| YouTube Channel

उत्स्वप्न (utsvapna)

 
Monier Williams Cologne
English
उत्-स्वप्न
mfn.
‘out of sleep’, talking in one's sleep, starting out of sleep,
T.
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उत्स्वप्न
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಕನವರಿಸುವ /ನಿದ್ರೆಯಲ್ಲೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವ
व्युत्पत्तिः - > उत्क्रान्तः अतिक्रान्तः स्वप्नं स्वप्नमर्यादायाम्
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उत्स्वप्न
त्रि०
उत्क्रान्तः अतिक्रान्तः स्वप्न तन्मर्य्यादाम् अत्या०स० निद्रायां बाह्येन्द्रियाणां विलीनत्वेमन मनसैव सर्व्व-व्यवहारनियमेन तदतिक्रमेण जाग्रदयस्थावत् स्पष्टवच-नादिव्यवहारे उत्स्वप्नमिव चरति क्यङ् उत्स्वप्तायतेयथा मृच्छकटिके “विदूषक उत्स्वप्नायते” स्वप्नदृष्ट-पदार्थस्य स्पष्टवाचा व्यवहरतीत्यर्थः एवमुत्तररामचरितेऽपि “अत्थि एत्थ अज्जौत्त” इत्यादिनासीताया उत्स्वप्तो वर्ण्णितः