| YouTube Channel

उत्सूत्र (utsUtra)

 
शब्दसागरः
English
उत्सूत्र
mfn.
 (-त्रः-त्रा-त्रं)
1. Loose, detached, unstrung.
2. Irregular, out
of rule.
E.
 डत् before सूत्र a thread, &c.
Yates
English
उत्सू_त्र (त्रः-त्रा-त्रं)
a. Unstrung.
Spoken Sanskrit
English
उत्सूत्र utsUtra
adj.
 detached
उत्सूत्र utsUtra
adj.
 out of rule
उत्सूत्र utsUtra
adj.
 deviating from or disregarding rules
उत्सूत्र utsUtra
adj.
 anything not contained in a rule
उत्सूत्र utsUtra
adj.
 loose
उत्सूत्र utsUtra
adj.
 unstrung
Wilson
English
उत्सूत्र
mfn.
 (-त्रः-त्रा-त्रं)
1 Loose, detached, unstrung.
2 Irregular, out of rule.
E.
 उत् before सूत्र a thread, &c.
Apte
English
उत्सूत्र [utsūtra],
a.
 [उत्क्रान्तः सूत्रम्]
Unstrung, loose, detached (from the string)
˚मणिभिः
Śi.*
 8.53.
Irregular.
Deviating from the rule (सूत्र) of Pāṇini
यो ह्युत्सूत्रं कथयेन्नादो गृह्येत Mbh. on
P.
 I.1.1. अनुत्सूत्रपदन्यासा सद्वृत्तिः सन्निबन्धना
Śi.*
 2.112.
Apte 1890
English
उत्सूत्र a. [उत्क्रांतः सूत्रं] 1 Unstrung, loose, detached (from the string)
°मणिभिः Śi. 8. 53.
2 Irregular.
3 Deviating from the rule (सूत्र) of Pāṇini
अनुत्सूत्रपदन्यासा सद्वृत्तिः सन्निबंधना Śi. 2. 112.
Monier Williams Cologne
English
उत्-सूत्र
mfn.
 (fr. सूत्र with 1. उद् in the sense of ‘apart’), unstrung
out of rule, deviating from or disregarding rules (of policy and grammar),
Śiś.
 ii, 112
anything not contained in a rule,
Pat.
loose, detached,
L.
Monier Williams 1872
English
उत्सूत्र उत्-सूत्र, अस्, आ, अम्, unstrung
irre-
gular, out of rule, loose, detached.
Macdonell
English
उत्सूत्र ut-sūtra,
a.
 unstrung (pearls).
Apte Hindi
Hindi
उत्सूत्र
"वि*, अत्या* स* " - उत्क्रान्तः सूत्रम्
"डोरी से न बंधा हुआ, ढीला, बंधन से मुक्त"
उत्सूत्र
"वि*, अत्या* स* " - उत्क्रान्तः सूत्रम्
अनियमित
उत्सूत्र
"वि*, अत्या* स* " - उत्क्रान्तः सूत्रम्
विपरीत
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उत्सूत्र
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ದಾರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿರುವ /ದಾರದಿಂದ ಬೇರೆಯಾಗಿರುವ
व्युत्पत्तिः - > उत्क्रान्तः सूत्रम्
प्रयोगाः - > "हाराणां मणिभिरुषाश्रितौ समन्तादुत्सूत्रैर्गुणवदुपघ्नकाम्ययेव"
उल्लेखाः - > माघ० ८-५३
उत्सूत्र
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನಿಯಮವನ್ನು ಮೀರಿದ /ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಅತಿಕ್ರಮಿಸಿದ
प्रयोगाः - > "अनुत्सूत्रपदन्यासा सद्वृत्तिः सन्निबन्धना"
उल्लेखाः - > माघ० २-११२
L R Vaidya
English
utsUtra {% a. (f. त्रा) %} 1. Unstrung, loose, detached
2. irregular
3. deviating from the sūtra of Pāṇini, Sis.ii.112.
Abhyankara Grammar
English
उत्सूत्र not consistent with what is taught in rules of a Śāstra
cf. अनुत्सूत्रपदन्यासा सद्वृत्तिः सन्निबन्धना । शब्द- विद्येव नो भाति राजनीतिरपस्पशा Śiśupāla- vadha II.
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
उत्सूत्र Adj. was nicht im Sūtra steht, Mahābh. (K.) 12, 27. — Auch: vom Faden abgelöst (Perlen), Śiś, 8, 53. Vgl. oben अनुत्सूत्रपदन्यास.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 शिथिल, विरल, उत्सूत्र, विश्लथ, विश्लथित
adjective
यद् दृढं नास्ति।
"रज्जुः शिथिला जाता।"
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उत्सूत्र
त्रि०
 उत्क्रान्तः सूत्रम् अत्या० स० । विधानसूत्रा-तीते “अनुत्सूत्रपदन्यासा सद्वृत्तिः सन्निबन्धना” माघः ।
Stchoupak
French
उत्-सूत्र-
a. qui enfreint les lois
hors du sūtra
(perle) ôtée du
fil.