| YouTube Channel

उच्छ्वसित (ucchvasita)

 
शब्दसागरः
English
उच्छ्वसित
mfn.
(-तः-ता-तं)
1. Blown, expanded.
2. Breathed, inspired.
3.
Sighing.
E.
उत् much, &c. श्वसित breathed, blown.
Capeller Eng
English
उच्छ्वसित
a.
calmed (also उच्छूस्त), refreshed,
lifted, opened, loosed
n.
breathing, breath
also =
prec.
Spoken Sanskrit
English
उच्छ्वसित ucchvasita
adj.
breathed
श्वसित zvasita
adj.
breathed
सन्तप्तवक्षस् santaptavakSas
adj.
short-breathed
उद्ध्माय uddhmAya
ind.
having breathed out
निःश्वस्वसित niHzvasvasita
adj.
breathed or breathing out
समुच्छ्वसित samucchvasita
adj.
breathed or sighed deeply
निःश्वस्य niHzvasya
ind.
having breathed out or sighed
क्वणितवेणु kvaNitaveNu
adj.
one who has breathed the flute
स्वर svara
m.
air breathed through the nostrils
उच्छ्वसित ucchvasita
adj.
heaving
उत्तरङ्गि uttaraGgi
adj.
heaving
कुपय kupaya
adj.
heaving
प्रलोठित praloThita
adj.
heaving
प्रवृद्ध pravRddha
adj.
heaving
लुलित lulita
adj.
heaving
विकम्प vikampa
adj.
heaving
समुद्धत samuddhata
adj.
heaving
सोर्मि sormi
adj.
heaving
उत्सर्प utsarpa
m.
heaving
उत्सर्पण utsarpaNa
n.
heaving
निर्धूनन nirdhUnana
n.
heaving
प्रलोठन praloThana
n.
heaving
सरिर sarira
n.
heaving sea
स्तनवेपथु stanavepathu
m.
heaving of the breast
धारोर्मि dhArormi
f.
rolling or heaving wave
सागरोद्गार sAgarodgAra
m.
swelling or heaving of the sea
समुद्धततरङ्गिन् samuddhatataraGgin
adj.
whose waves are heaving or swelling
उच्छ्वसित ucchvasita
adj.
recovered
उद्धृत uddhRta
adj.
recovered
उपवृत्त upavRtta
adj.
recovered
गतज्वर gatajvara
adj.
recovered
गतरोग gataroga
adj.
recovered
प्रत्युपलब्ध pratyupalabdha
adj.
recovered
लब्धचेतस् labdhacetas
adj.
recovered
सञ्ज्ञावत् saJjJAvat
adj.
recovered
साधित sAdhita
adj.
recovered
समाश्वस्त samAzvasta
adj.
recovered
उदूढ udUDha
adj.
recovered
उल्लाघ ullAgha
adj.
recovered from sickness
प्रोल्लाघित prollAghita
adj.
recovered from sickness
प्रत्यागतस्मृति pratyAgatasmRti
adj.
one who has recovered his memory
प्रत्युपलब्धचेतस् pratyupalabdhacetas
adj.
one who has recovered his senses
लब्धसञ्ज्ञ labdhasaJjJa
adj.
one who has recovered his senses
रोगमुक्त rogamukta
adj.
freed or recovered from a disease
अपगतव्याधि apagatavyAdhi
adj.
one who has recovered from a disease
प्रतिसम्बुद्ध pratisambuddha
adj.
restored to consciousness. recovered
लब्धचेतस् labdhacetas
adj.
one who has recovered his right mind
प्रत्यागतप्राण pratyAgataprANa
adj.
one who has recovered his breath or life
प्रकृतिस्थदर्शन prakRtisthadarzana
adj.
one who has recovered the faculty of sight
उच्छ्वसित ucchvasita
adj.
untied
उद्ग्रन्थि udgranthi
adj.
untied
प्रमुक्त pramukta
adj.
untied
विचृत्त vicRtta
adj.
untied
विगलित vigalita
adj.
untied
विघट्टित vighaTTita
adj.
untied
विनद्ध vinaddha
adj.
untied
विस्रंस्रंसित visraMsraMsita
adj.
untied
विस्रस्त visrasta
adj.
untied
शिथिल zithila
adj.
untied
श्लथ zlatha
adj.
untied
विपाश vipAza
adj.
untied
विगलितनीवि vigalitanIvi
adj.
having the knot untied
विस्रस्य visrasya
adj.
to be loosened or untied
श्रथ्नाति { श्रन्थ् } zrathnAti { zranth } verb 9 be loosened or untied or unbent
विषितस्तुप viSitastupa
adj.
one whose tuft of hair has been untied or loosened
Apte
English
उच्छ्वसित [ucchvasita], p. p. (Used actively).
