| YouTube Channel

उचित (ucita)

 
शब्दसागरः
English
उचित
mfn.
(-तः-ता-तं)
1. Proper, suitable, convenient.
2. Receivable, fit
or right to be taken.
3. Known, understood.
4. Intrusted, deposited.
5. Measured, adjusted, accurate.
E.
वच् to speak, and कितच् Unādi
aff.
Capeller Eng
English
उचित॑
a.
pleased with, wont to (gen. ,
loc.
, or —°),
obliged to (infin. )
customary, usual, proper, suitable. Abstr. °त्व†
n.
Yates
English
उचित (तः-ता-तं)
a. Proper, fit.
Spoken Sanskrit
English
उचित - ucita -
adj.
- right
दक्षिण - dakSiNa -
adj.
- right
दक्षिणतः - dakSiNataH -
indecl.
- right
दक्षिणप्रान्त - dakSiNaprAnta -
adj.
- flushright [ computer ]
दक्षिणनोदन - dakSiNanodana -
n.
- rightclick [ computer ]
वामेतरनोदन - vAmetaranodana -
n.
- rightclick [ computer ]
अभिगमाधिकार - abhigamAdhikAra -
m.
- accessrights [ computer ]
भवतः वचनं सत्यम् - bhavataHvacanaMsatyam -
sent.
- Youareright.
दक्षिणहस्तेन - dakSiNahastena - adverb - withrighthand
आम्, तत् सत्यम् - Am, tatsatyam - expr. - Yes, thatisright.
अपि कुशलम्? - apikuzalam? - sentence - Areyouallright?
दक्षिणपक्षता - dakSiNapakSatA -
f.
- rightjustification [ computer ]
वामेतरपक्षता - vAmetarapakSatA -
f.
- rightjustification [ computer ]
वामेतरपार्श्वता - vAmetarapArzvatA -
f.
- rightjustification [ computer ]
दक्षिणेन सारूप्य - dakSiNenasArUpya -
n.
- rightjustification [ computer ]
वामेतरेण सारूप्य - vAmetareNasArUpya -
n.
- rightjustification [ computer ]
एवं भवितुं अर्हति - evaMbhavituMarhati -
sent.
- ThisisO.K./allright.
ह्यः तु स्वस्थः आसीत् - hyaHtusvasthaHAsIt -
sent.
- Hewasallrightyesterday.
अद्य एव दातव्यं वा? - adyaevadAtavyaMvA? -
sent.
- Havetopayitrighttoday?
पुरभवनस्य दक्षिणे भागे - purabhavanasyadakSiNebhAge -
sent.
- totherightofthetownhall
उचित - ucita -
adj.
- due
द्वन्द्वयुद्ध - dvandvayuddha -
n.
- duel
करणेन - karaNena - conj. - dueto
इत्यतः - ityataH -
indecl.
- duetothat
देय - deya -
adj.
- due
गामिन् - gAmin -
adj.
- due
शोध्य - zodhya -
adj.
- due
युक्त - yukta -
adj.
- due
कम्पन - kampana -
n.
- shiver [ due to cold, fear, etc ]
अप्रवृत्त - apravRtta -
adj.
- not due
अनुक्रम - anukrama -
m.
- due order
पर्याय - paryAya -
m.
- due order
भाज् - bhAj -
adj.
- what is due
ततः - tataH - adv, - due to that
यथाकालम् - yathAkAlam -
ind.
- in due time
यथाकाल - yathAkAla -
m.
- in due time
क्रमगत - kramagata -
adj.
- in due order
अनुक्रमम् - anukramam -
ind.
- in due order
कुशलेन - kuzalena -
ind.
- in due order
यथायोगम् - yathAyogam -
ind.
- in due order
उचित - ucita -
adj.
- right
दक्षिण - dakSiNa -
adj.
- right
दक्षिणतः - dakSiNataH -
indecl.
- right
दक्षिणप्रान्त - dakSiNaprAnta -
adj.
- flushright [ computer ]
दक्षिणनोदन - dakSiNanodana -
n.
- rightclick [ computer ]
वामेतरनोदन - vAmetaranodana -
n.
- rightclick [ computer ]
अभिगमाधिकार - abhigamAdhikAra -
m.
- accessrights [ computer ]
भवतः वचनं सत्यम् - bhavataHvacanaMsatyam -
sent.
- Youareright.
दक्षिणहस्तेन - dakSiNahastena - adverb - withrighthand
आम्, तत् सत्यम् - Am, tatsatyam - expr. - Yes, thatisright.
अपि कुशलम्? - apikuzalam? - sentence - Areyouallright?
