उषर्बुध (uSarbudha)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 उषर्बुध m.
  (-धः) Fire.
 E.
  उषस् dawn,  बुध् to know,  क aff.
  

Yates

English

 उष-र्बुध (धः) 1.
m.
  Fire.

Spoken Sanskrit

English

उषर्बुध 	-	 uSarbudha 	-	 adj.
  	-	  a child
उषर्बुध 	-	 uSarbudha 	-	 adj.
  	-	  castor oil plant  [ Ricinus Communis - Bot. ]
उषर्बुध 	-	 uSarbudha 	-	 adj.
  	-	  fire

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Wilson

English

 उषर्बुध
m.
  (-धः) Fire.
E.
  उषस् dawn,  बुध to know,  क aff.
  

Monier Williams Cologne

English

 उषर्—बु॑ध mfn.
   id.,  RV.
   iii,  2,  14
 vi,  15,  1

 fire,  L.
 

 a child,  L.
 

 Ricinus Communis,  L.
 

Shabdartha Kaustubha

Kannada

उषर्बुध
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಗ್ನಿ /ಬೆಂಕಿ
उषर्बुध
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಿತ್ರಮೂಲದ ಗಿಡ
उषर्बुध
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉಷಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳುವ /ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳುವ
निष्पत्तिः - > बुध (अवगमने) - "कः" (३-१-१३५)
व्युत्पत्तिः - > उषसि बुध्यते

L R Vaidya

English

 uzarbuDa {% m. %} fire.

भूतसङ्ख्या

Sanskrit

३,  अग्नि,  अनल,  आज्यभुक्,  आज्याश,  उषर्बुध,  काल,  कृशानु,  कृष्णवर्त्मन्,  क्रम,  गुण,  गुप्ति,  जगत्,  ज्योति,  ज्वलन,  ज्वाल,  तपन,  तृतीय,  त्रय,  त्रिकटु,  त्रिकाल,  त्रिगत,  त्रिगुण,  त्रिजगत्,  त्रिनेत्र,  त्रिपदी,  त्रैत,  दह,  दहन,  दीप्ति,  द्युति,  धाम,  नेत्र,  पद,  पावक,  पुं,  पुर,  पुरुष,  पुष्कर,  ब्रह्मन्,  भुवन,  रत्न,  राम,  रुद्राक्ष,  रोहित,  लोक,  लोचन,  वचन,  वह्नि,  विक्रम,  विष्णु,  विष्णुक्रम,  वृत्त,  वैश्वानर,  शक्ति,  शिखा,  शिखिन्,  शिवनेत्र,  शूल,  सप्तार्चि,  सहोदर,  हरनयन,  हरनेत्र,  हव्यभुक्,  हव्यवाहन,  हव्याश,  हुतभुज्,  हुतवह,  हुताश,  हुताशन,  होतृ

Bopp

Latin

 उषर्बुध m. (ex उषर् - quod separatum non invenitur - a
r. उष् s. अर् (*) et बुध sciens a r. बुध् s. अ) ignis. AM.
(*),  Cf. ušas. Quod ad suffixum ar attinet,  respicias vo-
cem ahar,  quae sicut ahas praesertim in initio composito-
rum invenitur.

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 *उषर्बुध m. Feuer,  S II,  338,  18
 Uttarar. p. 157,  Z. 2 ed. Lakṣmaṇasūri.

 *उषर्बुध m. Feuer,  Subhadr. 1c.

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
वह्निर्बृहद्भानुहिरण्यरेतसौ धनंजयो हव्यहविर्हुताशनः ।
कृपीटयोनिर्दमुना विरोचनाशुशुक्षणी छागरथस्तनूनपात् ॥ १०९७ ॥
कृशानुवैश्वानरवीतिहोत्रा वृषाकपिः पावकचित्रभानू ।
अप्पित्तधूमध्वजकृष्णवर्त्मार्चिष्मच्छमीगर्भतमोघ्नशुक्राः ॥ १०९८ ॥
शोचिष्केशः शुचिहुतवहोषर्बुधाः सप्तमन्त्र-
ज्वालाजिह्वो ज्वलनशिखिनौ जागृविर्जातवेदाः ।
बर्हिःशुष्मानिलसखवसू रोहिताश्वाश्रयाशौ
बर्हिर्ज्योतिर्दहनबहुलौ हव्यवाहोऽनलोऽग्निः ॥ १०९९ ॥
विभावसुः सप्तोदर्चिः स्वाहाग्नेयी प्रियास्य च ।
-wordlist-
 