Heaving, breathing
U.*
3.
Emitting or sending out vapour (refreshed)
V.*
4.
Full blown, opened, expanded
Māl.
4
˚मूर्तिः
K.*
92 raised up, Ch.
P.*
13.
(a) Enlivened, gladdened, refreshed
त्वन्निष्यन्दोच्छ्वसित- वसुधागन्धसंपर्करम्यः
Me.*
44. (b) Inspired or animated with hope
कामस्योच्छ्वसितं मनः
Ku.*
6.14.
Breathing a sigh of relief
हृदयमुच्छ्वसितं मम विक्लवम्
M.*
3.6
R.*
1.73
K.*
181.
Consoled
उत्कण्ठोच्छ्वसितहृदया
Me.*
12.
Waving, dishevelled
˚अलकम्
R.*
8.55.
Effaced
(सम्˚) किंचित्समुच्छ्वासितपत्रलेखनम्
Ku.*
3.38.
तम् Breath, the (very) life
सा कुलपतेरुच्छ्वसितमिव
Ś.*
3
Ku.*
7.4.
Blooming, blowing.
Exhalation
विशदोच्छ्वसितेन मेदिनी कथयामास कृतार्थतामिव
R.*
8.3.
Heaving upheaval, throbbing
केयूरबन्धोच्छ्वसितैर्नुनोद
R.*
6.68
V.*
1.
Becoming loose or relaxed.
Sighing.
The vital airs of the body.
Apte 1890
English
उच्छ्वसित p. p. (Used actively). 1 Heaving, breathing
U. 3.
2 Emitting or sending out vapour (refreshed)
V. 4.
3 Full-blown, opened, expanded
Māl. 4
°मूर्तिः K. 92 raised up, Ch. P. 13.
4 (a) Enlivened, gladdened, refreshed
Me. 42. (b) Inspired or animated with hope
Ku. 6. 14.
5 Breathing a sigh of relief
M. 3. 6
R. 10. 73
K. 181.
6 Consoled
उत्कंठोच्छ्वसितहृदया Me. 100.
7 Waving, dishevelled
°अलकं R. 8. 55.
8 Effaced (सम्°)
Ku. 3. 38.
तं 1 Breath, the (very) life
सा कुलपतेरुच्छ्वसितमिव Ś. 3
Ku. 7. 4.
2 Blooming, blowing.
3 Exhalation
R. 8. 3.
4 Heaving, upheaval, throbbing
R. 6. 68
V. 1.
5 Becoming loose or relaxed.
6 Sighing.
7 The vital airs of the body.
Monier Williams Cologne
English
उच्-छ्वसित
mfn.
heaving, beating, breathed, inspired
recovered, calm
revived, refreshed, gladdened,
Kum.
Mālav.
Kathās.
Ragh.
&c.
heaving, swelling up, raised, lifted,
Ragh.
Kathās.
Megh.
&c.
expanded, burst, unfastened, untied
blooming,
BhP.
Mālatīm.
उच्-छ्वसित
n.
breathing out, respiration
exhalation
breath
throbbing, sighing,
Sāh.
Ragh.
Kum.
Śak.
bursting
unfastening, untying,
Megh.
Ragh.
Monier Williams 1872
English
उच्-छ्वसित, अस्, आ, अम्, heaving, beating, breathed,
inspired, blown, expanded
blooming, enlivened,
gladdened
(अम्), n. sighing.
उच्-छ्वसित
add unfastened, untied.
