एष् (eS)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

Capeller Eng

English

 एष् ए॑षति creep,  slide.

Yates

English

 एष् (ऋ ङ) एषते 1.
d. To go.

Apte

English

एष् [ēṣ],  1 U.
  (एषति-ते,  एषितुम्,  एषित)

To go or approach.

To hasten towards,  fly at,  attack any one.

To endeavour to reach or gain. 

To request.

To desire.

To creep or glide
 पराङ्मित्र एषतु Av.*
  6.67.3.

To know
 एषितु प्रेषितो यातो मया तस्यानुजो वनम् Bk.*
  5.82.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Apte 1890

English

 एष् {c1c} U. (एषति-ते,  एषितुं,  एषित) 1 To go or approach. 
To hasten towards,  fly at,  attack any one. 
To endeavour to reach or gain. 
To request. 
To desire. 
To creep or glide. 

Monier Williams Cologne

English

 1. एष् (probably connected with 3. इष्) cl.
  1. Ā. P.
  एषति (Impv.  ए॑षतु p.
  ए॑षत् inf.
   ए॑षे),  -ते,  एषां-चक्रे,  एषिता,  &c.
  ,  to go,  move,  Dhātup.
   xvi,  17
to creep,  glide,  RV.
   x,  89
 14
 AV.
   vi,  67,  3
to glide or hasten towards,  attain,  obtain,  RV.
   v,  41,  5
 66,  3
 86,  4.

 2. एष् (आ-√ ईष्) P.
  Ā. -ईषति,  -ते,  to hasten near or towards,  fly at
to endeavour to reach or obtain
to desire,  request,  RV.
  

Monier Williams 1872

English

 एष् 1. एष् (आ-इष्),  cl. 6. P. एच्छति,  ऐषि-
तुम् or -ष्टुम्,  to wish,  desire.

 एष् 2. एष् (आ-ईष्),  cl. 1. P. A.,  Ved. एषति, 
-ते,  एषितुम्,  to hasten near to or towards
 to fly at
to attack any one
 to endeavour to reach or gain
 to
desire
 to request.

 एष् 3. एष्,  cl. 1. P. A. एषति,  -ते,  एषाञ्-
चकार,  एषाञ्-चक्रे,  एषितुम्,  to creep, 
glide
 to go or approach: Caus. एषयति,  -यितुम्, 
to probe.

Macdonell

English

 एष् EṢ,  Ⅰ. P. éṣa,  creep,  glide.

Benfey

English

 एष् एष् (cf.  1,  2. इष्),  i. 1,  Ātm. 
(after अनु and परि in epic poetry also
Par.).
 1. To go.
 2. To strive to attain, 
Bhāg. P. 3,  13,  44.
 3. To search, 
Bhāg. P. 9,  4,  52. -- With the prep अनु अनु,  To
search,  MBh. 1,  5253
 to investigate.
Rām.  1,  3,  2. -- With परि परि,  To
search,  MBh. 13,  4033 (Par.)

Apte Hindi

Hindi

एष्
"भ्वा* उभ* ,  ,  " - -
"जाना,  पहुँचना"

एष्
"भ्वा* उभ* ,  ,  " - -
"शीघ्रता से जाना,  दौड़ कर् जाना"

एष्
भ्वा*उभ* - -
जानना

L R Vaidya

English

 ez {% vt. 1A (pp. एषित) %} To go or approach.With परि-,  to seek.

Bopp

Latin

 एष् 1. A. (गतौ) ire (proprie idem est atque इष्,  cum
Gunâ,  secundum generalem 1^mae cl. legem).

Kridanta Forms

Sanskrit

एष् (ए꣡षृँ॒ प्रयत्ने इत्येके - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  एषणम्
अनीयर् =  एषणीयः - एषणीया
ण्वुल् =  एषकः - एषिका
तुमुँन् =  एषितुम्
तव्य =  एषितव्यः - एषितव्या
तृच् =  एषिता - एषित्री
क्त्वा =  एषित्वा
ल्यप् =  प्र एष्य
क्तवतुँ =  एषितवान् - एषितवती
क्त =  एषितः - एषिता
शानच् =  एषमाणः - एषमाणा

एष् (ए꣡षृँ॒ गतौ - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् =  एषणम्
अनीयर् =  एषणीयः - एषणीया
ण्वुल् =  एषकः - एषिका
तुमुँन् =  एषितुम्
तव्य =  एषितव्यः - एषितव्या
तृच् =  एषिता - एषित्री
क्त्वा =  एषित्वा
ल्यप् =  प्र एष्य
क्तवतुँ =  एषितवान् - एषितवती
क्त =  एषितः - एषिता
शानच् =  एषमाणः - एषमाणा

धातुपाठः (Krishnacharya)

Sanskrit

धातुः:
  एष्
मूलधातुः:
   एषृ
धात्वर्थः:
  गतौ, प्रयत्ने च
गणः:
  भ्वादिः
कर्मकत्वं:
  सकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  आत्मनेपदी
रूपम्:
  एषते
अनुबन्धादिविशेषः:
  ऋदित्

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 एष् mit अधि,  अध्येषित (buddh.) = अधीष्ट ersucht,  angegangen,  JRAS 1876,  S. 27.

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 एष् गतौ भ्वा०
  आत्म० सक०
  सेट् । एषते ऐषिष्ट एषाम्बभूव आस चक्रे । एषणीयः एषितव्यः एषितः एषिता ।एषितुम् एष्टिः एषणम् एषा एषमाणः । “पराङ्मित्र एषत्वर्वाची गौरुपैषत” अथ० ६,  ६७,  ३,  वेदे गणव्यत्यासात्पर०  । उपेषतु एङिपररूपम्” । “स वै वत भ्रष्टमतिस्तवै-षते यः कर्म्मणां पारमपारकर्म्मणः” भाग० ३,  १३,  ४४, धातूनामनेकार्य्यात अवलोकयतीत्यर्थः” “तस्माद्दिवानष्टैष एति” शत० व्रा० १३,  ३,  ४,  ३,  ।परि + अन्वेषणे पर्य्येषते पर्य्येष्टिः लोकेऽपि क्वचित्गणव्यात्यासः । “जग्मुः संसिद्ध्वस कल्पाः पर्य्येषन्तोविभावसुम्” भा० अनु० ८५ ।

 एष् स्त्री एष--भावे क्विप् । गतौ “तावामेषे रथानामुर्व्वीम्”ऋ० ५,  ६६,  ३,  “एषे गन्तुम्” भा० । “राय एषेऽवसे द-धीत” ५,  ४१,  ५,  “एषे प्राप्तुम्” भा० । “तेभ्यः स्वैषमेवचकार” शत० ब्रा० २,  ४,  २,  ४,  । इष--विच् । २ इच्छौ ।“न क्षोदोऽवृणीतमेषे” ऋ० १,  १८०,  ४,  एषे सौख्यमि-च्छते” भा० ।

Capeller

German

 एष्,  ए॑षति schleichen,  gleiten. 

Grassman

German

 √eṣ,  gleiten,  schleichen [wol aus arṣ entstanden,  wie edh aus ardh u. s. w.].
Stamm (éṣa):
-atu AV. 6, 67, 3.
-as mit áti AV. 9, 5, 9.
Part. éṣat:
-at rákṣas {915, 14}.
(-antam) mit upa AV. 8, 6, 17.

Burnouf

French

 *एष् एष्। एषे 1
 f2. एषिष्यामि
 p.
एषाञ्चक्रे,  etc. (इष्). Aller
 se mouvoir.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.