचित (वा),  युक्त (वा),  साम्प्रत (वा),  लभ्य (वा),  प्राप्त (वा),  भजमान (वा),  अभिनीत (वा),  औपयिक (वा)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

युक्त
युक्त,  उचित,  न्याय्य,  प्राप्त,  औपयिक
युक्तं स्यादुचितं न्याय्यं प्राप्तमौपयिकं तथा ॥ ७४६ ॥
verse 4.1.1.746
page 0086

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 औपयिकः,  त्रि,  (उपायेन सञ्जातः । उपाय + ठक्+ ह्रस्वश्च ।) न्याय्यः । उपयुक्तः । इत्यमरः ॥
 (यथा, महाभारते विदुरागमनपर्ब्बणि १ । २०५ । १२ ।“एतत्तव महाराज तेषु पुत्त्रेषु चैव ह ।वृत्तमौपयिकं मन्ये भीष्मेण सह मारत” ! ॥
तथा रामायणे २ । ५४ । ३९ ।“वासमौपयिकं मन्ये तव राम महाबल” ।स्त्रियां तु ङीप् । यथा महाभारते वैवाहिक-पर्ब्बणि १ । १९४ । ११ ।“न वैश्यशूद्रौपयिकीः कथास्तान च द्विजानां कथयन्ति वीराः” ॥
स्वार्थे विनयादिभ्यष्ठक्प्रत्यये कृते उपायएव औप-यिंकम् । यथा भारविः,  ३५ ।“शिवमौपयिकं गरीयसीम्” इति ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 औपयिक त्रि०
  उप + अय--घञ् उपायस्तेन लब्धः ठक्ह्रस्वश्च । १ उपायलब्धे,  २ युक्ते न्यायागतबस्तुनि च ।“एतत्तव महाराज! पुत्रेषु तेषु चैव हि । वृत्तमौपयिकंमन्ये भीष्मेण सह भारत!” भा० आ० २०४ अ० । स्त्रियांङीप्र । “नचैवौपयिकी भार्य्या मानुषी कृपणा तव”भा० व० २८० अ० “यदत्रौपयिकं कार्य्यं तच्चिन्तयि-तुमर्हसि” भा० उ० १७७ अ० । उपायएव विनया०स्वार्थे ठक् ह्रस्वश्च । ३ उपाये पु०
  । “शिवमौपयिकं गरी-यसीम्” किरा० । “औपयिकम् उपायम्” मल्लि० ।

Capeller

German

 औपयिक f.
  ई schicklich,  angemessen. 

Stchoupak

French

 औपयिक-
 -ई- a. juste,  conforme,  approprié 
 nt. expédient, 
moyen. 

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.