उष्णः (uSNaH)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Apte Hindi
Hindiउष्णः
- उष्+नक्
"ताप, गर्मी"
उष्णः
- उष्+नक्
ग्रीष्म ऋतु
उष्णः
- उष्+नक्
धूप
E Bharati Sampat
Sanskrit(पुं) ओषति । उष(दाहे)+नक् । उ०३.२। १.ग्रीष्मऋतुः। २.अग्निः। ३.सूर्यः। ‘उष्णे वर्षति शीते वा मारुते वाति वा भृशम्’ मनुः११.११३। ४.उष्णम् । मनिनीजनविलोचनपातानुष्णदाष्पकलुपान् प्रतिगृह्णन्’ किराता०९.२६। ५.आतपः। ६.शीग्रुवृक्षः। (वी) ७.बुद्धिमान् । ९.उष्णम् । ‘वह्नौ तु पुंसि चतुरतिग्मयोस्त्वेष वाच्यवत्’ नानार्थ०।
Wordnet
Sanskrit ग्रीष्मः, ग्रीष्मकालः, ग्रीष्मसमयः, निदाघकालः, निदाघः, उष्णकालः, उष्णः, उष्णकः, उष्मः, उष्मा, तपः, तपाः
उष्णस्य समयः।
"ग्रीष्मे तृष्णा वर्धते।"
पलाण्डुः, सुकन्दकः, लोहितकन्दः, तीक्ष्णकन्दः, उष्णः, मुखदूषणः, शूद्रप्रियः, कृमिघ्नः, दीपनः, मुखगन्धकः, बहुपत्रः, विश्वगन्धः, रोचनः, पलाणडूः, सुकन्दुकः
मूलविशेषः अस्य गुणाः कटुत्व-कफपित्तवान्तिदोषनाशित्वादयः।
"पलाण्डुः शीतलत्वगुणयुक्तः।"
उष्णः
क्षुपविशेषः ।
"उष्णः इति क्षुपस्य वर्णनं निघण्टुप्रकाशे वर्तते"
उष्णः, उष्णम्
मङ्गलग्रहस्य एका विशिष्टा प्रतिगामी स्थितिः ।
"अद्य मङ्गलः उष्णे वर्तते"
उष्णः
एकः पुरुषः ।
"उष्णस्य वर्णनम् पुराणे वर्तते"
दक्षः, उष्णः, चतुरः, पेशलः, पटुः, सूत्थानः, अशीतः
निरालस्य व्यक्तिः ।
"सः दक्षः अस्ति"
उष्णः, उष्णम्
एकः क्षुपः ।
"उष्णस्य उल्लेखः निघण्टुप्रकाशे अस्ति"
उष्णः
एकः पुरुषः ।
"उष्णस्य उल्लेखः विष्णुपुराणे अस्ति"
उष्णः, उष्णम्
मङ्गलग्रहस्य वक्रतायाः काचन विशिष्टाः स्थितयः ।
"उष्णस्य उल्लेखः वराहमिहिरस्य बृहत्संहितायाम् अस्ति"
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritउष्णः, (उष दाहे + “इण्षिञ्जिदीङुष्यविभ्योनक्’। ३ । २ । इति उणादिसूत्रेण नक् ।) ग्रीष्मऋतुः ।तत्पर्य्यायः । ग्रीष्मः २ उष्मकः ३ निदाघः ४ उष्णो-पगमः ५ उष्णागमः ६ तपः ७ । इत्यमरः ॥
आ-तपः । इति हेमचन्द्रः ॥
(यथा, सुश्रुते चिकित्-सितस्थाने २४ अध्यायः ।“उष्णे हैमे वसन्तेच कामं ग्रीष्मे तु शीतलम्” ।क्वचित् क्लीवलिङ्गान्तोऽपि दृश्यते ।यथा महाभारते संवर्त्तमरुत्तीये । १४ । ८ । ९ ।“नोष्णं न शिशिरस्तत्र न वायुर्न च भास्करः” ।अग्निः । सूर्य्यः । यथा, मनुः ११ । ११३ ।“उष्णे वर्षति शीते वा मारुते वाति वा भृशम्” ।(“उष्णे आदित्ये मेघे च वर्षति” इति तट्टीकायांकुल्लुकभट्टः ॥
) पलाण्डुः । इति राजनिर्घण्टः ॥
उष्णवीर्य्यद्रव्यगुणाः । पित्तबलकारित्वम् । लघु-त्वम् । वातश्लेष्मनाशित्वच्च । इति राजवल्लभः ॥
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.