| YouTube Channel

उद्धत (uddhata)

 
शब्दसागरः
English
उद्धत
mfn.
(-तः-ता-तं)
1. Rude, ill-behaved.
2. Haughty, vain, puffed
up.
3. Raised, elevated.
4. Excited, intense.
m.
(-तः) A king's
wrestler.
E.
उद् above, हन् to hurt or injure, affix क्त
becomes ध.
Capeller Eng
English
उ॑द्धत
a.
raised, excited, elevated
excessive,
vehement, intense
haughty, proud, arrogant
full of, rich in (instr. or
—°).
Yates
English
उद्ध_त (तः-ता-तं)
a. Rude
raised.
m.
A king's wrestler.
Spoken Sanskrit
English
उद्धत - uddhata -
adj.
- abounding in
उद्धत - uddhata -
adj.
- haughty
उद्धत - uddhata -
adj.
- puffed up
उद्धत - uddhata -
adj.
- intense
उद्धत - uddhata -
adj.
- vain
उद्धत - uddhata -
adj.
- full of
उद्धत - uddhata -
adj.
- raised [ such as dust, smoke ]
उद्धत - uddhata -
adj.
- enhanced
उद्धत - uddhata -
adj.
- ill-behaved
उद्धत - uddhata -
adj.
- excited
उद्धत - uddhata -
adj.
- stirred up
उद्धत - uddhata -
adj.
- arrogant
उद्धत - uddhata -
adj.
- opened up
उद्धत - uddhata -
adj.
- exceeding
उद्धत - uddhata -
adj.
- agitated
उद्धत - uddhata -
adj.
- proud
उद्धत - uddhata -
adj.
- struck
उद्धत - uddhata -
adj.
- lifted up
उद्धत - uddhata -
adj.
- excessive
उद्धत - uddhata -
adj.
- turned up
उद्धत - uddhata -
adj.
- high
उद्धत - uddhata -
adj.
- violent
उद्धत - uddhata -
adj.
- rude
उद्धत - uddhata -
m.
- king's wrestler
उद्धत - uddhata -
adj.
- enhanced
वेजित - vejita -
adj.
- enhanced
विवृद्ध - vivRddha -
adj.
- enhanced
सम्प्रविद्ध - sampraviddha -
adj.
- enhanced
उदेति { उदि } - udeti { udi } - verb - be enhanced
कान्ति - kAnti -
f.
- beauty enhanced by love
Wilson
English
उद्धत
mfn.
(-तः-ता-तं)
1 Rude, ill behaved.
2 Haughty, vain, puffed up.
3 Raised, elevated.
4 Excited, intense.
m.
(-तः) A king's wrestler.
E.
उद् above, हन to hurt or injure, affix क्त
becomes घ.
Apte
English
उद्धत [uddhata], p. p.
Raised up, elevated, lifted up
लाङ्गूल- मुद्धतं धुन्वन्
Bk.*
9.7
आत्मोद्धतैरपि रजोभिः
Ś.*
1.8. raised
खुर˚
R.*
9.5
heaved
Ki.*
8.53.
Excessive, very much, exceeding.
Haughty, vain, puffed up
प्रहितो रावणेनैष सह वीरैर्मदोद्धतैः
Rām.*
5.58.13. अक्षवधोद्धतः
R.*
12.63.
Harsh
वचनै रसतां महीयसो खलु व्येति गुरुत्वमुद्धतैः
Śi.*
16.27.
Excited, inflamed, intensified
˚मनोभवरागा
Ki.*
9.68, 69
मदोद्धताः प्रत्यनिलं विचेरुः
Ku.*
3.31,
Majestic, stately
ill-mannered.
Abounding in, full
ततस्तु धारोद्धतमेघकल्पम्
Rām.*
6.67.142.
Eager, ready
युद्धोद्धतकृतोत्साहः संग्रामं सम्प्रपद्यत
Rām.*
5.48.16.
