| YouTube Channel

उत्तंसः (uttaMsaH)

 
Apte
English
उत्तंसः [uttaṃsḥ], [उद् तंस् अच्]
A crest, chaplet, an ornament worn on the crown of the head
उत्तंसानहरत वारि मूर्ध- जेभ्यः
Śi.*
8.57
सुधांशुकलितोत्तंसस्तापं हरतु वः शिवः
Chandr.*
5.59
cf.
कर्णोत्तंस.
An ear-ring
Māl.
5.18
Bv.*
2.55. नोत्तंसं क्षिपति क्षितौ श्रवणतः S. D.
Apte 1890
English
उत्तंसः [उद् तंस् अच्] 1 A crest, chaplet, an ornament worn on the crown of the head
उत्तं निहरत वारि मूर्धजेभ्यः Śi. 8. 57
सुधांशुकलितोत्तंसस्तापं हरतु वः शिवः Chandr. 5. 59, cf. कर्णोत्तंस.
2 An ear-ring
Māl. 5. 18
Bv. 2. 55.
Apte Hindi
Hindi
उत्तंसः
पुं*
- उद्+तंस+अच्
"शिखा, मोर का चूड़ा, मुकुट के ऊपर धारण किया जाने वाला आभूषण"
उत्तंसः
पुं*
- उद्+तंस+अच्
कान का आभूषण
E Bharati Sampat
Sanskrit
(पुं) उद्+तसि(अलङ्कारे)+घञ् ‘हलश्च’ ३.३.१२१। १.कर्णाभरणम् ‘नोत्तंसं क्षिपति क्षितौ श्रवणतः सा मे स्फुटेऽप्यागसि’ सा०द०। २.शिरोभूषणम्
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उत्तंसः,
पुं,
(उत्तंसयति उत्तंस्यतेऽनेन वा तसिःसौत्रो भूषार्थः पञ्चाद्यच् हलश्चेति घञ् वा ।)कर्णपूरः कर्णाभरणम् शेखरः शिरोभूषणम् ।इत्यमरः
मतान्तरे क्लीवलिङ्गोऽपि
(“नोत्तंसंक्षिपति क्षितौ श्रवणतः सा मे स्फुटेऽप्यागसि” ।इति साहित्यदर्पणे परिच्छेदे
)