| YouTube Channel

उद्धरणम् (uddharaNam)

 
Apte
English
उद्धरणम् [uddharaṇam], 1 Drawing or taking out, taking off (clothes
&c.
 ).
Extraction, pulling or tearing out
कण्टक˚
Ms.*
 9.252
चक्षषोरुद्धरणम् Mitā.
so शल्य˚.
Extricating, deliverance, rescuing (from danger)
दीनोद्धरणो- चितस्य
R.*
 2.25
स बन्धुर्यो विपन्नानामापदुद्धरणक्षमः
H.*
 1.29.
Destruction, eradication, extermination, deposition, dethronement
चन्द्रगुप्तस्योद्धरणात्
Mu.*
 4.
Lifting, raising.
Taking a part or share.
Taking from the Gārhapatya fire to supply the other sacred fires.
Vomiting
जग्धस्य मोहाद्धि विशुद्धिमन्धसो जुगुप्सितस्योद्धरणं प्रचक्षते
Bhāg.*
 4.4. 18.
Anything vomited.
Final emancipation.
Acquittance of debt.
Hoping, expecting
अपि ते ब्राह्मणा भुक्त्वा गताः सोद्धरणान् गृहान्
Mb.
 * 13.6.14.
Apte Hindi
Hindi
उद्धरणम्
नपुं*
 - उद्+हृ+ल्युट्
"निकालना, बाहर करना, उतारना"
उद्धरणम्
नपुं*
 - उद्+हृ+ल्युट्
"निचोड़ना, निस्सारण, उखाड़ लेना"
उद्धरणम्
नपुं*
 - उद्+हृ+ल्युट्
"उद्धार करना, मुक्त करना, अभय करना"
उद्धरणम्
नपुं*
 - उद्+हृ+ल्युट्
"उन्मूलन, ध्वंस, पदच्युति"
उद्धरणम्
नपुं*
 - उद्+हृ+ल्युट्
"उठाना, ऊपर करना"
उद्धरणम्
नपुं*
 - उद्+हृ+ल्युट्
वमन करना
उद्धरणम्
नपुं*
 - उद्+हृ+ल्युट्
मोक्ष
उद्धरणम्
नपुं*
 - उद्+हृ+ल्युट्
ऋणपरिशोध
उद्धरणम्
नपुं*
 - उद्+ हृ+ ल्युट्
"प्रतीक्षा करना, आशा करना"
E Bharati Sampat
Sanskrit
(न) उद्+हृञ्(हरणे)+ल्युट्(भावे)। ‘ल्युट् च’ ३.३.११५। १.विमोचनम् । ‘सप्त व्यतीयुस्त्रिगुणानि तस्य दिनानि दीनोद्धरणोचितस्य’ रघुः२.२५। १.निर्मूलनम् । २.वमनम् । ३.ऋणमुक्तिः। ४.संसारबन्धमुक्तिः। ५.उत्थापनम् । ६.उन्नयनम् । ‘यत्नवानपि तु श्रीमाल्लाङ्गूलोद्धरणे ततः’ भा०वन०१४९.२२।
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 स्कुन्द्
मूलधातुः:
 स्कुदि
धात्वर्थः:
 आप्रवणे (उत्प्लवनम्, उद्धरणम्)
गणः:
 भ्वादिः
कर्मकत्वं:
 उत्प्लवने अकर्मकः, उद्धरणे सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 आत्मनेपदी
रूपम्:
 स्कुन्दते
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 उद्धरणम्
noun
प्रमाणरूपेण साक्षीरूपेण वा गृहीतः लेखादीनाम् अंशः।
"एतद् उद्धरणं रामचरित-मानसः इति ग्रन्थात् गृहीतम्।"