| YouTube Channel

एकदेश (ekadeza)

 
शब्दसागरः
English
एकदेश
m.
(-शः) A part, a portion, a division.
E.
एक and देश place.
Capeller Eng
English
एकदेश
m.
a certain place or spot, one and the same
place
a part or portion of a whole, something individual.
Yates
English
एक-देश (शः) 1.
m.
A part
division.
Wilson
English
एकदेश
m.
(-शः) A part, a portion, a division.
E.
एक and देश place.
Monier Williams Cologne
English
एक—देश
m.
one spot or place, one passage, a certain spot or passage, some place,
MBh.
Pañcat.
Sāh.
&c.
a part, portion or division of the whole,
KātyŚr.
Mn.
&c.
one and the same place,
Kap.
एक—देश
mfn.
being in the same place,
KātyŚr.
xvi, 7, 17
Apte Hindi
Hindi
एकदेशः
पुं*
एक-देशः -
एक स्थान या स्थल
एकदेशः
पुं*
एक-देशः -
एक भाग या अंश
Shabdartha Kaustubha
Kannada
एकदेश
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅವಯವ /ಅಂಗ /ಒಂದು ಭಾಗ
व्युत्पत्तिः - > एको देशः
प्रयोगाः - > "एकदेशमुपाध्यायः ऋत्विग्यज्ञकृदुच्यते"
उल्लेखाः - > याज्ञ० १-३५
एकदेश
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ಸ್ಥಳ /ಒಂದು ಜಾಗ
एकदेश
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪೂರ್ವಪಕ್ಷ /ಕೆಲವಂಶಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ತಿಳಿದು ಶಂಕಿಸುವ ಪಕ್ಷ
एकदेश
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ಪಕ್ಕ /ಒಂದು ಪಾರ್ಶ್ವ
प्रयोगाः - > "तान्येकदेशान्निभृतं पयोधेः सोऽम्भांसि मेघान् पिबतो ददर्श"
उल्लेखाः - > माघ० ३-७४
एकदेश
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಒಂದೇ ಜಾಗವುಳ್ಳ /ಸಮಾನವಾದ ಜಾಗವುಳ್ಳ
व्युत्पत्तिः - > एकः समानो देसो यस्य
L R Vaidya
English
eka-deSa {% m. %} a portion or division of a whole.
Lanman
English
eka-deśa, m. a certain place, and so, a
place or spot or part.
Abhyankara Grammar
English
एकदेश a part or a portion of the whole
cf. एकदेशविकृतमनन्यवत् Pari-Śek. Pari 37
also M. Bh. Śivasūtra 2 Vārt 4: एकदेशोनुवर्तते M.Bh. on P.VI. 1.93 Vārt. 5
cf. also पदेकदज्ञानपि तान् प्रतीयात् R.Pr. IX. 16.
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
प्रतीक
प्रतीक, अवयव, अपघन, अङ्ग, एकदेश
आहुः प्रतीकमवयवमपघनमङ्गं तथैकदेशं
verse 4.1.1.744
page 0085
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
एकदेश
पु०
कर्म्म० अवयवे, प्रतीके अवयवश्च समु-दायस्यांशरूपः वास्तवोबुद्धिकल्पितश्च सावयवानांघटादीनामं शविशेषः ग्रीवामूलादिः वास्तवः, कालवियदा-दीनां निरयवानां तु बुद्धिकल्पितः यथा पूर्वाह्नः पूर्वरात्रइत्यादि तथा गुणविशेषाणामपि शब्दादीनां वुद्धिकल्पितस्तथा “एकदेशविकृतमनन्यवद्भवतीति” व्या० परिभाषा“एकदेशन्तु वेदस्य वेदाङ्गान्यपि वा पुनः” मनुः शब्द-समूहात्मकवेदस्य बौद्धमेव तथात्वम् “सम्भोगहीनसम्पद्विटस्तु धूर्त्तः कलैकदेशज्ञः” सा० द० विद्याविशेषरूपक-लानां तथात्वम् “उदाहृतः सर्वथा ते गुणानां मयैकदेशःप्रसमीक्ष्यबुद्ध्या” भा० अनु० २६ अ० अत्रापि तथा “तान्ये-कदेशान्निभृतं पयोधेः” माघः “शामित्रैकदेशमाहवनीये प्रा-स्यति” कात्या० २, ६, एकदेशशब्दश्च पूर्वापरमध्योत्तरादि-शब्दः तेन सहैकदेशिना षष्ठीसमासापवादकः रकदेशिस-मासः “पूर्वापरावरोत्तरमेकदेशिनैकाधिकरणे” पा० “सर्वो-ऽप्येकदेशः कालेन सह समस्यते” सि० कौ० “उपारताःपश्चिमरात्रगोचरात्” किरा० एवं मध्यरात्र इत्या-दि एकाधिकरणे इत्युक्तेः पूर्वश्छात्राणामित्यादौ ।तत्रार्द्धशब्दस्यैकदेशवाचकत्वेऽपि समांशवाचिन एवएकदेशिसमा० अर्द्धं पिप्पल्या इति वाक्ये अर्द्धपि-प्पलीत्यादि असमांशवाचित्वे तु षष्ठीसमासः “क्रोशार्द्धंस्तिमितजवेन गत्वा” रघुः द्रव्यैक्य एव तेन पिप्पली-नामर्द्धमित्यादौ किन्तु त० एकदेशोऽस्त्यस्य इति ।एकदेशिन् उक्तांशयुक्ते
त्रि०
स्त्रियां ङीप् “अमुमेव शब्द-माश्रित्य प्रवृत्तसमासस्य एकदेशिसमाससंज्ञा तत्र प्रमा-णम् “पूर्वापरेत्यादि” पा० सू०
Capeller
German
एकदेश
m.
irgend ein Ort, Teil, Stück
Individuum.