| YouTube Channel

उस्रः (usraH)

 
Apte Hindi
Hindi
उस्रः
पुं*
- "वस्+रक्, संप्र*"
"किरण, रश्मि"
उस्रः
पुं*
- "वस्+रक्, संप्र*"
साँड़
उस्रः
पुं*
- "वस्+रक्, संप्र*"
देवता
E Bharati Sampat
Sanskrit
(पुं) १.किरनः। वस(निवासे)+रक् उ०२.१३। ‘उस्राणां व्यभिचरतीव सप्तसप्तेः पर्यस्यन्निव निचयः सहस्रसंख्याम्’ किराता०५.३४। २.प्रवाहः। ३.वृषभः। (स्त्री) उस्रा ४.गोवत्सः। ५.इलियालवृक्षः।
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
रश्मिः, मरीचिः, करः, अभीशुः, अभीषुः, मयूखः, गभस्तिः, दीधितिः, अर्कत्विट्, पादः, उस्रः, रुचिः, त्विषिः, विभा, अर्चिस्, भानुः, शिपिः, धृष्णिः, पृष्टिः, वीचिः, घृणिः, उपधृतिः, पृश्निः, स्योनः, स्यूमः, किरणः, अंशुः, किरणः
noun
प्रकाशस्य अतिसूक्ष्माः रेखाः याः सूर्यचन्द्रादिभ्यः ज्योतिष्मद्भ्यः पदार्थेभ्यः निष्कस्य विकीर्यमाणाः दृश्यन्ते।
"सूर्यस्य रश्मिभिः दिनस्य प्रारम्भः भवति।"
Synonyms:
वृषभः, ऋषभः, वृषः, पुङ्गवः, बलीवर्दः, उक्षा, सौरभेयः, गोनाथः, ककुद्मान्, भद्रः, उस्रः
noun
नरजातीयः गौः यं कृषकः यानादिभिः युनक्ति।
"वृषभः कृषकस्य कृते अतीव उपयुक्तः अस्ति।"
Synonyms:
सूर्यः, सविता, आदित्यः, मित्रः, अरुणः, भानुः, पूषा, अर्कः, हिरण्यगर्भः, पतङ्गः, खगः, सहस्रांशुः, दिनमणिः, मरीचि, मार्तण्ड, दिवाकरः, भास्करः, प्रभाकरः, विभाकरः, विवस्वान्, सप्ताश्वः, हरिदश्वः, चित्ररथः, सप्तसप्तिः, दिनमणि, द्युमणिः, दिवामणिः, खमणिः, खद्योतः, प्रद्योतनः, अम्बरीशः, अंशहस्तः, लोकबान्धवः, जगत्चक्षुः, लोकलोचनः, कालकृतः, कर्मसाक्षी, गोपतिः, गभस्तिः, गभस्तिमान्, गभस्तिहस्तः, ग्रहराजः, चण्डांशु, अंशुमानी, उष्णरश्मिः, तपनः, तापनः, ज्योतिष्मान्, मिहिरः, अव्ययः, अर्चिः, पद्मपाणिः, पद्मिनीवल्लभः, पद्मबन्धुः, पद्मिनीकान्तः, पद्मपाणिः, हिरण्यरेतः, काश्यपेयः, विरोचनः, विभावसुः, तमोनुदः, तमोपहः, चित्रभानुः, हरिः, हरिवाहनः, ग्रहपतिः, त्विषाम्पतिः, अहःपतिः, वृध्नः, भगः, अगः, अद्रिः, हेलिः, तरूणिः, शूरः, दिनप्रणीः, कुञ्जारः, प्लवगः, सूनुः, रसाधारः, प्रतिदिवा, ज्योतिपीथः, इनः, वेदोदयः, पपीः, पीतः, अकूपारः, उस्रः, कपिलः
noun
पृथिव्याः निकटतमः अतितेजस्वी खगोलीयः पिण्डः यं परितः पृथ्व्यादिग्रहाः भ्रमन्ति। तथा यः आकाशे सुवति लोकम् कर्माणि प्रेरयति च।
"सूर्यः सौर्याः ऊर्जायाः महीयः स्रोतः।/ सूर्ये तपत्यावरणाय दृष्टैः कल्पेत लोकस्य कथं तमित्स्रा।"
Synonyms:
दिवसः, दिनम्, अहः, द्यु, घस्रः, तिथिः, वस्तोः, भानुः, वासरम्, स्वसराणि, उस्रः
noun
कालविशेषः, (सौरकालगणनायाम्) भानोर् उदयाद् उदयपर्यन्तं कालः, सूर्यकिरणावच्छिन्नकालः, (चान्द्रकालगणनायाम्) चन्द्रमसः उदयाद् उदयपर्यन्तं कालः।
"एकस्मिन् दिने चतुर्विंशति भागाः सन्ति/ कम् अपि मङ्गलं दिवसं निश्चित्य शुभकार्याणि आरम्भणीयानि इति मन्यते/ दिवसस्य अन्ते पक्षिणः स्वनीडं उच्चैः रावैः सह निर्वर्तयन्ति"
Synonyms:
उस्रः
noun
एकः क्षुपः
"उस्रस्य वर्णनम् निघण्टुप्रकाशे वर्तते"
Synonyms:
उस्रः
noun
एकः क्षुपः
"उस्रस्य उल्लेखः कोषे अस्ति"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उस्रः,
पुं,
(वस + “स्फायितञ्चिवञ्चिशकिक्षिपीति” ।२ १३ उणादिसूत्रेण रक् ।) वृषः (यथा, ऋग्वेदे १२
“वन्वन्क्रत्वानार्वोस्रः पि-तेव” “उस्रः वृषभः” इति भाष्यम्
) रश्मिः ।इति मेदिनी
(यथा रघुः ६६ ।“शरैरुस्रैरिवोदीच्यानद्धरिष्यन् रसानिव” ।लताभेदः सूर्य्यः यथा, ऋग्वेदे ५८ ।“प्र मित्रासो ददुरुस्रो अग्रे” “वसति नभ-सीत्युस्रः सूर्य्यः” इति भाष्यम् अश्विनीपुत्त्रौ ।यथा तत्रैव ४५
“अग्रय उस्रा जरन्ते प्रतिवस्तोरश्विनौ”
)