| YouTube Channel

उन्मनस् (unmanas)

 
शब्दसागरः
English
उन्मनस्
mfn.
(-नाः-नाः-नः) Regretting, missing, sorrowing for a lost or
departed friend, &c.
E.
उत् up, upset, disturbed, and मनस् the mind.
Capeller Eng
English
उन्मनस्
a.
excited or disturbed in mind, agitated,
restless
abstr.
°स्कता
f.
Yates
English
उन्म_नस् (नाः-नः)
a. Regretting.
Spoken Sanskrit
English
उन्मनस् unmanas
adj.
eagerly desirous
उन्मनस् unmanas
adj.
disturbed
उन्मनस् unmanas
adj.
perplexed
उन्मनस् unmanas
adj.
excited or disturbed in mind
उन्मनस् unmanas
adj.
longing or wishing for
उन्मनस् unmanas
adj.
excited
उन्मनस् unmanas
m.
one of the seven ullAsas or mystical degrees
Wilson
English
उन्मनस्
mfn.
(-नाः-नाः-नः) Regretting, missing, sorrowing for a lost
or departed friend, &c.
E.
उत् up, upset, disturbed, and मनस् the mind.
Apte
English
उन्मनस् [unmanas] नस्क [naska], नस्क
a.
[उद्भ्रान्तं मनो$स्य]
Excited or disturbed in mind, perplexed, agitated, uneasy
उन्मनाः प्रथमजन्मचेष्टितान्यस्मरन्नपि बभूव राघवः
R.*
11.22
Ki.*
14. 45.
Regretting, repining for a lost or departed friend.
Anxious, eager, impatient
गन्तुं पावकमुन्मनस्त- दभवत्
Bh.*
2.75.
Proud (मनस्विन्)
मुदमायातु नितान्तमुन्मनाः
Śi.*
16.3 (where it also means "anxious").
Apte 1890
English
उन्मनस्,
नस्क a. [उद्भ्रांतं मनोऽस्य] 1 Excited or disturbed in mind, perplexed, agitated, uneasy
उन्मनाः प्रथमजन्मचेष्टितान्यस्मरन्नपि बभूव राघवः R. 11. 22
Ki. 14. 45.
2 Regretting, repining for a lost or departed friend.
3 Anxious, eager, impatient
गंतुं पावकमुन्मनस्तदभवत् Bh. 2. 75.
4 Proud (मनस्विन्)
Śi. 16. 3 (where it also means “anxious”).
Monier Williams Cologne
English
उन्-मनस्
mfn.
(उद्-म°) excited or disturbed in mind, perplexed,
Pāṇ.
v, 2, 80
Ragh.
Kathās.
Vikr.
longing or wishing for, eagerly desirous,
Bhartṛ.
Śiś.
उन्-मनस्
m.
(with Śāktas) one of the seven Ullāsas or mystical degrees.
Monier Williams 1872
English
उन्मनस् उन्-मनस्, आस्, आस्, अस्, or उन्-मनस्क
(उद्-म°), अस्, आ, अम्, excited or disturbed in mind,
perplexed, disturbed
regretting, missing, repining for
a lost or departed friend.
Macdonell
English
उन्मनस् un-manas,
a.
agitated, confused
🞄eager to (inf. )
-ka, id.
-tā,
f.
abst. ɴ..
Benfey
English
उन्मनस् उन्मनस्, i. e. उद्-मनस्,
adj.
1. Desirous.
2. Agitated, Ragh. 11,
22.
Apte Hindi
Hindi
उन्मनस्
"वि*, ब* स*" - "उद्भ्रान्तं मनो यस्य , कप् च"
"उत्तेजित, विक्षुब्ध, संक्षुब्ध, बेचैन"
उन्मनस्
"वि*, ब* स*" - "उद्भ्रान्तं मनो यस्य , कप् च"
"खेद प्रकट करना, किसी मित्र के विछोह से उदास"
उन्मनस्
"वि*, ब* स*" - "उद्भ्रान्तं मनो यस्य , कप् च"
"आतुर, उत्सुक, उतवला"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उन्मनस्
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉತ್ಕಂಠೆಯುಳ್ಳ /ಪ್ರಿಯವಾದ ವಸ್ತುವನ್ನು ಹೊಂದುವುದರಲ್ಲಿ ತವಕಪಡುವ
व्युत्पत्तिः - > उद् उद्गतं मनो यस्य
उन्मनस्
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉತ್ಸುಕನಾದ /ಪ್ರಿಯವಸ್ತುವಿಗಾಗಿ ಆಸೆಪಡುವ /ತ್ವರೆಪಡುವ
प्रयोगाः - > "उन्मनाः प्रथमजन्मचेष्टितान्यस्मरन्नपि बभूव राघवः"
उल्लेखाः - > रघु० ११-२२
उन्मनस्
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕಳವಳಗೊಂಡ
उन्मनस्
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಹೆದರಿದ
प्रयोगाः - > "महावनादुन्मनसः खगा इव प्रवृत्तपत्रध्वनयः शिलीमुखाः"
उल्लेखाः - > किरा० १४-४५
L R Vaidya
English
unmanas {% a. (f. स्का) %} 1. Excited or disturbed in mind, R.xi.22
2. repining for a lost or departed friend.
Bopp
Latin
उन्मनस् (ex उत् et मनस्) desiderans, desiderio flagrans.
AM. (= उत्क).
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
मत्ते शौण्डोत्कटक्षीबा उत्कस्तूत्सुक उन्मनाः
उत्कण्ठितोऽभिशस्ते तु वाच्यक्षारितदूषिताः ४३६
-wordlist-
मत्त (पुं), शौण्ड (पुं), उत्कट (पुं), क्षीब (पुं), उत्क (पुं), उत्सुक (पुं), उन्मनस् (पुं), उत्कण्ठित (पुं), अभिशस्त (पुं), वाच्य (पुं), क्षारित (पुं), दूषित (पुं)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उन्मनस्
त्रि०
उद्भ्रान्तं मनोऽस्य उत्कण्ठायुक्ते, अन्य-मनस्के “पयोधरेणोरसि काचिदुन्मनाः” माघः ।“उन्मनाः प्रथमजन्मचेष्टितान्यस्मरन्नपि बभूव राघवः” रघुःवा कप् उन्मनस्कोऽप्यत्र भृशा० अभूततद्भावे क्यङ्सलोपश्च उन्मनायते उन्मनायमानः “भृशमुन्मनायि-तम्” चिव--कृभ्वस्तिषु सलोपश्च उन्मनोकरोति उन्म-नीभवति उन्मनीस्यात्”
Capeller
German
उन्मनस् u.
°नस्क aufgeregt, aufwallend
Abstr.
°स्करा
f.
Burnouf
French
उन्मनस् उन्मनस् a. (मनस्) hors de soi-même
égaré par
le désir ou par tout autre sentiment.
उन्मनाये den. être hors de soi-même.
Stchoupak
French
उन्-मनस्-
a. agité, perplexe
qui désire violemment
°मनी-अस्-
et भू- devenir absent (d'esprit)
se faire du souci
°मनी-कृ-
mettre hors de soi, exciter.