दक्षिणपक्षता - dakSiNapakSatA -
f.
- rightjustification [ computer ]
वामेतरपक्षता - vAmetarapakSatA -
f.
- rightjustification [ computer ]
वामेतरपार्श्वता - vAmetarapArzvatA -
f.
- rightjustification [ computer ]
दक्षिणेन सारूप्य - dakSiNenasArUpya -
n.
- rightjustification [ computer ]
वामेतरेण सारूप्य - vAmetareNasArUpya -
n.
- rightjustification [ computer ]
एवं भवितुं अर्हति - evaMbhavituMarhati -
sent.
- ThisisO.K./allright.
ह्यः तु स्वस्थः आसीत् - hyaHtusvasthaHAsIt -
sent.
- Hewasallrightyesterday.
अद्य एव दातव्यं वा? - adyaevadAtavyaMvA? -
sent.
- Havetopayitrighttoday?
पुरभवनस्य दक्षिणे भागे - purabhavanasyadakSiNebhAge -
sent.
- totherightofthetownhall
उचित - ucita -
adj.
- correct
संशोधनं करोति { कृ } - saMzodhanaMkaroti{kR} - verb - correct
संशोधयति { सं- शुध् } - saMzodhayati{saM-zudh} - verb caus. - correct
परिशोधयति { परि- शुध् } - parizodhayati{pari-zudh} - verb caus. - correct [ an error ]
संशोदित - saMzodita -
adj.
- corrected
शुद्धम् - zuddham - adverb - correctly
संशोधक - saMzodhaka -
m.
- corrector
संशोधन - saMzodhana -
n.
- correction
दोषपरिहार - doSaparihAra -
m.
- errorcorrection [ computer ]
दोषमार्जन - doSamArjana -
n.
- errorcorrection [ computer ]
सम्यञ्च् - samyaJc -
adj.
- correct
सरल - sarala -
adj.
- correct
न्यय्य - nyayya -
adj.
- correct
शुद्ध - zuddha -
adj.
- correct
साधु - sAdhu -
adj.
- correct
समर्याद - samaryAda -
adj.
- correct
शुद्ध, साधु - zuddha, sAdhu -
adj.
- correct
सम्यक् - samyak -
adj.
- correct [ accurate, proper ]
अभ्रान्त - abhrAnta -
adj.
- correct [ not having an error ]
नीत - nIta -
adj.
- correct
उचित - ucita -
adj.
- customary
न्यय्य - nyayya -
adj.
- customary
प्रचलित - pracalita -
adj.
- customary
अभ्युचित - abhyucita -
adj.
- customary
जान्धित - jAndhita -
adj.
- customary
जामि - jAmi -
adj.
- customary
धर्म्य - dharmya -
adj.
- customary
निशान्त - nizAnta -
adj.
- customary
पूर्व - pUrva -
adj.
- customary
प्रचल - pracala -
adj.
- customary
प्रत्न - pratna -
adj.
- customary
यथाक्रियमाण - yathAkriyamANa -
adj.
- customary
यात्रिक - yAtrika -
adj.
- customary
यौक्तिक - yauktika -
adj.
- customary
लौकिक - laukika -
adj.
- customary
लोक्य - lokya -
adj.
- customary
व्यवहार्य - vyavahArya -
adj.
- customary
सामयिक - sAmayika -
adj.
- customary
समुदित - samudita -
adj.
- customary
जीत - jIta -
adj.
- customary
उचित - ucita -
adj.
- proper
उचित - ucita -
adj.
- right
उचित - ucita -
adj.
- correct
उचित - ucita -
adj.
- sensible
उचित - ucita -
adj.
- due
उचित - ucita -
adj.
- worthy
उचित - ucita -
adj.
- entrusted
उचित - ucita -
adj.
- agreeable
उचित - ucita -
adj.
- fair
उचित - ucita -
adj.
- used to
उचित - ucita -
adj.
- suitable
उचित - ucita -
adj.
- usual
उचित - ucita -
adj.
- deposited
उचित - ucita -
adj.
- convenient
उचित - ucita -
adj.
- reasonable [
adj.
]
उचित - ucita -
adj.
- acceptable
उचित - ucita -
adj.
- customary
उचित - ucita -
adj.
- measured
उचित - ucita -
adj.
- fit
उचित - ucita -
adj.
- fit or right to be taken
उचित - ucita -
adj.
- delightful
उचित - ucita -
adj.
- adjusted
उचित - ucita -
adj.
- known
उचित - ucita -
adj.
- understood
उचित - ucita -
adj.
- pleasurable
उचित - ucita -
adj.
- delighting in
उचित - ucita -
adj.
