| YouTube Channel

उपन्यास (upanyAsa)

 
शब्दसागरः
English
उपन्यास
m.
(-सः)
1. A pledge, a pawn, a hostage.
2. An exordium or in-
troduction.
3. A precept, a law.
4. Giving, imparting.
5. Juxta-
position.
6. A suggestion, a hint.
E.
उप and नि prefixed to अस् to
throw or send, affix घञ्.
Capeller Eng
English
उपन्यास
m.
placing near, juxtaposition, addition
utterance, argumentation, also =
prec.
n.
Yates
English
उप-न्यास (सः) 1.
m.
A pledge
an
exordium
a precept
a hint.
Spoken Sanskrit
English
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- fiction
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- novel
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- reason
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- putting down
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- delivery
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- pawn
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- suggestion
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- quotation
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- particular kind of treaty or alliance
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- juxta-position
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- proposal
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- reference
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- hypothesis
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- propitiation
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- bringing or procuring
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- hint
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- pretext
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- deposit
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- gratifying
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- bringing forward
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- mention
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- proof
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- placing near to
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- pledge
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- speaking of
उपन्यास - upanyAsa -
m.
- statement
उपन्यास upanyAsa
m.
juxta-position
Wilson
English
उपन्यास
m.
(-सः)
1 A pledge, a pawn, a hostage.
2 An exordium or introduction.
3 A precept, a law.
4 Giving, imparting.
5 Juxtaposition.
6 A suggestion, a hint.
E.
उप and नि prefixed to अस, to throw or send, affix घञ्.
Apte
English
उपन्यासः [upanyāsḥ], 1 Placing near to, juxta-position.
A deposit, pledge.
(a) Statement, suggestion, proposal
विषम उपन्यासः Mbh. on 1.1.1, 1.1.21, 46 etc.
=
This is a misstatement (a favourite remark of the महाभाष्यकार). पावकः खलु एष वचनोपन्यासः
Ś.*
5
Māl.
1, 3, 8. (b) Preface, introduction
निर्यातः शनकैरलीकवचनोपन्यासमालीजनः
Amaru.*
27
चतुरो मधुरश्चायमुपन्यासः Ak.
so शम˚
Ve.*
5 overtures of peace. (c) Allusion, reference, hinting at
आत्मन उपन्यासपूर्वम्
Ś.*
3
M.*
4
S. D.* 363.
A precept, law.
A kind of peace
आत्मकार्यस्य सिद्धिं तु समुद्दिश्य क्रियेत यः उपन्यासकुशलैरुपन्यास उदाहृतः
H.*
4.114.
Propitiating (प्रसादनम्).
Apte 1890
English
उपन्यासः 1 Placing near to, juxta-position.
2 A deposit, pledge.
3 (a) Statement, suggestion, proposal
पावकः खलु एष वचनोपन्यासः Ś. 5
Māl. 1, 3, 8. (b) Preface, introduction
निर्यातः शनकैरलीकवचनोपन्यासमालीजनः Amaru. 23
चतुरो मधुरश्चायमुपन्यासः Ak.
so शम° Ve. 5 overtures of peace. (c) Allusion, reference, hinting at
आत्मन उपन्यासपूर्वं Ś. 3
M. 4
S. D. 363.
4 A precept, law.
5 A kind of peace
H. 4. 114.
6 Propitiating (प्रसादनं).
Monier Williams Cologne
English
उप-न्यास
m.
putting down, placing near to, juxta-position Comm. on
Pāṇ.
bringing or procuring (requisites),
MBh.
bringing forward, speaking of, mention
statement, suggestion, hint
quotation, reference,
Mn.
Mālav.
Sāh.
Daśar.
&c.
pretext,
Amar.
23
proof, reason,
Sāh.
a particular kind of treaty or alliance,
Kām.
Hit.
(in dram. ) propitiation, gratifying,
Sāh.
a deposit, pledge, pawn,
W.
Monier Williams 1872
English
उप-न्यास, अस्, m. placing near to, juxta-position
intrusting, a deposit, pledge, a pawn, a hostage
statement, suggestion, hint, pretext, an exordium or
introduction
a precept, a law.
Macdonell
English
उपन्यास upa-nyāsa,
a.
procuring
m.
adjunction
🞄procurement
incidental mention, 🞄intimation
statement, declaration
discussion
🞄king of alliance or peace: -m, ad. while 🞄alleging (—°).
Benfey
English
उपन्यास उपन्यास, i. e. उप-नि- 2. अस्
+ अ,
m.
1. Giving, Rājat, 5, 461.
2.
Declaration, Śāk. 36, 15 (Prākṛ.).
3.
Law, Man. 9, 31.
4. Pretext, Amar.
23.
