ईषद्दोहनः-दुर्दोहनः-सुदोहनः (ISaddohanaH-durdohanaH-sudohanaH)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit1 {@“दुह प्रपूरणे”@} 2 “प्रपूरणम् = पूरणाभावः, उपसर्गोऽत्र धात्वर्थं बाधते प्रस्थानवत्।” इति क्षीरस्वामी।
3 ‘प्रपूरणे दोग्धि दुग्धे, दोहतीत्यर्दने दुहेः।।’ 4 इति देवः।
दोहकः-हिका, दोहकः-हिका, दुधुक्षकः-क्षिका, दोदुहकः-हिका
इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि आदादिकदेग्धिवत् 5 ज्ञेयानि।
6 दुह्यम्-दोह्यम्, 7 गोधुक्-प्रधुक्-प्रदुहौ-प्रदुहः, 8 कामदुधा 9 10, 11 दोही, 12 13 दुहानः, 14 15 गोदोहनी, 16 ईषद्दोहनः-दुर्दोहनः-सुदोहनः
17 इत्यादिना तृन्प्रत्यये इडागमे, गुणनिषेधे च निपातितः।
दुहिता = स्त्र्यपत्यम्।]] दुहिता, इत्यस्माद्धातोस्तत्तत्प्रत्ययेषु यथासम्भवं रूपाणि भवन्तीति विशेषः।
01 (८५३)
02 (२-अदादिः-१०१४। सक। अनि। उभ।)
03 [पृष्ठम्०७५९+ ३१]
04 (श्लो। १९३)
05 (८४२)
06 [[१। ‘शंसिदुहिगुहिभ्यो वा’ (काशिका वा। ३-१-१०९) इति क्यप् वा भवति। क्यपि गुणनिषेधे दुह्यम् इति, औत्सर्गिके ण्यति दोह्यम् इति च रूपे भवतः।]]
07 [[२। ‘सत्सूद्विषद्रुहदुहयुजविदभिदच्छिदजिनीराजामुपसर्गेऽपि क्विप्’ (३-२-६१) इत्यनेन क्विपि, ‘दादेर्धातोर्घः’ (८-२-३२) इति घत्वे पदान्तनिमित्तकेषु चर्त्वभष्भाव- जश्त्वादिकेषु रूपम्। ‘उपसर्गेऽपि’ इत्युक्तत्वात् उपसर्गभिन्नेषु सुबन्तेषु उप- पदेष्वपि कर्मभूतेषु क्विप् भवति, तेन गोधुक् इति सिद्धम्।]]
08 [[३। ‘दुहः कब् घश्च’ (३-२-७०) इत्यनेन सुप्युपपदे कप्प्रत्ययः, धात्वन्त्यवर्णस्य घकारादेशश्च विहितः।]]
09 [[आ। ‘आराधय सपत्नीकः प्रीता कामदुघा हि सा।’ रघुवंशे १। ८१।]]
10 [गौः]
11 [[४। ‘सम्पृचानुरुधाङ्यमाङ्यसपरिसृसंसृजपरिदेविसंज्वरपरिक्षिपपरिरटपरिवदपरिदहपरि- मुहदुषद्विषद्रुहदुह--’ (३-२-१४२) इत्यादिना तच्छीलादिषु कर्तृषु घिनुण्प्रत्यये रूपम्।]]
12 [गां पयो]
13 [[५। शानचि, शपोलुकि, रूपमेवम्। ‘दुहियाचि--’ (भाष्यम् १-४-५१) इत्यादिना द्विकर्मकत्वम्।]]
14 [[B। ‘अदन् मधुघ्नो द्विषते विसृज्य श्ववल्कजं विश्वमुदं दुहानः।’ धा। का। २। ४४।]]
15 [[६। गावः दुह्यन्तेऽत्रेति अधिकरणे ‘करणाधिकरणयोश्च’ (३-३-११७) इति ल्युट्। गोदोहनी = स्थलविशेषो गोष्ठादिः।]]
16 [[७। ‘अन्येभ्योऽपि दृश्यते’ (३-३-१३०) इति ईषदाद्युपपदेषु खलपवादो युच्प्रत्ययः। क्षीरस्वामिमतेनेदमुक्तम्। अन्ये तु बाहुलकादाहुः।]]
17 [[८। ‘नप्तृनेष्ट्ट--’ [द। उ। २-३]
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.