Shining, glittering
अन्योन्यं रजसा तेन कौशेयोद्धत- पाण्डुना
Rām.*
6.55.19. -तः A king's wrestler.
Comp.
-मनस्, -मनस्क
a.
high-minded, haughty, proud, ˚त्वम् Pride.
Apte 1890
English
उद्धत p. p. 1 Raised up, elevated, lifted up
लांगूलमुद्धतं धुन्वन् Bk. 9. 7
आत्मोद्धतैरपि रजोभिः Ś. 1. 8 raised
खुर° R. 9. 50, heaved
Ki. 8. 53.
2 Excessive, very much, exceeding.
3 Haughty, vain, puffed up
अक्षवधोद्धतः R. 12. 63.
4 Harsh
Śi. 16. 27.
5 Excited, inflamed, intensified
°मनोभवरागा Ki. 9. 68, 69
मदोद्धताः प्रत्यनिलं विचेरुः Ku. 3. 31.
6 Majestic, stately
ill-mannered.
तः A king's wrestler.
Comp.
मनस्,
मनस्क a. high-minded, haughty, proud.
Monier Williams Cologne
English
उद्-धत
mfn.
raised (as dust), turned up,
R.
Śak.
8 c
Kathās.
lifted up, raised, elevated, high,
ŚBr.
TBr.
KātyŚr.
Suśr.
&c.
struck (as a lute),
KātyŚr.
xxi, 3, 7
enhanced
violent, intense,
BhP.
Pañcat.
Kathās.
&c.
puffed up, haughty, vain, arrogant
rude, ill-behaved,
R.
BhP.
Sāh.
&c.
exceeding, excessive
abounding in, full of
MBh.
Pañcat.
Kathās.
&c.
stirred up, excited, agitated,
MBh.
Ragh.
&c.
उद्-धत
m.
a king's wrestler,
L.
N.
of a certain donkey,
Pañcat.
Monier Williams 1872
English
उद्-धत, अस्, आ, अम्, raised, elevated
exceeding,
excessive
haughty, vain, puffed up
excited, intense
rude, ill-behaved
(अस्), m. a king's wrestler.
—उद्-
धत-मनस्, आस्, आस्, अस्, or उद्धत-मनस्क,
अस्, आ, अम्, high-minded, haughty, proud.
—उद्धत-
मनस्क-त्व, अम्, n. pride, arrogance.
—उद्धतार्-
णव-निस्वन (°त-अर्°), अस्, आ, अम्, raising a noise
like the ocean.
Macdonell
English
उद्धत ud-dhata, pp. (√ han) stuck
whirled 🞄up
excited
violent
strong
loud
high
🞄proud, arrogant
m.
N. of an ass.
Apte Hindi
Hindi
उद्धत
भू* क* कृ* - उद्+हन्+क्त
"ऊँचा किया हुआ, उन्नत, ऊपर उठाया हुआ"
उद्धत
भू* क* कृ* - उद्+हन्+क्त
"अतिशय, अत्यन्त, अत्यधिक"
उद्धत
भू* क* कृ* - उद्+हन्+क्त
"अभिमानी, निरर्थक, व्यर्थ फूला हुआ"
उद्धत
भू* क* कृ* - उद्+हन्+क्त
कठोर
उद्धत
भू* क* कृ* - उद्+हन्+क्त
"उत्तेजित, भड़काया हुआ, प्रचंड"
उद्धत
भू* क* कृ* - उद्+हन्+क्त
"शानदार, राजसी, अक्खड़, अशिष्टा"
उद्धतः
पुं*
- -
राज-मल्ल
उद्धत
वि* - उद्+हन्+क्त
"भरपूर, भरा हुआ, समृद्ध"
उद्धत
वि* - उद्+हन्+क्त
"चमकीला, जगमग होता हुआ"
उद्धत
वि* - उद्+धूञ्+ क्त
"फेंका हुआ, उछाला हुआ"
उद्धत
वि* - उद्+धूञ्+ क्त
"अव्यवस्थित, बिखरा हुआ"
