| YouTube Channel

उपन्यासः (upanyAsaH)

 
Apte
English
उपन्यासः [upanyāsḥ], 1 Placing near to, juxta-position.
A deposit, pledge.
(a) Statement, suggestion, proposal
विषम उपन्यासः Mbh. on 1.1.1, 1.1.21, 46 etc.
=
This is a misstatement (a favourite remark of the महाभाष्यकार). पावकः खलु एष वचनोपन्यासः
Ś.*
5
Māl.
1, 3, 8. (b) Preface, introduction
निर्यातः शनकैरलीकवचनोपन्यासमालीजनः
Amaru.*
27
चतुरो मधुरश्चायमुपन्यासः Ak.
so शम˚
Ve.*
5 overtures of peace. (c) Allusion, reference, hinting at
आत्मन उपन्यासपूर्वम्
Ś.*
3
M.*
4
S. D.* 363.
A precept, law.
A kind of peace
आत्मकार्यस्य सिद्धिं तु समुद्दिश्य क्रियेत यः उपन्यासकुशलैरुपन्यास उदाहृतः
H.*
4.114.
Propitiating (प्रसादनम्).
Apte 1890
English
उपन्यासः 1 Placing near to, juxta-position.
2 A deposit, pledge.
3 (a) Statement, suggestion, proposal
पावकः खलु एष वचनोपन्यासः Ś. 5
Māl. 1, 3, 8. (b) Preface, introduction
निर्यातः शनकैरलीकवचनोपन्यासमालीजनः Amaru. 23
चतुरो मधुरश्चायमुपन्यासः Ak.
so शम° Ve. 5 overtures of peace. (c) Allusion, reference, hinting at
आत्मन उपन्यासपूर्वं Ś. 3
M. 4
S. D. 363.
4 A precept, law.
5 A kind of peace
H. 4. 114.
6 Propitiating (प्रसादनं).
Apte Hindi
Hindi
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"निकट रखना, अगल बगल रखना"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"धरोहर, अमानत"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"वक्तव्य, सुझाव, प्रस्ताव"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"भूमिका, प्रस्तावना"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"संकेत, उल्लेख"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"शिक्षा, विधि"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उप + नि + असु = उपन्यासः
पदविभागः - > नामपदम्
कन्नडार्थः - > ಹೇಳು /ಉದಾಹರಿಸಿ ವಿವರಿಸು
प्रयोगाः - > "प्रभवति निजस्य कन्यकाजनस्य देव इत्युभयलोकविरुद्धमुत्तरौपन्यस्तम्"
उल्लेखाः - > मालती०
E Bharati Sampat
Sanskrit
(पुं) वचनस्य उपक्रमः। उप+नि+असु(क्षेपणे)+घञ् ‘भावे’ ३.३.१८। १.वचनस्य आरम्भः। ‘निर्यातः शनकैरलीकवचनोपन्यासमालीजनः’अमरु०२७। २.सूचना ‘ममापि युष्मद्वचनात्तेन तेनोपन्यासेन भूरिवसु मन्दिरासन्नराजमार्गेण माधवः सञ्चार्यते’ मालती०१। ३.अर्थविवरणम् ४.विचारविमर्शा ‘विश्वजन्यमिमं पुण्यमुपन्यासंनिबोधत’ मनुः९.३१। ५.उपस्थापनम् ६.उपनिधानम् ७.प्रतिमुखसन्धेः अङ्गः। ‘उपन्यासस्तु कार्याणां ग्रथनम्’ सा०द०६.११०।
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
सूचना, उपन्यासः, उपक्षेपः, प्रस्तावः, मन्त्रणम्, उपदेशः, बुद्धिः
noun
यस्मिन् विषये अन्यैः चिन्तितं तस्य विषयस्य सूचनम्।
"अस्मिन् विषये भवानपि सूचनां करोतु।"
Synonyms:
प्रस्तावः, उपन्यासः
noun
किञ्चित् कार्यं कर्तुं कस्यचित् पुरतः यः विचारः प्रस्तूयते।
"प्रधानमन्त्रिणा पाकिस्तानराष्ट्रं पुरतः शान्तेः प्रस्तावः प्रस्तुतः।"
Tamil
Tamil
உபன்யாஸ: : அருகில் வைத்தல், ஒன்றின் பக்கத்தில் ஒன்றி இருத்தல், அடகு, பேச்சு, முகவுரை, பிரசங்கம்.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उपन्यासः,
पुं,
(उप + नि + अस् क्षेपणे + घञ् ।)वाक्योपक्रमः तत्पर्य्यायः वाङ्मुखम् इत्यमरः
(“तस्मात् ब्रह्मजिज्ञासोपन्यासमुखेन” ।इति शरीरकभाष्ये
९४ विचारः यथा, मनुः ३१ ।“विश्वजन्यमिमं पुण्यमुपन्यासं निबोधत”
“वक्ष्यमाणं सर्व्वजनहितं विचारं शृणुत” ।इति तट्टीका ।धनादीनामर्पणम् गच्छित इति भाषा
)