| YouTube Channel

उष्णक (uSNaka)

 
शब्दसागरः
English
उष्णक
mfn.
(-कः-का-कं)
1. Sharp, smart, active.
2. Suffering pain.
2. Bent, inclining, stooping.
4. Warming, heating.
m.
(-कः)
1. The
hot season, two months about June and July.
2. Revolving, turn-
ing round.
E.
वुन् added to the preceding.
Yates
English
उष्णक (कः) 1.
m.
Idem.
Spoken Sanskrit
English
उष्णक - uSNaka -
adj.
- sick of fever
उष्णक - uSNaka -
adj.
- warming
उष्णक - uSNaka -
adj.
- feverish
उष्णक - uSNaka -
adj.
- heating
उष्णक - uSNaka -
adj.
- sharp
उष्णक - uSNaka -
adj.
- hot
उष्णक - uSNaka -
adj.
- smart
उष्णक - uSNaka -
adj.
- warm
उष्णक - uSNaka -
adj.
- active
उष्णक - uSNaka -
m.
- fever
उष्णक - uSNaka -
m.
- blight
उष्णक - uSNaka -
m.
- blast
उष्णक - uSNaka -
m.
- heat
उष्णक - uSNaka -
m.
- betel-nut
उष्णक - uSNaka -
m.
- hot season
उष्णक - uSNaka -
adj.
- warming
तपन - tapana -
adj.
- warming
तपिष्णु - tapiSNu -
adj.
- warming
सन्तपन - santapana -
adj.
- warming
तपती - tapatI -
f.
- warming
प्रतपन - pratapana -
n.
- warming
सुतपस् - sutapas -
adj.
- very warming
तप् - tap -
adj.
- warming one's self
सुतपस् - sutapas -
adj.
- very heating or warming
उष्णवीर्य - uSNavIrya -
adj.
- possessing warming power
उष्णक uSNaka
m.
blight
हतजीवन hatajIvana
n.
blighted or wrecked life
हतश्री hatazrI
adj.
whose prosperity is blighted
पुलाक pulAka
n.
shrivelled or blighted or empty or bad grain
Wilson
English
उष्णक
mfn.
(-कः-का-कं)
1 Sharp, smart, active.
2 Suffering pain.
3 Bent, inclining, stooping.
4 Warming, heating.
m.
(-कः)
1 The hot season, two months about June and July.
2 Revolving, turning round.
E.
वुन् added to the preceding.
Apte
English
उष्णक [uṣṇaka],
a.
Sharp, smart, active
पुनराशु कर्तव्या- नर्थानाश्वेव करोति उच्यते उष्णक इति Mbh. on
P.
V.*
2.72.
Sick with fever, suffering pain.
Warming, heating.
Bent, stooping.
कः Fever.
The hot season, summer.
Revolving, turning round.
The betel-nut
Nigh.
Apte 1890
English
उष्णक a. 1 Sharp, smart, active.
2 Sick with fever, suffering pain.
3 Warming, heating.
4 Bent, stooping.
कः 1 Fever.
2 The hot season, summer.
3 Revolving, turning round.
Monier Williams Cologne
English
उष्णक
mfn.
hot, warm
sick of fever, feverish,
L.
sharp, smart, active,
L.
warming, heating,
L.
उष्णक
m.
heat, hot season (June and July),
L.
fever,
L.
blight, blast,
L.
the betel-nut,
Nigh.
Monier Williams 1872
English
उष्णक, अस्, आ, अम्, sharp, smart, active
suffering
pain
sick of fever
warming, heating
bent, inclin-
ing, stooping
(अस्), m. the heat, the hot season
(lasting for two months, about June and July)
re-
volving, turning round.
Apte Hindi
Hindi
उष्णक
वि* - उष्ण+कन्
"तेज, फुर्तीला, सक्रिय"
उष्णक
वि* - उष्ण+कन्
"ज्वरग्रस्त, पीड़ित"
उष्णक
वि* - उष्ण+कन्
"गर्मी पहुँचाने वाला, गर्म करने वाला"
उष्णकः
पुं*
- उष्ण+कन्
ज्वर
उष्णकः
पुं*
- उष्ण+कन्
"निदाघ, ग्रीष्म ऋतु"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उष्णक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗ್ರೀಷ್ಮ ಋತು /ಬೇಸಿಗೆಯ ಕಾಲ
उष्णक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಜ್ವರ
निष्पत्तिः - > "कन्" (५-२-८१)
व्युत्पत्तिः - > उष्णं कार्यमस्य
उष्णक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಚುರುಕಾಗಿರುವ /ಚತುರನಾದ /ಸಮರ್ಥನಾದ
निष्पत्तिः - > "कन्" (५-२-७२)
व्युत्पत्तिः - > उष्णं करोति
विस्तारः - > "चतुरः पेशलो दक्षः सूत्थानः पटुरुष्णकः" - वैज०
उष्णक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಜ್ವರಪೀಡಿತನಾದ
विस्तारः - > "उष्णाको धर्म उद्युक्तातुरयोः" - हेम०
L R Vaidya
English
uzRaka {% (I) a. (f. का) %} 1. Smart, active
2. sick of fever
3. heating, warming.
uzRaka {% (II) m. %} The hot season.
Bopp
Latin
उष्णक m. (a praec. s. क) fervidum anni tempus (menses
Junim et Julius). MED.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
nges gdung
उष्णक
nges par gdung ba
उष्णक
nges par gdung ba
उष्णक
nges gdung
उष्णक
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
यद्भविष्यो दैवपरोऽथालस्यः शीतकोऽलसः ३८३
मन्दस्तुन्दपरिमृजोऽनुष्णो दक्षस्तु पेशलः
पटूष्णोष्णकसूत्थानचतुराश्चाथ तत्परः ३८४
आसक्तः प्रवणः प्रह्वः प्रसितश्च परायणः
-wordlist-
यद्भविष्य (पुं), दैवपर (पुं), आलस्य (पुं), शीतक (पुं), अलस (पुं), मन्द (पुं), तुन्दपरिमृज (पुं), अनुष्ण (पुं), दक्ष (पुं), पटु (पुं), उष्ण (पुं), उष्णक (पुं), सूत्थान (पुं), चतुर (पुं), तत्पर (पुं), आसक्त (पुं), प्रवण (पुं), प्रह्व (पुं), प्रसित (पुं), परायण (पुं)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उष्णकः,
पुं,
(उष्णं करोतीति उष्ण + शीतोष्णाभ्यांकारिणीति कन् ।) ग्रीष्मकालः चंक्रमादिः ।इति धरणी
(ज्वरः इति पाणिनिः ।२ ८१
)
उष्णकः, त्रि, (उष्णं कार्य्यमस्य उष्ण + कन् ।)क्षिप्रकारी आतुरः इदि मेदिनी
प्रणतः ।इति धरणी
क्रोधोद्दीप्तः इति पाणिनिः५ ७२
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उष्णक
त्रि०
उष्णमिव करोति कन् अनलसे, क्षिप्रकारिणिक्षिप्रकारी हि जाड्याधायकमालस्यमनादृत्य स्वकर्त्तव्येव्याप्रियते इति तस्य तथात्वम् उष्णं करोति उष्ण +णिच्--ण्वुल् ज्वरे
पु०