- accurate
उचित ucita
adj.
adjusted
प्रमाणित pramANita
adj.
adjusted
समाहित samAhita
adj.
adjusted
समयितव्य samayitavya
adj.
to be adjusted
प्रतिहितायिन् pratihitAyin
adj.
one who has adjusted the arrow
ऋतपात्र RtapAtra
n.
properly adjusted sacrificial vessel
उचित ucita
adj.
pleasurable
सुख्य sukhya
adj.
pleasurable
प्रीति prIti
f.
any pleasurable sensation
प्रीतिमत् prItimat
adj.
having pleasurable sensations
उचित ucita
adj.
sensible
युक्त yukta
adj.
sensible
धीमत् dhImat
adj.
sensible
सुमेधस् sumedhas
adj.
sensible
कवि kavi
adj.
sensible
प्रपश्यमान prapazyamAna
adj.
sensible
प्रपश्यत् prapazyat
adj.
sensible
युक्तार्थ yuktArtha
adj.
sensible
सचेतन sacetana
adj.
sensible
सहृदय sahRdaya
adj.
sensible
ससञ्ज्ञ sasaJjJa
adj.
sensible
सुधी sudhI
adj.
sensible
स्प्रष्टव्य spraSTavya
adj.
sensible
स्पृश्य spRzya
adj.
sensible
प्रबोधयति { प्रबुध् } prabodhayati { prabudh } verb caus. make sensible
रसयति { रस् } rasayati { ras } verb be sensible of
रसन rasana
n.
being sensible of
भाज् bhAj
adj.
sensible of. devoted to
विमृशति { विमृश् } vimRzati { vimRz } verb be sensible or aware of
प्रज्ञा prajJA
f.
clever or sensible woman
अवबुध्यते { अवबुध् } avabudhyate { avabudh } verb become sensible or aware of
असहृदय asahRdaya
adj.
not sensible of what is beautiful
संस्पर्शज saMsparzaja
adj.
produced by contact or sensible perception
उचित ucita
adj.
customary
न्यय्य nyayya
adj.
customary
प्रचलित pracalita
adj.
customary
अभ्युचित abhyucita
adj.
customary
जान्धित jAndhita
adj.
customary
जामि jAmi
adj.
customary
धर्म्य dharmya
adj.
customary
निशान्त nizAnta
adj.
customary
पूर्व pUrva
adj.
customary
प्रचल pracala
adj.
customary
प्रत्न pratna
adj.
customary
यथाक्रियमाण yathAkriyamANa
adj.
customary
यात्रिक yAtrika
adj.
customary
यौक्तिक yauktika
adj.
customary
लौकिक laukika
adj.
customary
लोक्य lokya
adj.
customary
व्यवहार्य vyavahArya
adj.
customary
सामयिक sAmayika
adj.
customary
समुदित samudita
adj.
customary
जीत jIta
adj.
customary
उचित ucita
adj.
sensible
युक्त yukta
adj.
sensible
धीमत् dhImat
adj.
sensible
सुमेधस् sumedhas
adj.
sensible
कवि kavi
adj.
sensible
प्रपश्यमान prapazyamAna
adj.
sensible
प्रपश्यत् prapazyat
adj.
sensible
युक्तार्थ yuktArtha
adj.
sensible
सचेतन sacetana
adj.
sensible
सहृदय sahRdaya
adj.
sensible
ससञ्ज्ञ sasaJjJa
adj.
sensible
सुधी sudhI
adj.
sensible
स्प्रष्टव्य spraSTavya
adj.
sensible
स्पृश्य spRzya
adj.
sensible
प्रबोधयति { प्रबुध् } prabodhayati { prabudh } verb caus. make sensible
रसयति { रस् } rasayati { ras } verb be sensible of
रसन rasana
n.
being sensible of
भाज् bhAj
adj.
sensible of. devoted to
विमृशति { विमृश् } vimRzati { vimRz } verb be sensible or aware of
प्रज्ञा prajJA
f.
clever or sensible woman
अवबुध्यते { अवबुध् } avabudhyate { avabudh } verb become sensible or aware of
असहृदय asahRdaya
adj.
not sensible of what is beautiful
संस्पर्शज saMsparzaja
adj.
produced by contact or sensible perception
Wilson
English
उचित
mfn.
(-तः-ता-तं)
1 Proper, suitable, convenient.
2 Receivable, fit or right to be taken.
3 Known, understood.
4 Intrusted, deposited.
5 Measured, adjusted, accurate.
E.
वच to speak, and कितच् Uṇādi
aff.
Apte
English
उचित [ucita], p. p.
