| YouTube Channel

उपभोग (upabhoga)

 
शब्दसागरः
English
उपभोग
m.
(-गः)
1. Pleasure, satisfaction.
2. Enjoyment, use.
3. Cohabi-
tation.
4. Use, usufruct.
E.
उप excess, भुज् to eat, &c. affix घञ्.
Capeller Eng
English
उपभोग
m.
enjoyment, use, pleasure.
Yates
English
उप-भोग (गः) 1.
m.
Pleasure.
Spoken Sanskrit
English
उपभोग - upabhoga -
m.
- enjoyment
उपभोग - upabhoga -
m.
- eating
उपभोग - upabhoga -
m.
- enjoying
उपभोग - upabhoga -
m.
- consumption [ Econ. using up ]
उपभोग - upabhoga -
m.
- consuming
उपभोग - upabhoga -
m.
- repeatedly
उपभोग - upabhoga -
m.
- using
उपभोग - upabhoga -
m.
- usufruct
उपभोग - upabhoga -
m.
- pleasure
क्षेप्य उपभोग - kSepya upabhoga -
m.
- waste consumption
न्यून- उपभोग - nyUna- upabhoga -
m.
- underconsumption [ Econ. ]
अनुत्पादी उपभोग - anutpAdI upabhoga -
m.
- unproductive consumption [ Econ. ]
Wilson
English
उपभोग
m.
(-गः)
1 Pleasure, satisfaction.
2 Enjoyment, use.
3 Cohabitation.
4 Use, usufruct.
E.
उप excess, भुज् to eat, &c. affix घञ्.
Apte
English
उपभोगः [upabhōgḥ], 1 (a) Enjoyment, eating, tasting
जातु कामः कामानामुपभोगेन शाम्यति
Ms.*
2.94, 8.285
Y.*
2.171. कामोपभोगपरमाः
Bg.*
16.11
प्रियोपभोग
R.*
12.22. (b) Use, application
चरणोपभोगसुलभः
Ś.*
4.4.
Enjoyment (of a woman), cohabitation
उपस्थितश्चारु वपुस्तदीयं कृत्वोप- भोगोत्सुकयेव लक्ष्म्या
R.*
14.24.
Usufruct.
Pleasure, satisfaction.
Apte 1890
English
उपभोगः 1 (a) Enjoyment, eating, tasting
जातु कामः कामानामुपभोगेन शाम्यति Ms. 2. 94, 8. 285
Y. 2. 171. काम° Bg. 16. 11
प्रियोपभोग R. 12. 22. (b) Use, application
चरणोपभोगसुलभः Ś. 4. 4.
2 Enjoyment (of a woman), cohabitation
R. 14. 24.
3 Usufruct.
4 Pleasure, satisfaction.
Monier Williams Cologne
English
उप-भोग
m.
enjoyment, eating, consuming
using, usufruct,
MBh.
Mn.
Śak.
&c.
pleasure, enjoyment
enjoying (a woman or a lover),
VP.
Ragh.
&c.
(with,
Jain.
) enjoying, repeatedly.
Monier Williams 1872
English
उप-भोग, अस्, m. enjoyment, use, eating
usu-
fruct
pleasure, satisfaction, cohabitation.
Macdonell
English
उपभोग upa-bhog-a,
m.
enjoyment, use
🞄eating: -vat,
a.
affording enjoyment
-in,
a.
🞄enjoying, using (—°)
-ya, fp. to be enjoyed 🞄or used
n.
object of enjoyment.
Benfey
English
उपभोग उपभोग, i. e. उप-भुज् +
अ,
m.
1. Eating, Kathās. 8, 23.
2.
Enjoyment, Man. 2, 94.
3. Use, Man.
8, 285.
Hindi
Hindi
खपत
Apte Hindi
Hindi
उपभोगः
पुं*
- उप+भुज्+घञ्
"रसास्वादन, खाना, चखना"
उपभोगः
पुं*
- उप+भुज्+घञ्
"उपयोग, प्रयोग"
उपभोगः
पुं*
- उप+भुज्+घञ्
फलोपभोग
उपभोगः
पुं*
- उप+भुज्+घञ्
"आनन्द, संतृप्ति"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उपभोग
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಷಯಾನುಭವ /ಸುಖಪಡುವಿಕೆ
निष्पत्तिः - > उप + भुज (पालनाभ्यवहारयोः) - "घञ्" (३-३-१८)
प्रयोगाः - > "न जातु कामः कामानामुपभोगेन शाम्यति"
उल्लेखाः - > मनु० २-९४
उपभोग
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಉಪಯೋಗಿಸುವಿಕೆ
प्रयोगाः - > "निश्च्यूतश्चरणोपभोगसुलभो लाक्षारसः केनचित्"
उल्लेखाः - > शाकु० ४-४
उपभोग
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ತ್ರೀಸಂಗಮ /ಸಂಭೋಗ
प्रयोगाः - > "उपस्थितश्चारुवपुस्तदीयं कृत्वोपभोगोत्सुकयेव लक्ष्म्या"
उल्लेखाः - > रघु० १४-२४
L R Vaidya
English
upaBoga {% m. %} 1. Use, practice, enjoyment, जातु कामः कामानामुपभोगेन शाम्यति M.ii.94
2. usufruct
3. pleasure, satisfaction
4. cohabitation, R.xiv.24.