Apte Hindi
Hindi
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"निकट रखना, अगल बगल रखना"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"धरोहर, अमानत"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"वक्तव्य, सुझाव, प्रस्ताव"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"भूमिका, प्रस्तावना"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"संकेत, उल्लेख"
उपन्यासः
पुं*
- उप+नी+अस्+घञ्
"शिक्षा, विधि"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उपन्यास
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಚನದ ಉಪಕ್ರಮ /ಮಾತಿನ ಪ್ರಾರಂಭ
निष्पत्तिः - > उप + नि + असु (क्षेपणे) - "घञ्" (३-३-१८)
प्रयोगाः - > "निर्यातः शनकैरलीकवचनोपन्यासमालीजनः"
उल्लेखाः - > अमरु० २७
उपन्यास
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೂಚನೆ /ಸಲಹೆ
प्रयोगाः - > "ममापि युष्मद्वचनात्तेन तेनोपन्यासेन भूरिवसुमन्दिरासन्नराजमार्गेण माधवः सञ्चार्यते"
उल्लेखाः - > मालती०
उपन्यास
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ /ಅರ್ಥವಿವರಣೆ /ಭಾಷಣ
उपन्यास
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಚಾರ /ವಿಮರ್ಶೆ
प्रयोगाः - > "विश्वजन्यमिमं पुण्यमुपन्यासं निबोधत"
उल्लेखाः - > मनु० ९-३१
उपन्यास
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಮೀಪದಲ್ಲಿಡುವಿಕೆ /ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರಿಸುವಿಕೆ
व्युत्पत्तिः - > उप समीपे न्यासः
उपन्यास
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಒಬ್ಬನಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ದ್ರವ್ಯವನ್ನು ಇಡುವುದು /ಉಪನಿಧಿ
उपन्यास
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರತಿಮುಖಸಂಧಿಯ ಒಂದು ಅಂಗ
प्रयोगाः - > "उपन्यासस्तु कार्याणां ग्रथनम्"
उल्लेखाः - > सा० द० ६-११०
L R Vaidya
English
upanyAsa {% m. %} 1. Juxtaposition
2. statement, proposal, निर्यातः शनकैरलीकवचनोपन्यासमालीजनः Am.S.23
3. suggestion, hint, अवसरे खलु रागोपकारयोर्गरीयसोरुपन्यासः M.M.vi.
Bopp
Latin
उपन्यास m. (r. अस् praef. उप + नि s. अ) exordium.
AM. (= वाङ्मुखम्).
Aufrecht Catalogus Catalogorum
English
उपन्यास mantra. Oppert 5003. Rice 294.
Abhyankara Grammar
English
उपन्यास proposition, statement, The remark 'विषम उपन्यासः' is of frequ- ent occurrence in the Vyākaraṇa Mahābhāṣya in connection with statements that are defective and have to be refuted or corrected
cf. M.Bh. on P.1.1.21, 46, 50
I.2.5 etc.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
उपन्यास 2. h) Titel eines Werkes, Opp. Cat. 1. °श्लोक m. desgl. ebenda.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
dgod pa
१) उपन्यास २) निवेशन ३) प्रतिष्ठा ४) मापयन्ति ५) स्थापयेत् ६) हसन ७) हास ८) हास्य
nye bar dgod pa
उपन्यास
nye bar 'god pa
उपन्यास
nye bar bkod
१) उपन्यस्त २) उपन्यास
nye bar dgongs
उपन्यास
nye bar 'god pa
उपन्यास
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
उदाहार उपोद्धात उपन्यासश्च वाङ्मुखम्
-wordlist-
उदाहार (पुं), उपोद्घात (पुं), उपन्यास (पुं), वाङ्मुख (क्ली)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उपन्यासः,
पुं,
(उप + नि + अस् क्षेपणे + घञ् ।)वाक्योपक्रमः तत्पर्य्यायः वाङ्मुखम् इत्यमरः
(“तस्मात् ब्रह्मजिज्ञासोपन्यासमुखेन” ।इति शरीरकभाष्ये
९४ विचारः यथा, मनुः ३१ ।“विश्वजन्यमिमं पुण्यमुपन्यासं निबोधत”
“वक्ष्यमाणं सर्व्वजनहितं विचारं शृणुत” ।इति तट्टीका ।धनादीनामर्पणम् गच्छित इति भाषा
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उपन्यास
पु०
उप + नि + अस--घञ् वाक्योपक्रमे वाक्यप्रयोगे उपचारच्छलशब्दे उदा० “तस्माद्ब्रह्म-जिज्ञासोपन्यासमुखेन” शारी० भा० “मालविकायामय-मुपन्यासः शङ्कयति” मालवि० विचारे पुण्यमुपन्यासंनिवोधत” मनुः “उपन्यासं विचारम्” कुल्लू० ।४ विश्वासेनान्यसमीपे स्वद्रव्यन्यासे उपनिधौ
Capeller
German
उपन्यास herbeischafiend.
m.
das Herbeischaffen,
Andeutung, Ausspruch (eig.
das Hinwerfen).
Stchoupak
French
उप-न्यास-
ag. qui procure le nécessaire
m.
fait de procurer le
nécessaire
de mentionner, mention, allusion, suggestion
justification
référence
n.
d'une sorte de traité.
°विद्- ag. qui sait ce qui est juste.