वह्नि (पुं),  बृहद्भानु (पुं),  हिरण्यरेतस् (पुं),  धनञ्जय (पुं),  हव्याशन (पुं),  हविराशन (पुं),  हुताशन (पुं),  कृपीटयोनि (पुं),  दमुनस् (पुं),  विरोचन (पुं),  आशुशुक्षणि (पुं),  छागरथ (पुं),  तनूनपाद् (पुं),  कृशानु (पुं),  वैश्वानर (पुं),  वीतिहोत्र (पुं),  वृषाकपि (पुं),  पावक (पुं),  चित्रभानु (पुं),  अप्पित्त (क्ली),  धूमध्वज (पुं),  कृष्णवर्त्मन् (पुं),  अर्चिष्मत् (पुं),  शमीगर्भ (पुं),  तमोघ्न (पुं),  शुक्र (पुं),  शोचिष्केश (पुं),  शुचि (पुं),  हुतवह (पुं),  उषर्बुध (पुं),  सप्तजिह्व (पुं),  मन्त्रजिह्व (पुं),  ज्वालाजिह्व (पुं),  ज्वलन (पुं),  शिखिन् (पुं),  जागृवि (पुं),  जातवेदस् (पुं),  बर्हिःशुष्मन् (पुं),  अनिलसख (पुं),  वसु (पुं),  रोहिताश्व (पुं),  आश्रयाश (पुं),  बर्हिर्ज्योति (पुं),  दहन (पुं),  बहुल (पुं),  हव्यवाह (पुं),  अनल (पुं),  अग्नि (पुं),  विभावसु (पुं),  सप्तार्चिस् (पुं),  उदर्चिस् (पुं),  स्वाहा (स्त्री),  आग्नेयी (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

सप्तार्चिस्
सप्तार्चिस्,  बहुल,  शिखिन्,  हुतवह,  वैश्वानर,  अग्नि,  वसु,  वह्नि,  वायुसख,  सितेतरगति,  स्वाहाप्रिय,  पावक,  अर्चिष्मत्,  ज्वलन,  कृशानु,  अनल,  धूमध्वज,  हव्यवाह्,  बर्हिर्ज्योतिस्,  उषर्बुध,  दहन,  चित्रभानु,  शुचि,  कृपीटयोनि,  दमुनस्,  कृष्णवर्त्मन्,  आशुशुक्षणि,  विभावसु,  अपांपित्त,  जातवेदस्,  तनूनपाद्,  वीतिहोत्र,  बृहद्भानु,  आश्रयाश,  धनञ्जय,  हिरण्यरेतस्,  तमोघ्न,  रोहिताश्व,  हुताशन
सप्तार्चिर्बहुलः शिखी हुतवहो वैश्वानरोऽग्निर्वसु-
र्वह्निर्वायुसखः सितेतरगतिः स्वाहाप्रियः पावकः ।
अर्चिष्मान् ज्वलनः कृशानुरनलो धूमध्वजो हव्यवाट्, 
बर्हिर्ज्योतिरुषर्बुधश्च दहनः स्याच्चित्रभानुः शुचिः ॥ ६२ ॥
कृपीटयोनिर्दमुनाः कृष्णवर्त्माशुशुक्षणिः ।
विभावसुरपांपित्तं जातवेदास्तनूनपात् ॥ ६३ ॥
वीतिहोत्रो बृहद्भानुराश्रयाशो धनञ्जयः ।
हिरण्यरेतास्तमोघ्नो रोहिताश्वो हुताशनः ॥ ६४ ॥
verse 1.1.1.62
page 0009

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 उषर्बुधः,  पुं,
   (उषसि प्रातर्बुध्यते प्रकाशते । उषस्+ बुध् + क ।) अग्निः । इत्यमरः ॥
रक्तचित्रकः । रांचिता इति भाषा ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 उषर्बुध त्रि०
  उषसि बुध्यते बुध--क अहरा० नित्यं रः ।अग्निहोत्रकाले प्रबुद्धे । “इममू षुवो अतिथिमुषर्बुधम्”ऋ० ६,  १५,  १ । २ अग्नौ पु०
  ३ चित्रकवृक्षे च अमरः ।

Burnouf

French

 उषर्बुध उषर्बुध m.
  (उसस्
 बुध्) [qui éveille
l'aurore ou qui s'éveille dès l'aurore] le feu,  le feu sacré.
		 Ép.
des dieux.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.