धातुः: ऊन्
मूलधातुः: ऊन
धात्वर्थः: परिहाणे
गणः: चुरादिः
कर्मकत्वं: सकर्मकः
इट्त्वं: सेट्
उपग्रहः: उभयपदी
रूपम्: ऊनयति-ते
अनुबन्धादिविशेषः: ऊनं-हीनम्


ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Madhavlya Dhatu Vritti is about Dhatus

ऊन  (अर्थः)  परिहाणे
( ऊनयति माभवानुनिनत् ) माषेणोनः ( माषोनः ) "पूर्वसदृशसमोनार्थ'' इति तृतीयासमासः 346

ऊन  परिहाणे 
- ऊनयति  ऊनः  न्यूनः  माषोनः  औनयीत्  औनिनत् (41)  333

ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Various kridanta words of Dhatus.

<ul><li><sup id="ref_krm01"><a href="#foot_krm01">1</a></sup> {@“ऊन परिहाणे”@} <sup id="ref_krm02"><a href="#foot_krm02">2</a></sup> ऊनकः-निका, ऊनिनयिषकः-षिका;</li> <li>  ऊनयिता-त्री, ऊनिनयिषिता-त्री;</li> <li>  <sup id="ref_krm03"><a href="#foot_krm03">3</a></sup> ऊनयन्-न्ती, ऊनिनयिषन्-न्ती;</li> <li>  ऊनयिष्यन्-न्ती-ती, ऊनिनयिषिष्यन्-न्ती-ती;</li> <li>  ऊनयमानः, ऊनिनयिषमाणः;</li> <li>  ऊनयिष्यमाणः, ऊनिनयिषिष्यमाणः;</li> <li>  <sup id="ref_krm04"><a href="#foot_krm04">4</a></sup> ऊः-ऊनौ-ऊनः;</li> <li>  -- <sup id="ref_krm05"><a href="#foot_krm05">5</a></sup> ऊनितम्-तः-तवान्, ऊनिनयिषितः-तवान्;</li> <li>  ऊनः, मासोनः, ऊनिनयिषुः;</li> <li>  ऊनयितव्यम्, ऊनिनयिषितव्यम्;</li> <li>  <sup id="ref_krm06"><a href="#foot_krm06">6</a></sup> ऊननीयम्, ऊनिनयिषणीयम्;</li> <li>  ऊन्यम्, ऊनिनयिष्यम्;</li> <li>  ईषदूनः, दुरूनः, सूनः;</li> <li>  -- ऊन्यमानः, ऊनिनयिष्यमाणः;</li> <li>  ऊनः, ऊनिनयिषः;</li> <li>  ऊनयितुम्, ऊनिनयिषितुम्;</li> <li>  ऊनना, ऊनिनयिषा;</li> <li>  ऊननम्, ऊनिनयिषणम्;</li> <li>  उनयित्वा, ऊनिनयिषित्वा;</li> <li>  समून्य, समूनिनयिष्य;</li> <li>  ऊनम् २, ऊनयित्वा २, ऊनिनयिषम् २;</li> <li>  ऊनिनयिषित्वा २।</li></ul><p>

प्रासङ्गिक्यः
 <ul><li id="foot_krm01">01 => (१११)</li> <li id="foot_krm02">02 => (१०-चुरादिः-१८८९। अक। सेट्। उभ। अदन्तः।)</li> <li id="foot_krm03">03 => [पृष्ठम्०१०९+ २५]</li> <li id="foot_krm04">04 => [[१। ण्यन्तात् क्विपि णिलोपे ‘पूर्वत्रासिद्धे न स्थानिवत्--’ (वा। १-१-५८) इति स्थानि- वद्भावनिषेधात् ‘नलोपः प्रातिपदिकान्तस्य’ (८-२-७) इति नलोपे प्रथमैकवचने एवं रूपम्।]]</li> <li id="foot_krm05">05 => [[२। ‘निष्ठायां सेटि’ (६-४-५२) इति णेर्लोपः।]]</li> <li id="foot_krm06">06 => [[३। ‘णेरनिटि’ (६-४-५१) इति णिलोपः।]]</li></ul></p>

ऊन (ऊ꣡न꣡ परिहाणे - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = ऊननम्
अनीयर् = ऊननीयः - ऊननीया
ण्वुल् = ऊनकः - ऊनिका
तुमुँन् = ऊनयितुम्
तव्य = ऊनयितव्यः - ऊनयितव्या
तृच् = ऊनयिता - ऊनयित्री
क्त्वा = ऊनयित्वा
ल्यप् = प्र ऊन्य
क्तवतुँ = ऊनितवान् - ऊनितवती
क्त = ऊनितः - ऊनिता
शतृँ = ऊनयन् - ऊनयन्ती
शानच् = ऊनयमानः - ऊनयमाना

ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Only about Dhatus

ऊन परिहाणे
- ऊनयति, मा भवानूनिनत्  ऊनितम्, ऊनोऽचि (द्र0 31134)  332

त्यागे
2.1.39
रहति त्यजति जहाति उज्झति बुस्यति विसृजति उत्सृजति मुञ्चते मुञ्चति विषयति अवस्यति रहयति मोक्षयति मोचयति ऊनयति उत्सृज्यते हापयति

To leave deficient or unfinished; मा त्वायतो जरितुः काममूनयीः Rv.1.53.3.

BEGINNER, Sanskrit to English, 1890 Apte edition

ऊनयति Den. P. 1 To leave deficient or unfinished. 
2 To deduct, lessen, diminish. 
3 To measure. 
4 To deal out in small quantities. 

<table> <tr> <td> </td> <td>ऊनयति  { ऊनय }</td> <td> <b>Unaya</b>ti  { <b>Unaya</b> }</td> <td>verb</td> <td> leave deficient</td> </td> </tr><tr> <td> </td> <td>ऊनयति  { ऊनय }</td> <td> <b>Unaya</b>ti  { <b>Unaya</b> }</td> <td>verb</td> <td> not to fulfil</td> </td> </tr> <tr> <td> </td> <td>ऊनयति  { ऊनय }</td> <td> <b>Unaya</b>ti  { <b>Unaya</b> }</td> <td>verb</td> <td> deduct or lessen</td> </td> </tr> </table> <table width='800px' > <tr> <td> </td> </tr> </table> <table > <colgroup> <col width=160px> <col width=160px> <col width=160px> <col width=160px> <col width=160px> </colgroup>

<table> <tr> <td> </td> <td>ऊनयति  { ऊनय }</td> <td> <b>Unayati</b>  { Unaya }</td> <td>verb</td> <td> leave deficient</td> </td> </tr><tr> <td> </td> <td>ऊनयति  { ऊनय }</td> <td> <b>Unayati</b>  { Unaya }</td> <td>verb</td> <td> not to fulfil</td> </td> </tr> <tr> <td> </td> <td>ऊनयति  { ऊनय }</td> <td> <b>Unayati</b>  { Unaya }</td> <td>verb</td> <td> deduct or lessen</td> </td> </tr> </table> <table width='800px' > <tr> <td> </td> </tr> </table> <table > <colgroup> <col width=160px> <col width=160px> <col width=160px> <col width=160px> <col width=160px> </colgroup>

ऊनयति (Unayati)

Spoken Sanskrit

Apte

Apte 1890

Akhyata Chandrika