Apte Hindi
Hindi
उच्छ्वसित
भू* क* कृ* - उद्+श्वस्+क्त
"गहरी साँस लेना, सांस लेना"
उच्छ्वसित
भू* क* कृ* - उद्+श्वस्+क्त
मुंह से भाप बाहर निकलना
उच्छ्वसित
भू* क* कृ* - उद्+श्वस्+क्त
"पूरा खिला हुआ, विवृत"
उच्छ्वसित
भू* क* कृ* - उद्+श्वस्+क्त
तरोताजा
उच्छ्वसित
भू* क* कृ* - उद्+श्वस्+क्त
आश्वसित
उच्छ्वसितम्
नपुं*
- उद्+श्वस्+क्त
"सांस, प्राण"
उच्छ्वसितम्
नपुं*
- उद्+श्वस्+क्त
"प्रफुल्ल, फुँक मारना"
उच्छ्वसितम्
नपुं*
- उद्+श्वस्+क्त
साँस बाहर निकालना
उच्छ्वसितम्
नपुं*
- उद्+श्वस्+क्त
"गहरी सांस लेना, उभार, धड़कन"
उच्छ्वसितम्
नपुं*
- उद्+श्वस्+क्त
शरीर में रहने वाले पाँच प्राण
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उच्छ्वसित
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೇಲಿನ ಉಸಿರು /ಪ್ರಾಣವಾಯು
निष्पत्तिः - > उद् + श्वस (प्राणने) - "क्तः" (३-३-११४)
उच्छ्वसित
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸ್ಫುರಣ /ಹಾರುವಿಕೆ
निष्पत्तिः - > उद् + श्वस (प्राणने) - "क्तः" (३-३-११४)
प्रयोगाः - > "वामेतरः संशयमस्य बाहुः केयूरबन्धोच्छ्वसितैर्नुनोद"
उल्लेखाः - > रघु० ६-६८
उच्छ्वसित
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಡಿಲವಾಗುವಿಕೆ
उच्छ्वसित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉಸಿರಾಡುವ
प्रयोगाः - > "विरजस्कैर्नभस्वद्भिर्दिश उच्छ्वसिता इव"
उल्लेखाः - > रघु० १०-७३
उच्छ्वसित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಆಶ್ವಾಸನದಿಂದ ಕೂಡಿದ /ಸಮಾಧಾನ ಹೊಂದಿದ
प्रयोगाः - > "त्वामुत्कण्ठोच्छ्वसितहृदया वीक्ष्य सम्भाष्य चैवम्"
उल्लेखाः - > मेघ० २-३७
उच्छ्वसित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉಬ್ಬಿರುವ /ವಿಕಾಸ ಹೊಂದಿದ
उच्छ्वसित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಚಲಿಸುವ /ಹಾರಾಡುವ
प्रयोगाः - > "इदमुच्छ्वसितालकं मुखम्"
उल्लेखाः - > रघु० ८-५५
उच्छ्वसित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸಡಿಲವಾದ
प्रयोगाः - > "तद्दुकूलमथ दूरमुच्छ्वसितनीविबन्धनम्"
उल्लेखाः - > कुमा० ८-४
L R Vaidya
English
ucCvasita {% (I) a. (f. ता) %} 1. Breathing
2. consoled, Megh.ii.37.
ucCvasita {% (II) n. %} 1. Blooming, blowing
2. life, breath, सा खलु कुलपतेरुच्छ्वसितम् Sak.iii.
3. the vital airs of the body.
Bopp
Latin
उच्छ्वसित v. श्वस्.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
उच्छ्वसित
adjective
यद् उच्छ्वासेन बहिः आगतम्।
"रुग्णस्य उच्छ्वसितात् वायोः दुर्गन्धः आयाति।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
प्रबुद्धोज्जृम्भफुल्लानि व्याकोशं विकचं स्मितम् ११२७
उन्मिषितं विकसितं दलितं स्फुटितं स्फुटम्
प्रफुल्लोत्फुल्लसंफुल्लोच्छ्वसितानि विजृम्भितस् ११२८
स्मेरं विनिद्रमुन्निद्रविमुद्रहसितानि
-wordlist-
प्रबुद्ध (क्ली), उज्जृम्भ (क्ली), फुल्ल (क्ली), व्याकोश (क्ली), विकच (क्ली), स्मित (क्ली), उन्मिषित (क्ली), विकसित (क्ली), दलित (क्ली), स्फुटित (क्ली), स्फुट (क्ली), प्रफुल्ल (क्ली), उत्फुल्ल (क्ली), सम्फुल्ल (क्ली), उच्छ्वसित (क्ली), विजृम्भित (क्ली), स्मेर (क्ली), विनिद्र (क्ली), उन्निद्र (क्ली), विमुद्र (क्ली), हसित (क्ली)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उच्छ्वसितं, त्रि, (उत् + श्वस् + क्त ।) प्रफुल्लं विक-सितं इति हेमचन्द्रः
(भावे + क्त जीवितम् ।स्फुरितम् प्राणनम् यथा, मेघदूते १०१ ।“त्वामुत्कण्ठोच्छूसितहृदया वीक्ष्य सम्भाव्य चैव” ।“सा खलु भगवतः कण्वस्य कुलपतेरुच्छूसितम्” ।इति शाकुन्तले अङ्के
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उच्छ्वसित
न०
उद् + श्वस--क्त विकाशिते, जीयिते, स्फुरिते “विशदोच्छ्वसितेव मेदिनिः रघुः प्राणेषु च“सा खलु भगवतः कण्वस्य कुलपतेरुच्छ्वसितम्” शकु० ।कर्त्तरि क्त उच्छ्वासयुक्ते आश्वास युक्ते
त्रि०
।“त्वामुमुत्कण्ठोच्छसितहृदया वीक्ष्य संभाव्य चैवम्” मेषदू०