Bopp
Latin
उपभोग m. (r. भुज् s. अ) fructus, perceptio, usus. HIT.
34. 3. BH. 16. 11.: कामोपभोग
SAK. 2. 12. UR. 41. 9.
infr.
Lanman
English
upabhoga, m. enjoyment
eating. [√2
bhuj + upa, q. v.]
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
उपभोग m. °Aufbrauchung (eines Pfandes), Kauṭ. 178, 7.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
mkho ba
१) अलम् २) उपक ३) उपकरण ४) उपभोग ५) उपयोगिन् ६) उपयोज्य
gyon pa
१) आरूढ २) उपभोग ३) धारणा ४) परिधत्ते ५) परिहित ६) परीत ७) प्रावृत्त ८) ° वस्त्र ९) वस्त्रित १०)
nye bar spyad pa
उपभोग
nye bar spyod
१) उपभोग २) उपासना
nye bar spyod pa
१) उपचार २) उपभोग
nye bar longs spyod pa
उपभोग
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
निर्वेश उपभोगः स्यात्स्नानं सवनमाप्लवः
-wordlist-
निर्वेश (पुं), उपभोग (पुं), स्नान (क्ली), सवन (क्ली), आप्लव (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
निर्वेश
निर्वेश, उपभोग
निर्वेश उपभोगः स्यादाभोगः परिपूर्णता
verse 4.1.1.755
page 0086
अमरकोशः
Sanskrit
Word: उपभोगः
Root: उपभोग
Gender: पुं
Number: all
Meaning(s):
using
eating
pleasure
usufruct
enjoying
consuming
enjoyment
repeatedly
consumption [Econ. using up]
Shloka(s):
3|2|20|1 निर्वेश उपभोगः स्यात्परिसर्पः परिक्रिया। (सङ्कीर्णवर्गः)
Synonym(s):
3|2|20|1 निर्वेशः (निर्वेश) (पुं) payment, swooning, entering, enjoying, offering, fainting, returning, attaining, expiation, atonement, wages. reward
3|2|20|1 उपभोगः (उपभोग) (पुं) using, eating, pleasure, usufruct, enjoying, consuming, enjoyment, repeatedly, consumption [Econ. using up]
Related word(s):
जातिः क्रिया
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उपभोगः,
पुं,
(उप + भुज + घञ् ।) भोजनाति-रिक्तभोगः तत्पर्य्यायः निर्व्वेशः इत्यमरः
(“प्रियोपभोगचिह्नेषु पौरोभाग्यमिवाचरन्” ।इति रघुः १२ २२ तथा स्मृतिः ।“आगमेनोपभोगेन नष्टं भाव्यमतोऽन्यथा” ।“न जातु कामः कामानामुपभोगेन शाम्यति” ।इति मनुः ९४
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उपभोग
पु०
उप + भुज--वञ् कुत्वम् विषयसेवाजन्यसुखभेदे “स्त्रीणां स्वपतिदायस्तु भोगफलः स्मृतः”दा० भा० स्मृ० “न जातु कामः कामानामुपभोगेनशाम्यति” मनुः भारतञ्च “आगमेनोपभोगेन नष्टंभाव्यमतीऽन्यथा” “इह कर्म्मोपभोगाय तैः संसरतिसोऽवशः” या० स्मृ० “प्रियीपभोगचिह्नेषु प्रौरोभा-ग्यमिवाचरत्” कृत्वोपभोगोत्सुकयेव लक्ष्म्या” रघुःभोगश्च विषयसंसर्गजन्यसुखभेदः अधिकं भोगशब्देवक्ष्यते ततः अस्त्यर्थे इनि उपभोगित् तद्वतित्रि० “ब्राह्मणांश्च हनिष्यन्ति ब्राह्मणस्वोपभोगिनः भा०व० १९० अ० स्त्रियां ङीप्
Capeller
German
उपभोग
m.
Genuss, Gebrauch.
Burnouf
French
उपभोग उपभोग
m.
(भुज्) jouissance, usage
amusement, plaisir.
Stchoupak
French
उप-भोग-
m.
fait de jouir
de manger, consommation, usage
commerce
charnel
-इन्- a. qui jouit de
रन्त्- a. qui donne des jouissances.
°क्षम- a. propre à la jouissance.