| YouTube Channel

उत्पलपत्र (utpalapatra)

 
शब्दसागरः
English
उत्पलपत्र
n.
 (-त्रं)
1. The leaf of the lotus.
2. The impression of a female
nail.
3. The Tilaka or mark on the forehead, made with sandal,
&c. by the Hindus.
4. A broad-bladed knife or lancet.
E.
 उत्पल a
lotus, and पत्र a leaf
similarly shaped, &c. also कन् added उत्पल-
पत्रक.
Yates
English
उत्पल-पत्र (त्रं) 1.
n.
 The lotus leaf.
Wilson
English
उत्पलपत्र
n.
 (-त्रं)
1 The leaf of the lotus.
2 The impression of a female nail.
3 The Tilaka or mark on the forehead, made with sandal, &c. by the
Hindus.
4 A broad bladed knife or lancet.
E.
 उत्पल a lotus, and पत्र a leaf
similarly shaped, &c. also कन्
added उत्पलपत्रक.
Apte Hindi
Hindi
उत्पलपत्रम्
नपुं*
 उत्पलम्-पत्रम् -
कमल का पत्ता
उत्पलपत्रम्
नपुं*
 उत्पलम्-पत्रम् -
"किसी स्त्री के नाखून से की गई खरोंच, नखक्षत"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उत्पलपत्र
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನೈದಿಲೆಯ ದಳ
उत्पलपत्र
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಖಕ್ಷತ್ರ /ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸ್ತನಗಳ ಮೇಲಿನ ಉಗುರಿನ ಗಾಯ
विस्तारः - > "उत्पलपत्रमुत्पलदले स्त्रीणां नखक्षते" - हेम० ।
L R Vaidya
English
utpala-patra {% n. %} a nail-print.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उत्पलपत्रं,
क्ली,
 (उत्पलस्य पत्रम् । नखक्षतपक्षे पत्र-मिव ।) कुवलयदलम् । (यथा विष्णुपुराणे १ । ४ । २६ ।ततः समुत्क्षिप्य धरां स्वदंष्ट्रयामहावराहः स्फुटपद्मलोचनः ।रसातलादुत्पलपत्रसन्निभःसमुत्थितो नील इवाचलो महान् ॥
)स्त्रीनखक्षतम् । इति हेमचन्द्रः ॥
तिलकम् । इतिधरणी ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उत्पलपत्र
न०
 उत्पलस्य पत्रमिव । १ तिलकभेदे स्त्रीणांस्तनादौ २ नखक्षते च । ६ त० । इन्दीवरस्य दले ।