उन्दुर (undura)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
English उन्दुर undura mouse
उन्दुर undura rat
उन्दुर undura mouse
उन्दुर undura rat
Apte Hindi
Hindiउन्दुरः
- उन्द्+उर
"मूसा, चूहा"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskritमूषिको मूषको वज्रदशनः खनकोन्दुरौ ।
उन्दुरुर्वृष आखुश्च सूच्यास्यो वृषलोचने ॥ १३०० ॥
मूषिक (पुंक्ली), मूषक (पुं), वज्रदशन (पुं), खनक (पुं), उन्दुर (पुं), उन्दुरु (पुं), वृष (पुं), आखु (पुंस्त्री), सूच्यास्य (पुं), वृषलोचन (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritआखु
आखु, वृष, मूषक, उन्दुर, खनक
आखुर्वृषो मूषकः स्यादुन्दुरः खनकस्तथा ।
verse 2.1.1.235
page 0029
वाचस्पत्यम्
Sanskritउन्दुर(रु) उन्द--उर--उरुवा । मूषिके मूषिक-भेदास्तद्दंशोपद्रवाश्च सचिकित्साः सुश्रु० दर्शिता यथा ।“अथाती मूषिककल्पं व्याख्यास्यामः । पूर्वमुक्ताः शुक्रविषा मूषिका ये समासतः । नामणक्षणभैवज्यैरष्टादशनिबोध तान् । लालनः पुत्त्रकः कृष्णो हिंसिरश्चिक्विर-स्तथा । छुछुन्दरोऽलसश्चैव कषायदशलोऽपि च । कुलि-ङ्गश्चाजितश्चैव चपलः कपिलस्तथा । कोकिलोऽरुणसंज्ञश्चमहाकृष्णस्तथोन्दुरः । श्वेतेन महता सार्द्ध्वंकपिलेनाखुनातथा । मूषिकश्च कपोतामस्तथैवाष्ठादश स्मृताः । शुक्रंपतति यत्रैषां शुक्रघृष्टैः स्पृशन्ति वा । नस्कदन्तादिभि-स्तस्मिन् गात्रे रक्तं प्रदुष्यति । जायन्ते ग्रन्ययः शेफाकर्णिका मण्डलानि च । पिडकोपचयश्चोग्रा विसर्पाःकिटिभानि च । पूर्व्वभेदोरुजस्तीव्रा ज्वरोमूर्च्छा च दारु-णा । दौर्व्वल्यमरुचिः श्वासो वमथुर्लोमहर्षणम् । दष्ट-रूपं समासोक्तमेतच्च व्यासतः शृणु । लालास्रावोलालनेन हिक्काच्छर्दिश्च जायते । तण्डुलीयककल्कन्तुलिह्यात्तत्र समाक्षिकम् । पुत्त्रकेणाङ्गसादश्च पाण्डुवर्णश्चजायते । चीयते ग्रन्थिभिश्चाङ्गमाखुशावकसन्निभैः ।शिरीषेङ्गुदकल्कन्तु लिह्यात्तत्र समाक्षिकम् । कृष्णेनासृक् छर्दयति दुर्दिनेषु विशेषतः । शिरीषफलकुष्ठन्तुपिवेत् किंशुकभस्मना । हिंसिरेणान्नविद्वेषो जृम्भालोमाञ्चहर्षणम् । पिवेदारग्बधादिन्तु सुवान्तस्तत्र भान-वः । चिक्विरेण शिरीदुःखं शोफो हिक्का वमी तथा ।जाणिनीमदनाङ्कोठकषायैर्वामयेत्तु तम् । छुच्छुन्दरेण तृट्-छर्दिज्यरोऽलावण्यमेव च । ग्रीवास्तम्भः पृष्ठशोको गन्धा-ऽज्ञानं विसूचिका । चव्यं हरीतकीं शुण्ठीं बिडङ्गं पि-पूपलीं मधु । यवनालर्षभक्षारं वृहत्याश्चात्र दापयेत् । ग्रीवाऽ-स्तम्भोऽलसेनोर्द्ध्ववायुर्दंशे रुजा ज्वरः । महागदं ससर्पिष्कंलिह्यात्तत्र समाक्षिकम् । निद्रा कषायदन्तेन हृच्छोषःकार्श्यमेव च । क्षौद्रोपेताः शिरीषस्य लिह्यात् सार-फलत्वचः । कुलिङ्गेन रुजः शोफो राज्यश्च दंशम-ण्डले । सहे ससिन्धुवारे च लिह्यात्तत्र समाक्षिके ।अजितेन वमी मूर्च्छा हृद्ग्रहः कृष्णनेत्रता । तत्र स्नु-हीक्षीरपिष्टां कालिन्दीं मधुना लिहेत् । चपलेन भवे-च्छर्दिर्मूर्च्छा च सह तृष्णया । सभद्रकाष्ठां सजटां क्षौ-द्रेण त्रिफलां लिहेत् । कपिलेन व्रणे कोथो ज्वरोग्रन्व्युद्गमस्तथा । क्षौद्रेण लिह्यात्त्रिफलां श्वेतां-चापि पुनर्णवाम् । ग्रन्थयः कोकिलेनोग्रो ज्वरो दाहश्चदारुणः । वर्षाभूनीलिनीक्वाथसिद्धं तत्र घृतं पिबेत् ।अरुणेनानिलः क्रुद्धो वातजान् कुरुते गदान् । महा-कृष्णेन पित्तञ्च श्वेतेन कफ एव च । महता कपिलेनासृक् कपोतेन चतुष्टयम् । भवन्ति चैषां दंशेषु ग्रन्थि-मण्डलकर्णिकाः । पिडकोपचयाश्चोग्राः शोफश्च भृश-दारुणः” ।
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.
