| YouTube Channel

ओषधिपति (oSadhipati)

 
Capeller Eng
English
ओषधिपति
m.
the lord of the plants,
i.e.
the moon
or a physician.
Spoken Sanskrit
English
ओषधिपति - oSadhipati -
m.
- moon
ओषधिपति - oSadhipati -
m.
- camphor
ओषधिपति - oSadhipati -
m.
- master of plants
ओषधिपति - oSadhipati -
m.
- physician [ fig. ]
ओषधिपति - oSadhipati -
m.
- lord of herbs
Monier Williams Cologne
English
ओष-धि—पति
m.
‘lord of herbs’, the moon,
Śiś.
Kād.
&c.
the Soma plant
camphor,
T.
‘master of plants’, a physician.
Apte Hindi
Hindi
ओषधिपतिः
पुं*
ओषधिः-पतिः -
ओषधि-विक्रेता
ओषधिपतिः
पुं*
ओषधिः-पतिः -
वैद्य
ओषधिपतिः
पुं*
ओषधिः-पतिः -
चन्द्रमा
Shabdartha Kaustubha
Kannada
ओषधिपति
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಂದ್ರ
व्युत्पत्तिः - > ओषधीनां पतिः
विस्तारः - > ಚಂದ್ರಕಿರಣಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಓಷಧಿಗಳು ಪುಷ್ಟಿ ಹೊಂದುವುದರಿಂದ ಹೆಸರು.
ओषधिपति
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕರ್ಪೂರ
ओषधिपति
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೋಮಲತೆ
ओषधिपति
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೈದ್ಯ
प्रयोगाः - > "अमृतद्रवैर्विदधब्जदृशामपमार्गमोषधिपतिः स्म करैः"
उल्लेखाः - > माघ० ९-३६
L R Vaidya
English
ozaDi(DI)-pati {% m. %} 1. a physician
2. the moon.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
ओषधिपति m. 1. Mond auch Śrīk. 5, 53. 2. Arzt (und zugleich Mond) Śrīk. 10, 10.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
ओषधिपति
पु०
त० चन्द्रे तस्य किरणेनौषधीनामाप्याय-नात् “अमायां तु सदा सोम ओषधीः प्रतिपद्यते ।तमोषधिगतं गावःपिबन्त्यमृतवत् तथा” कालमा० सोमो-त्पत्तिवाक्याच्च तथात्वम् “अपमार्गमोषधिपतिः स्म करैः” ।माघः ओषधीनाथौधघीपादयोऽत्र कर्पूरे सोम-मलतायाञ्च यथा चन्द्रस्यौषधिपतित्वं तथा हरिवं०२५ अ० अत्रेः सोमोत्पत्तिमुपवर्ण्य उक्तं यथा “तस्ययच्च्यावितं तेजः पृथिवीमन्वपद्यत ओषध्यस्ताः समुत्प-न्नास्तेजसा प्रज्वलन्त्युत ताभिर्धार्य्यास्त्रयोलोकाः प्रजा-श्चैव चतुर्विधाः पोष्टा हि भगवान् सोमो जगतां जग-तीपते! लब्धतेजा भगवान् संस्तवैस्तैश्च कर्म्मभिः ।तपस्तेपे महाभागः पद्मानां दशतोर्दश हिरण्य-वर्णा यादेव्यो धारयन्त्यात्मना जगत् विघुस्तासामभूत्देवः प्रख्यातः स्बेन कर्म्मणा ततस्तस्मै ददौ राज्यब्रह्मा ब्रह्मविदां वरः वीजौषधीनां विप्राणामपाञ्चजनमेजय! सोऽभिषिक्तो महाराज राज्येन द्विजराज-राट् त्रीन् लोकान् भासयामास खभासा भास्वतांवरः” काशीख० १४ अ० सोमोत्पत्तिमुक्त्वोक्तम् “तस्ययत् प्लावितं तेजः पृथिवीमन्वपद्यत तेनोषध्यः समुद्भूता याभिः संधार्य्यते जगत् लब्धतेजा भगवान्ब्रह्मणा वर्द्धितः स्वयम् तपस्तेपे महाभागः पद्मानांदशतीर्दश अविमुक्तं समासाद्य क्षेत्रं परमपावनम् ।संस्थाप्य लिङ्गममृतं चन्द्रेशाख्यं खनामतः वीजौष-धीनां तोयानां राजाऽभूदग्रजन्मनाम् प्रसादाद्देवदेवस्यविश्वेशस्य पिनाकिनः तुष्टेन देवदेवेन स्वमोलौ योधृतः सदा आदाय तां कलामेकां जगत् संजोवनींपराम् पश्चाद्दक्षेण शप्तोऽपि मासान्ते क्षयमाप्य ।आप्याय्यतेऽसौ कलया पुनरेव यया शशी”
Capeller
German
ओषधिपति
m.
(der Herr der Pflanzen) der
Mond.