उद्धत
वि* - उद्+धूञ्+ क्त
"ऊँचा, उन्नत"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उद्धत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಾಜನ ಜಟ್ಟ /ರಾಜನ ಆಸ್ಥಾನದ ಪೈಲ್ವಾನ /ಕುಸ್ತಿಗಾರ
उद्धत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೊಬ್ಬಿದ /ಗರ್ವಿತನಾದ
निष्पत्तिः - > उद् + हन (हिंसागत्योः) - "क्तः" (३-४-७२)
प्रयोगाः - > "उपजापसहान् विलङ्घयन् विधाता नृपतीन् मदोद्धतः"
उल्लेखाः - > किरा० २-४७
उद्धत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅವಿನೀತ /ಅವಿಧೇಯ
उद्धत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎದ್ದಿರುವ /ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಾರಿದ
प्रयोगाः - > "निमज्जतीनां श्वसितोद्धतस्तनः श्रमो नु तासां मदनो नु पप्रथे" "यदस्य यात्रासु बलोद्धतं रजः"
उल्लेखाः - > किरा० ८-५३, नैष० १-८
उद्धत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಧಿಕವಾದ /ಹೆಚ್ಚಾದ
प्रयोगाः - > "योषिदुद्धतमनोभवरागा मानवत्यपि ययौ दयिताङ्गम्"
उल्लेखाः - > किरा० ९-६८
उद्धत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಠಿನವಾದ /ಪರುಷವಾದ /ನಿಷ್ಠುರವಾದ
प्रयोगाः - > "वचनैरसतां महीयसो खलु व्येति गुरुत्वमद्धतैः"
उल्लेखाः - > माघ० १६-२७
उद्धत
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗಂಭೀರವಾದ /ಭವ್ಯವಾದ
L R Vaidya
English
udData {% (I) a. (f. ता) %} 1. Raised, elevated, लांगूलमुद्धतं धुन्वन् Bt.ix.7, R.ix.60
2. exceeding, excessive
3. haughty, vain, अक्षवधोद्धतः R.xii.63
4. excited, intense, K.S.iii.31
5. rude, ill-behaved
6. majestic, धीरोद्धता नमयतीव गति र्धरित्रीम् Ut.vi.
udData {% (II) m. %} a king’s wrestler.
Lanman
English
uddhata, see 163 and √han.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
गर्वित, गर्विन्, सगर्व, गर्वर, गर्ववत्, गर्वितचित्त, सदर्प, दर्पवान्, दर्पी, मानी, अहङ्कारी, अहंयु, साहङ्कार, अहमानी, प्रगल्भ, उद्धत, उद्धतचित्त, उद्धतमनस्, समुद्धत, प्रौढ, उन्नद्ध, समुन्नद्ध, साटोप, आटोपी, उत्सिक्त, उन्नतशिरस्क, उन्नतमनस्क, समुन्नतचित्त, ऊर्ध्वदृष्टि, अवलिप्त, दर्पघ्मात, सावहेल, प्रधृष्ट
adjective
यः गर्वं करोति।
"राजेशः गर्वितः।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
gyes brjes
उद्धत
rgod
१) उद्धत २) गृध्र ३) वडवा ४) हास ५) हास्य ६)
gces pa
१) उद्धत २) धुर ३) प्रधान ४) प्रिय ५)
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
गृध्नुस्तु गर्धनस्तृष्णग्लिप्सुर्लुब्धोऽभिलाषुकः ४२९
p{0021}
लोलुपो लोलुभो लोभस्तृष्णा लिप्सा वशः स्पृहा