Fit, proper, right, suitable
उचित- स्तदुपालम्भः
U.*
3
usually with
inf.
उचितं ते मङ्गलकाले रोदितुम्
Ś.*
4.
Usual, customary
उचितेषु करणीयेषु
Ś.*
4.7.12
K.*
64
M.*
3.3.
Accustomed or used to, in
comp.
नीवारभागधेयोचितैः
R.*
1.5, 2.25
3.54, 6
11.9
चन्दनोचितः
Ki.*
1.34.
Praiseworthy.
Delightful, agreeable, pleasurable.
Known, understood.
Entrusted, deposited.
Measured, accurate, adjusted (मित).
Acceptable (ग्राह्य).
Natural (स्वभावसिद्ध)
उचितं महाबाहुर्न जहौ हर्षमात्मवान्
Rām.*
2.19.37 -ज्ञ
n.
Knowing what is becoming, proper or convenient.
Apte 1890
English
उचित p. p. 1 Fit, proper, right, suitable
उचितस्तदुपालंभः U. 3
usually with inf.
उचितं ते मंगलकाले रोदितुं Ś. 4.
2 Usual, customary
उचितेषु करणीयेषु Ś. 4, 7. 12
K. 64
M. 3. 3.
3 Accustomed or used to, in comp.
नीवारभागधेयोचितैः R. 1. 50, 2. 25
3. 54, 60
11. 9
चंदनोचितः Ki. 1. 34.
4 Praiseworthy.
5 Delightful, agreeable, pleasurable.
6 Known, understood.
7 Entrusted, deposited.
8 Measured, accurate, adjusted (भित).
9 Acceptable (ग्राह्य).
Monier Williams Cologne
English
उचित
mfn.
delightful, pleasurable, agreeable
customary, usual
proper, suitable, convenient
acceptable, fit or right to be taken,
R.
Pañcat.
Hit.
Suśr.
&c.
known, understood,
Śiś.
intrusted, deposited
measured, adjusted, accurate
delighting in
used to,
MBh.
Suśr.
Ragh.
&c.
Monier Williams 1872
English
उचित, अस्, आ, अम्, delightful, pleasurable, agreeable
customary, usual
proper, suitable, convenient
ac-
ceptable, fit or right to be taken
known, under-
stood
intrusted, deposited
measured, adjusted,
accurate
delighting in, used to.
Apte Hindi
Hindi
उचित
भू* क* कृ* - उच्+क्त
"योग्य, ठीक, सही, उपयुक्त"
उचित
भू* क* कृ* - उच्+क्त
"प्रचलित, प्रथानुरूप"
उचित
भू* क* कृ* - उच्+क्त
"अभ्यस्त, प्रचलित"
उचित
भू* क* कृ* - उच्+क्त
प्रशंसनीय
उचित
वि* - उच्+ क्त
"अन्तर्जात, नैसर्गिक"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
उचित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಯೋಗ್ಯವಾದ /ಅರ್ಹವಾದ
निष्पत्तिः - > उच (समवाये) - "क्तः" (३-४-७२)
प्रयोगाः - > "परिभ्रमँल्लोहितचन्दनोचितः"
उल्लेखाः - > किरा० १-३४
उचित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಪಳಗಿದ /ಪರಿಚಿತವಾದ
प्रयोगाः - > "अपत्यैरिव नीवारभागधेयोचितैर्मृगैः"
उल्लेखाः - > रघु० १-५०
उचित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ /ಪ್ರಶಸ್ತವಾದ /ಸ್ತುತ್ಯವಾದ
उचित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಂಗೀಕಾರಾರ್ಹವಾದ /ಗ್ರಾಹ್ಯವಾದ
L R Vaidya
English
ucita {% a. (f. ता) %} 1. Praise-worthy
2. accustomed to, नीवारभागधेयोचितैर्मृगैः R.i.50, ii.25, iii.54, 60
3. right, proper, suitable (generally with an infinitive), उचितं ते मंगलकाले रोदितुम् Sak.iv.
Bopp
Latin
उचित (a praec. s. त)
1) congruus, conveniens. HIT. 14.
13. 18. 14. 24. 3. 43. 22.
2) dignus, merens. N. 16. 16.
H. 1. 33. a. et b.
3) expertus. N. 23. 22.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
ucita, nt., merit: Karmav 〔26.23〕 yathā hy ucitaṃ nikṣiptam, evam gacchanti durgatim, for as their merit has been thrown away (laid down), so they go to an evil fate. Contrasts with duritam, sin, in 〔29.14〕 yathā duritaṃ nikṣiptam, evam gacchanti sadgatim. (This specialized use of ucita seems nowhere recorded.)
