| YouTube Channel

उद्दीपनं (uddIpanaM)

 
Apte 1890
English
उद्दीपनं 1 Inflaming, exciting
क्रोध°, अग्नि°.
2 (In Rhet.) That which excites or feeds (a sentiment or rasa), any aggravating or attendant circumstance which gives poignancy to a feeling or passion
उद्दीपनविभावास्ते रसमुद्दीपयंति ये S. D. 160
see आलंबनं also.
3 Illuminating, lighting, setting fire to, burning
Ve. 5. 25.
4 Burning of a body.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उद्दीपनं,
क्ली,
(उत् + दीप् + ल्युट् ।) प्रकाशनम्
विभावविशेषः यथा, --“आलम्बनोद्दीपनाख्यौ तस्य भेदावुभौ स्मृतौ ।उद्दीपनविभावास्ते रसमुद्दीपयन्ति ये”
ते ।“आलम्बनस्य चेष्टाद्या देशकालादयस्तथा”
चेष्टादीत्यादिशब्दात् रूपभूषणादयः कालादिइत्यादिशब्दात् चन्द्रचन्दनकोकिलालापभ्रमर-झङ्कारादयः इति साहित्यदर्पणे
परि-च्छेदः
)