काङ्क्षाशंसागर्धवाञ्छाशेच्छेहातृण्मनोरथाः ४३०
कामोऽभिलाषोऽभिध्या तु परस्वेहोद्धतः पुनः
अविनीतो विनीतस्तु निभृतः प्रश्रितोऽपि ४३१
-wordlist-
गृध्नु (पुं), गर्धन (पुं), तृष्णज् (पुं), लिप्सु (पुं), लुब्ध (पुं), अभिलाषुक (पुं), लोलुप (पुं), लोलुभ (पुं), लोभ (पुं), तृष्णा (स्त्री), लिप्सा (स्त्री), वश (पुं), स्पृहा (स्त्री), काङ्क्षा (स्त्री), आशंसा (स्त्री), गर्ध (पुं), वाञ्छा (स्त्री), आशा (स्त्री), इच्छा (स्त्री), ईहा (स्त्री), तृष् (स्त्री), मनोरथ (पुं), काम (पुंक्ली), अभिलाष (पुं), अभिध्या (स्त्री), परस्वेहा (स्त्री), उद्धत (पुं), अविनीत (पुं), विनीत (पुं), निभृत (पुं), प्रश्रित (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
उल्वण
उल्वण, उद्धत, उद्भट, उत्कट
उल्वणमुद्धतमुद्भटमुत्कटमिति नातिनानार्थाः ७४४
verse 4.1.1.744
page 0085
नाममाला
Sanskrit
शौण्डीर, गर्वित, स्तब्ध, मानिन्, अहंयु, उद्धत, उद्ग्रीव, उद्धर, दृप्त
शौण्डीरो गर्वितः स्तब्धो मानी चाहंयुरुद्धतः
उद्ग्रीव उद्धरो दृप्तः नीचश्च पिशुनोऽधमः १६८
verse 0.1.1.168
page 0081
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उद्धतः,
पुं,
(उत् + हन् + क्त ।) राजमल्लः इतित्रिकाण्डशेषः
उद्धतं, त्रि, (उत् + हन् + क्त ।) अविनीतम् इतिहेमचन्द्रः
(यथा, उत्तरचरिते षष्ठाङ्के ।“धीरोद्धता नमयतीव गतिर्धरित्रीम्” ।“मदमानसमुद्धतंनृपं वियुङ्क्ते नियमेन मूढता” ।इति किराते ४९
उत्थितः उत्क्षिप्तः ।आहतः चालितः यथा, -- शाकुन्तले अङ्के
“आत्मोद्धतैरपि रजोभिरलङ्घनीयाः” ।निविडः घोरः यथा, पञ्चतन्त्रम्
“तुषार-वर्षोद्धतप्रवर्षघनधारानिपातसमाहतम्”
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उद्धत
पु०
उद् + हन--क्त राजमल्ले वाक्यादिचञ्चले, अविनीते, प्रगलभे उद्गते
त्रि०
“परिगतो-ज्वलदुद्धतबालधिः” भट्टिः “मदोद्धताः प्रत्यनिलं विचेरुः”कुमा० “सहजचापलदोषसमुद्धतः” “जनावरुद्धोद्धतसिन्धु-रंहसाम्” प्रचुरोद्धतध्वजविलम्बिवाससः “अथानुद्धत-मुद्धवः” माघः कृतोल्लेखने “उत्तरत आहव-नीयस्योद्धतावोक्षिते सिकतोपकीर्णे परिवृते प्रागद्वारेपिण्डं निदधात्योषघय इति” कात्या०१ ६, ३, १४, “परि-वृते उद्धते कतोल्लेखने अवोक्षिते सिक्ते” यजु० ११, ४७ मन्त्रेवेददी० ततो भावे ष्यञ् औद्धत्य
न०
तल् उद्धतास्त्री, त्व, उद्धतत्व
न०
, तद्भावे चाञ्चाल्यादौ
Capeller
German
उद्धत (s. हन्) angeschlagen, erregt, heftig,
stark, laut, hoch, stolz, übermütig.
Burnouf
French
उद्धत उद्धत pp. (हन्)।
Superbe, arrogant. -- S.
m.
lutteur royal.
उद्धतमनस्क a. (मनस्
sfx. क) qui a l'âme superbe.
उद्धतमनस्कट
n.
(sfx. त्व) arrogance.