Kridanta Forms
Sanskrit
उच् (उ꣡चँ꣡ समवाये - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् = ओचनम्
अनीयर् = ओचनीयः - ओचनीया
ण्वुल् = ओचकः - ओचिका
तुमुँन् = ओचितुम्
तव्य = ओचितव्यः - ओचितव्या
तृच् = ओचिता - ओचित्री
क्त्वा = ओचित्वा
ल्यप् = प्र उच्य
क्तवतुँ = उचितवान् - उचितवती
क्त = उचितः - उचिता
शतृँ = उच्यन् - उच्यन्ती
वच् (व꣡चँ꣡ परिभाषणे - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = वाचनम् / वचनम्
अनीयर् = वाचनीयः / वचनीयः - वाचनीया / वचनीया
ण्वुल् = वाचकः - वाचिका
तुमुँन् = वाचयितुम् / वचितुम्
तव्य = वाचयितव्यः / वचितव्यः - वाचयितव्या / वचितव्या
तृच् = वाचयिता / वचिता - वाचयित्री / वचित्री
क्त्वा = वाचयित्वा / वचित्वा
ल्यप् = प्रवाच्य / प्रोच्य
क्तवतुँ = वाचितवान् / उचितवान् - वाचितवती / उचितवती
क्त = वाचितः / उचितः - वाचिता / उचिता
शतृँ = वाचयन् / वचन् - वाचयन्ती / वचन्ती
शानच् = वाचयमानः / वचमानः - वाचयमाना / वचमाना
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
रूढ, निरूढ, प्रचलित, व्यावहारिक, उचित, नियत, प्रचल, सामयिक, नियम, धर्म्य, वैयवहारिक, सांकेतिक, सामयाचारिक, प्रत्न, लोक्य, लौकिक
adjective
लोके लोकेषु वा प्रचलितः.
"अस्य शब्दस्य रूढः अर्थः कः।"
Synonyms:
उचित, सम्यक्
adjective
अत्यन्तं योग्यम्।
"रमणमहोदयेन प्रश्नस्य उचितं समाधानं दत्तम्।"
Synonyms:
क्षम, समर्थ, शक्त, योग्य, उपयुक्त, उचित, पात्र, युज्य, समर्थक, सह, सुशक्त, कल्पुष
adjective
कार्यं संपन्नतां नेतुं योग्यः कार्ये योग्यार्हः वा।
"एतत् कार्यं कर्तुं क्षमस्य पुरुषस्य आवश्यकता वर्तते।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
गुह्ये रहस्यं न्यायस्तु देशरूपं समञ्जसम् ७४२
कल्याभ्रेषौ नयो न्याय्यं तूचितं युक्तसांप्रते
लभ्यं प्राप्तं भजमानाभिनीतौपयिकानि ७४३
-wordlist-
गुह्य (क्ली), रहस्य (क्ली), न्याय (पुं), देशरूप (क्ली), समञ्जस (क्ली), कल्प (पुं), अभ्रेष (पुं), नय (पुं), न्याय्य (वा), उचित (वा), युक्त (वा), साम्प्रत (वा), लभ्य (वा), प्राप्त (वा), भजमान (वा), अभिनीत (वा), औपयिक (वा)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
युक्त
युक्त, उचित, न्याय्य, प्राप्त, औपयिक
युक्तं स्यादुचितं न्याय्यं प्राप्तमौपयिकं तथा ७४६
verse 4.1.1.746
page 0086
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
उचितं, त्रि, (वच + “रुचिवचिकुचिकुटिभ्यः कितच्”इति कितच् प्रत्ययः ।) विदितम् न्यस्तम् परि-मितम् युक्तम् इति हेमचन्द्रः
ग्राह्यम् इतिशब्दरत्नावली
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
उचित
त्रि०
उच--क्त वच--कितच् वा शस्ते परिविते, युक्ते “अमात्यैरिव नीवारभागधेयोचितैर्मृगैः” दिनानिदीनोद्धरणोचितस्य” “प्रविश्य भीमासुरशोणितोचितः”महीध्रपक्षव्यपरोपणोचितम्” रघुः “सार्द्धं कथञ्चिदुचितैःपिचुमर्द्दपत्रैः” “स्पर्शमुष्णमुचितं दधच्छिखी” मावः ।“वंशोचितत्वादभिमानवत्याः” किरा०
Stchoupak
French
उचित-
a. agréable
usuel, convenable
exact
habitué à
connu
-एन de façon conforme ou adaptée
-त्व- nt. fait d'être adapté.
°ज्ञता-
f.
fait de savoir ce qui convient.